Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.1
Quanta sanctus Joseph pertulit, quam acerba, quam dura! Primo fratrum odia (Gen. XXXVII, 28) , degeneris servitutis aerumnas, parentibus defraudatus, ablegatus exsilio, negotiatorum vernula, et Aegyptii ignobilis vile mancipium.
PL 15, 1371C聖なるヨセフは、どれほど多くを耐えたことか、どれほど苦く、厳しいことを。まず兄弟たちの憎しみ(創世記37:28)、卑しい奴隷身分の労苦、両親から引き離され、追放に送られ、商人たちの家内奴隷となり、卑しいエジプト人の下賤な奴隷となった。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.2
Quae potuit nobilis prosapiae puero gravior esse tentatio, quam ut tanto familiae splendore dejectus, serviret apud Aegyptios? Est consolabilis servitus, servire vel justis. Aequitate domini levatur injuria servitutis.
PL 15, 1371D高貴な家柄の少年にとって、これほどの一族の輝きから突き落とされ、エジプト人のもとで仕えること以上に重い試みがあろうか。義人にであれ仕えることは、慰めのある奉仕である。主人の公平さによって、奉仕の屈辱は和らぐ。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.3
Tanto igitur genere dejectus, satis gratum habebat, si ministro regio suum obsequium probaretur.
PL 15, 1372Aそれゆえ、これほどの家柄から突き落とされた彼は、自らの奉仕が王の役人に認められるなら、それで十分ありがたいと思っていた。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.4
Ne hoc quidem satis fuit ad tentationis acerbitatem: redit adversarius ad suas artes, notasque vires suas omni fraude commovit; ut per mulierem laqueos innoxiae necteret conscientiae.
PL 15, 1372Aこれでもなお、試みの苦さには十分でなかった。敵対者は自らの技に戻り、知られた自らの力をあらゆる欺きによって動かした。女を通して、罪なき良心に罠を編むためである。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.5
Concitavit in eum libidinis stimulis uxorem domini sui (Gen. XXXIX, 12) , quae adulterinos a servulo concubitus flagitaret; ut si acquiesceret, crimen impleret: si recusaret, incideret offensam, nexum calumniae non evaderet.
PL 15, 1372A敵対者は、主人の妻を肉欲の刺激によって彼に向けて駆り立てた(創世記39:12)。彼女は、召使いの彼に姦通の交わりを求めた。彼が従えば罪を犯すことになり、拒めば怒りに触れ、讒言の絡みから逃れられないようにするためである。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.6
Denique trusus in carcerem (Ibid., 20) , et innocens inter noxios aestimatus, ab eo amplius coepit urgeri, cui fidem suam cum periculis praestitisset. Sed quia contumeliae virum frangere nequiverunt, mutata est tentatio, longe asperior specie prosperorum.
PL 15, 1372A実に、牢に投げ込まれ(創世記39:20)、罪なき者でありながら罪ある者の中に数えられ、彼はいっそう、危険を冒して忠実を尽くした当の相手によって責め立てられ始めた。しかし侮辱がこの人を砕きえなかったので、試みは変えられた。繁栄の外見のゆえに、はるかに苛烈なものとして。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.7
Plurimos enim supplantaverunt secundae res, quos supplicia acerba non fregerant. Producitur e carcere nutu regio, interpretatur somnium, eligitur ut honore praestantior esset omnibus Aegyptiis, regi secundus, esurientibus populis alimenta divideret (Gen. XLI, 14, 8 et seq.) .
PL 15, 1372B順境は、苛烈な刑罰が砕かなかった多くの者を、実際つまずかせた。彼は王の命によって牢から連れ出され、夢を解き、栄誉においてすべてのエジプト人にまさる者として選ばれ、王に次ぐ者となって、飢える諸民に食糧を分けた(創世記41:14、8以下)。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.8
Objiciuntur ei fratres, qui eum ad servitutis injuriam non fraterno amore vendiderant: ut vel contumeliae et appetitae salutis dolore tentatus excuteret germanitatis affectum (Gen. XLII, 6 et seq.) .
PL 15, 1372B彼の前に兄弟たちが差し出される。兄弟としての愛なく彼を奴隷の屈辱へと売った者たちである。それは、彼が侮辱の痛みと、命を狙われたことの痛み〔appetitae salutis は「命を狙われたこと」と取った。兄弟たちが(食糧を求めて)彼に救いを求めたことの意とも読める〕とによって試みられ、兄弟の情を振り払うかどうかを見るためである(創世記42:6以下)。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.9
Sed vir justus oblitus est contumeliam, cumulavit gratiam; eoque se magis fratrem voluit exhibere, quo fratres ipse non fuisset expertus (Gen. XLIV, 2 et seq.) . Denique hoc munere et fratres recepit, et patrem pia fraude quaesivit.
PL 15, 1372Bしかし義なる人は侮辱を忘れ、厚情を積み重ねた。そして、自ら兄弟たちから兄弟の情を経験しなかったからこそ、いっそう兄弟であることを示そうとした(創世記44:2以下)。実にこの贈り物によって、兄弟たちをも取り戻し、敬虔な策略によって父をも探し求めた。
Expositio in Psalmum CXVIII 12.31.10
Quid igitur aliud melius diceret sanctus Joseph, quam istud ad Dominum: Nisi quia lex tua meditatio mea est, tunc forsitan periissem in humilitate mea?
PL 15, 1372Cそれでは聖なるヨセフは、主に向かってこれ以上によく何を言ったであろうか。「もし汝の律法が私の思い巡らしでなかったなら、私はそのとき、おそらく私の卑しめの中で滅びていたであろう」と。