Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.1
(Vers. 108.) Sequitur versus quartus: Voluntaria oris mei comproba, Domine, et judicia tua doce me.
PL 15, 1400A(第108節)次に第四の節が来る。「私の口の自発のものを是認せよ、主よ、そして汝の裁きを私に教えよ」。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.2
Qui se humiliat, vivificatur secundum promissum Domini: qui vivificatur spiritu Dei, voluntarius est minister; plurimum enim refert utrum ex voluntate quid facias, an ex necessitate, quod placeat Deo.
PL 15, 1400A自らを低くする者は、主の約束に従って生かされる。神の霊によって生かされる者は、自発的な奉仕者である。神に喜ばれることを、人が自らの意志から行うか、必然から行うかは、大いに違うからである。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.3
Denique voluntarius minister habet praemium, coactus dispensat obsequium, sicut Apostolo docente cognovimus. Scripsit enim: Vae enim mihi est si non evangelizavero!
PL 15, 1400A実に、自発的な奉仕者は報いを持ち、強いられた者は務めを果たすにすぎない。使徒が教えるところによって、我々はそう知った。彼はこう書いたからである。「私は、福音を告げ知らせないなら、災いだ!」
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.4
Si enim volens hoc ago, mercedem habeo: si autem invitus, dispensatio mihi credita est (I Cor. IX 16 et 17) . Vide voluntarium exsecutorem coelestis arbitrii.
PL 15, 1400B「私が自ら進んでこれを行うなら、報いを受ける。だが心ならずも行うなら、務めが私に委ねられているにすぎない」(一コリント9:16–17)。天の定めを自発的に遂行する者を見よ。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.5
Liber erat ex omnibus, et omnium servus est factus, voluntate utique, non necessitate; ut plurimos lucraretur (Ibid., 19-22) . Iis quoque qui Legis vinculo tenerentur quasi sub Lege esset, se exhibuit, cum sub Lege non esset; ut eos servaret qui sub Lege vivebant.
PL 15, 1400B彼はすべての人から自由であったが、すべての人の奴隷となった。確かに、意志によってであって、必然によってではない。より多くの人を獲得するためである(一コリント9:19–22)。律法の縛りの下にある人々のためには、自分が律法の下にあるかのように身を示した。律法の下にはなかったのに、である。律法の下に生きていた人々を救うためであった。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.6
Infirmis infirmus factus est; ut infirmos assumptione infirmitatis propriae sustineret. Omnibus omnia factus est, non legitima necessitate, sed voluntatis obsequio.
PL 15, 1400B弱い者には弱い者となった。自らの弱さを引き受けることによって、弱い者たちを支えるためである。すべての人にすべてとなったのは、法的な必然からではなく、意志による奉仕からであった。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.7
Aperuit mihi hujus altitudinem consilii in epistola ad Philemonem scripta; quia quod ipse esset, alium esse vellet; ut voluntate potius quam necessitate detulisse Domino videretur.
PL 15, 1400B彼は、フィレモンに宛てて書かれた書簡の中で、この計らいの深みを私に開いてくれた。すなわち、自分自身がそうである者に、他の者〔フィレモン〕もなることを望んだのであり、それは〔その者が〕主に献げたことが、必然よりもむしろ意志によるものと見えるようにするためであった〔主語と目的語の係りは定かでない。パウロ自身が自発の者であり、フィレモンにも同じであるよう望んだ、と取った〕。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.8
Itaque pro Onesimo interveniens, sic ait: Tu autem illum ut mea viscera suscipe, quem ego volueram mecum detinere; ut pro te mihi ministraret in vinculis Evangelii: sed sine consilio tuo nihil facere volui; ne velut ex necessitate bonum tuum esset, sed voluntarium (Philem. XII, 13 et 14) .
PL 15, 1400Cそこでオネシモのために執り成して、こう言う。「汝は、彼を私のはらわたのように受け入れよ。私は彼を私のもとに留めておこうと思っていた。福音のための鎖の中で、汝に代わって私に仕えさせるためである。だが、汝の同意なしには何も行うまいと思った。汝の善が、いわば必然からのものではなく、自発のものであるようにである」(フィレモン12–14)。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.9
Quam sedulus suasor, qui cum esset vas electionis divinae, consortium consilii non dedignabatur alieni; ne alterum fructu voluntatis propriae defraudaret.
PL 15, 1400C何と熱心な説得者であろうか。彼は神に選ばれた器でありながら、他者の考えとの共同を軽んじなかった。他者から、その人自身の意志の実りを奪わないためである。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.10
Recte ergo David ait quasi propheta: Voluntaria oris mei comproba, Domine, oris sui offerens Domino sacrificium voluntarium; eo quod ut apis illa prophetica bonos flores colligere ore consueverit, favos ore fingere, mella ore componere, et ex herbis suavibus ore filios legere; quae cum sit, inquit, robore imfirma, sapientiae praedicatione substantiae suae producit aetatem (Prov. VI, 8) .
PL 15, 1400Cそれゆえダビデは預言者として正しく言う。「私の口の自発のものを是認せよ、主よ」。彼は自らの口の自発のいけにえを主に献げているのである。あの預言の言うミツバチは、口で良い花を集め、口で巣を作り、口で蜜を整え、口で甘い草から子らを選び取るのを常とするからである。このミツバチは、力においては弱いが、と彼は言う、知恵を告げ知らせることによって、自らの実体の齢を延ばす(箴言6:8)。
Expositio in Psalmum CXVIII 14.24.11
Quod sit istud voluntarium oris sacrificium, recognosce: Immola, inquit, Deo sacrificium laudis (Ps. XLIX, 14) .
PL 15, 1401Aその口の自発のいけにえとは何かを、悟れ。「神に賛美のいけにえを献げよ」と彼は言う(詩篇49:14)。