Tractatus super Psalmos 68.1.1
Scriptura mysteriis feta peritum lectorem postulat ac pium. Comparatio. Psalmus hic per corporalia gesta sensum prodit altiorem. Qui tractandus. --Psalmus secundum simplicitatem audientium absolutus videtur.
PL 9, 753B聖書は奥義をはらみ、熟達した敬虔な読者を求める。比較。この詩篇は、体に属する事績を通して、より高い意味を示す。この詩篇はいかに扱うべきか。――詩篇は、聞く者たちの素朴さに従えば、平明なものと見える。
Tractatus super Psalmos 68.1.2
Ea enim ex majore parte in eo continentur, quae libro Exodi inscripta sunt, Aegypti plagae, Pharaonis poena, regum mortes, et hostilis terrae obtenta hereditas.
PL 9, 753Bそこに含まれているものの大部分は、出エジプト記の書に記されたことである。すなわち、エジプトの災い、ファラオの罰、王たちの死、敵の地の嗣業の獲得である。
Tractatus super Psalmos 68.1.3
Sed secundum Apostolum, quae in lege sunt, umbra est futurorum; quae in ea gesta fuerunt, allegorumena sunt, non negligenter audienda sunt: quia sub corporalium gestorum fide in exemplum sint spiritalium operum constituta.
PL 9, 753Bしかし使徒によれば、律法にあるものは来るべきものの影であり、その中で行われたことは寓意であって、軽んじて聞かれてはならない。体に属する事績の確かさのもとで、霊的な業の範例として据えられているからである。
Tractatus super Psalmos 68.1.4
Magnae autem diligentiae res est, virtutem verborum collocatorum expendere, et scire quid cuique rei sub eorum quae dicta sunt significatione sit proprium.
PL 9, 753C並べられた言葉の力を吟味し、語られたことの意味のもとで、それぞれの事柄に何が固有であるかを知ることは、大きな注意を要することである。
Tractatus super Psalmos 68.1.5
Ut enim non omnium est, herbarum genera virtutesque nosse, et si quis imperitus aut nescius in agrum his salubribus herbis divitem venerit, omnia inutilia et promiscue genita existimans praeteribit; at vero si peritus et doctus hunc pretiosum in his graminibus ( al. germinibus) agrum fuerit ingressus, omnia quae ab aliis praeterita erunt demetet, et ea quae ab ignaris erunt neglecta mirabitur; sciens quando utile metendorum eorum tempus sit, et in quae genera sanitatum his utendum sit, et quantum ex his, aut quo usque moderandum sit: sic et in divinis Scripturis esse intelligendum est, ut si eas impia auris et mens rustica audiat, tamquam otiosas et non necessarias negligat; at vero si cadens ad cognitionem Dei auditor aut lector adstiterit, et cui frequens lectio, et spiritalis gratiae donum scientiam dijucandi singula, intelligendique praestiterit; mirabitur omnia, atque his secundum naturales eorum virtutes et efficientias utetur; non ignarus quando quid praesumendum sit, et in quam curationem eligendum; quando ex eo corpori sanatio, quando animae medela tribuenda sit; ne quid praeproperum, ne quid importunum ac tardum sit: sed collatis et virtutibus, et temporibus, et rebus, non imperite his quae sibi comperta fuerint utatur: quod quidem maxime in hoc psalmo ita esse intelligitur.
PL 9, 753C実際、草の種類とその力を知ることは、すべての人にできることではない。もし未熟な者、あるいは知らぬ者が、これらの薬効ある草に富んだ畑に来たなら、すべてを役に立たず無差別に生えたものと思って通り過ぎるであろう。だが、熟達し学んだ者が、この草(別本では「芽」)の中の貴重な畑に入ったなら、他の人々が通り過ぎたものをすべて刈り取り、無知な者たちが顧みなかったものに驚嘆するであろう。彼は、それらを刈るべき有益な時がいつか、どの種類の癒やしにそれらを用いるべきか、またそれらのうちどれだけを、どこまで加減すべきかを知っているからである。神の聖書についても、同じように解さねばならない。もし不敬虔な耳と粗野な心がそれを聞くなら、むだで不要なものとして顧みないであろう。だが、神の認識へと向かう〔底本は cadens。推測により tendens と読む〕聞き手あるいは読み手がそこに立ち、頻繁な読書と、霊的な恩寵の賜物とが、一つ一つを見分け〔底本は dijucandi。dijudicandi と読む〕理解する知識を与えているなら、彼はすべてに驚嘆し、それらの自然の力と作用に従って用いるであろう。いつ何をあらかじめ取るべきか、どの治療のために選ぶべきかを知らないわけではなく、それによっていつ体に癒やしを、いつ魂に薬を与えるべきかを知っている。何事も早すぎず、時宜に反せず、遅すぎることのないように、力と時と事柄を照らし合わせて、自らが見いだしたものを未熟でなく用いるのである。このことは、この詩篇において特にそのとおりであると解される。
Tractatus super Psalmos 68.1.6
Incredibilem enim in modum ea rebus gestis verba subjecta sunt, ut cum fideliter illa quae gesta sunt enuntiarent, majorem tamen internae et spiritalis intelligentiae profectum ex se ita collocata praestarent.
PL 9, 754A実際、これらの言葉は、信じがたい仕方で事績に添えられている。それらは、行われたことを忠実に語りながら、しかもそのように配されることによって、内的で霊的な理解のより大きな進歩を、自らからもたらすのである。
Tractatus super Psalmos 68.1.7
Neque tantum haec ratio observata est, ut res ipsae, quae corporaliter gestae sunt, ad ostendendam Dei magnificentiam commemorarentur: verum etiam ut per cognitiones gestorum, et virtutes nominum exemplum de se gerendis, in his quae sunt gesta, praeberent.
PL 9, 754Aこの理が守られたのは、体をもって行われた事柄そのものが、神の壮大さを示すために記されるということだけのためではない。むしろ、事績の認識と名の力を通して、行われたことのうちに、自らを処するための範例をもたらすためでもある。
Tractatus super Psalmos 68.1.8
Itaque necessarium est, haec singula personis, temporibus, virtutibus discernere; ut ea quae incuriosae aures tamquam non necessaria forte perdiderint, ipsa illa ad humanae infidelitatis medelam sanationemque referantur. Et hoc ipsis rebus in psalmo docebimus, qui ita coeptus est.
PL 9, 754Bそれゆえ、これら一つ一つを、人格、時、力ごとに見分ける必要がある。無頓着な耳が不要なものとしておそらく捨ててしまうであろうものが、人間の不信仰の癒やしと回復に関わるものとされるためである。そしてこのことを、このように始められた詩篇の、事柄そのものにおいて我々は教えるであろう。