Tractatus super Psalmos 74.8.1
Misericordia in delinquentes utendum, sed justa. --Non modo autem non combinari se propheta cum electis iniquorum non optat; sed etiam, quia homini errare debitum est, si quid forte secus et humanitus gesserit, corripi se a justo in misericordia et argui mavult.
PL 9, 828B過ちを犯す者たちには憐れみを用いねばならないが、それは正しいものでなければならない。――預言者は、不義の者たちの選ばれた者たちと組み合わされないことを望むだけでなく、さらに、人は誤ることが定めであるので、もし何かを、たまたま別様に、人間的に行ったなら、義人によって憐れみをもって矯正され、咎められることを好む。
Tractatus super Psalmos 74.8.2
Formam namque in se naturae nostrae infimitatisque constituit. Plures etenim nostrum, cum lapsi fuerint, cum erraverint; emendari se justae misericordiae arguitione fastidiunt: et combinari malunt peccatoribus, quam per justorum correptionem ad poenitentiam retorqueri.
PL 9, 828B実際、彼は自らのうちに、我々の本性と弱さ〔底本は infimitatis。infirmitatis と読む〕の型を定めている。なぜなら、我々の多くは、過ち、誤ったとき、正しい憐れみの咎めによって矯正されることをいとい、義人たちの矯正によって悔い改めへと引き戻されるよりも、罪人たちと組み合わされることを選ぶからである。
Tractatus super Psalmos 74.8.3
Tenuit autem egregie rationem veri propheticus sermo, dicens, VERS. 5: Corripiet me justus in misericordia, et increpabit me. Est enim misericordiae modus: et miserandi adhibenda justitia est.
PL 9, 828B預言者の言葉は、真実の道理を見事に保っている。こう言うからである。「義人は憐れみをもって私を矯正し、私を叱責する」(詩篇140:5)。憐れみには節度があり、憐れむにあたっては義を用いねばならないからである。
Tractatus super Psalmos 74.8.4
Dolor quidem potest esse erga eos, quorum crimina gravia sunt; sed misericordiae locus nullus est.
PL 9, 828C重い罪をもつ者たちに対しては、悲しみはありうる。しかし、憐れみの余地はまったくない。
Tractatus super Psalmos 74.8.5
Misericordia enim se ad veniam de Deo orandam his quae sunt gesta deflectit: caeterum veniam praestare illicitis, non est misericordiam praestare, sed justitiam misericordiae non tenere.
PL 9, 828Cというのは、憐れみとは、なされたことについて神から赦しを祈るほうへと向かうものだからである。しかし、許されないことに赦しを与えることは、憐れみを与えることではなく、憐れみにおいて義を保たないことである。
Tractatus super Psalmos 74.8.6
Quam rationem diligentissime apostolus Joannes retinuit, dicens: Si quis scit fratrem suum delinquere, sed non ad mortem; petat, et dabit illi Deus vitam. Est enim peccatum ad mortem, sed non pro eo dico (I Joan. V, 16) .
PL 9, 828C使徒ヨハネはこの道理をきわめて注意深く保った。こう言っている。「もし自分の兄弟が、死に至らない罪を犯しているのを知る者がいれば、願え。そうすれば神は、その者に命を与える。死に至る罪がある。しかし、それについて私は願えとは言わない」(一ヨハネ5:16)。
Tractatus super Psalmos 74.8.7
Quod autem justus in misericordia corripere atque arguere eum qui lapsus sit debeat, beatus Paulus docet, dicens: Fratres, et si praeventus fuerit homo in aliquo delicto, vos qui estis spiritales, consummate eum in spiritu lenitatis (Gal. V, 1) .
PL 9, 828Cまた、義人が、過ちに陥った者を憐れみをもって矯正し、咎めるべきことは、幸いなるパウロが教えている。「兄弟たちよ、もし人が何かの過ちに先んじて捕らえられたなら、霊的である汝らは、柔和の霊において、その者を完全にせよ」(ガラテヤ5:1)。
Tractatus super Psalmos 74.8.8
Sed ne ipse quidem rationis justae misericordiae immemor fuit: praeventum enim in delicto, non voluntate delinquentem, consummari per arguitionem jubet.
PL 9, 829Aしかし彼自身も、正しい憐れみの道理を忘れなかった。過ちにおいて先に捕らえられた者、意志によって罪を犯したのではない者を、咎めを通して完全にするよう命じているからである。
Tractatus super Psalmos 74.8.9
Atque ideo propheta cum ait: Corripiet me justus in misericordia, et increpabit me; et fidei suae, et humanae infirmitatis memor, corripiendum se in his ait, quae justae misericordiae arguitione sunt digna.
PL 9, 829Aそれゆえ預言者が、「義人は憐れみをもって私を矯正し、私を叱責する」と言うとき、自分の信仰と人の弱さを心にとめて、正しい憐れみの咎めにふさわしいことについて、自分が矯正されるべきだと言っているのである。