De Trinitate libri XII 8.34.1
Paulus de Patre dicens DEUS, de Filio DOMINUS, non distinxit eos natura. --Sed si id sibi usurpavit impietas, ut quia ait, idem Dominus et idem Deus (I Cor. XII, 5, 6) , non sint in unitate naturae: adjungam vero huic intelligentiae tuae, ut putas firmiora praesidia.
PL 10, 261Cパウロは、父について「神」、子について「主」と言ったが、両者を本性によって区別しなかった。――しかし不敬虔が、彼が「同じ主」「同じ神」(一コリント12:5、6)と言っているのだから、両者は本性の一体性にはいない、と自らのものとして主張するなら、私は汝のこの理解に、汝がより堅固と思うような支えをつけ加えよう。
De Trinitate libri XII 8.34.2
Ipse enim Apostolus ait: Sed nobis unus Deus pater ex quo omnia, et nos in ipso, et unus Dominus Jesus Christus per quem omnia, et nos per ipsum (I Cor. VIII, 6) . Et rursum: Unus Dominus, una fides, unum baptisma.
PL 10, 261C使徒自身がこう言っている。「しかし我々には、唯一の神である父がおり、すべては彼から出て、我々は彼のうちにある。また唯一の主イエス・キリストがおり、すべては彼によって、我々も彼によって存在する」(一コリント8:6)。また再びこう言う。「主は一つ、信仰は一つ、洗礼は一つ。」
De Trinitate libri XII 8.34.3
Unus Deus et pater omnium et per omnes et in omnibus nobis (Ephes. IV, 5, 6) . Per id enim, quod dicitur unus Deus et unus Dominus, Deo tantum quasi uni Deo proprium deputari videtur ut Deus sit: cum proprietas unius consortium non patiatur alterius.
PL 10, 262A「すべての者の唯一の神であり父は、すべての者を通し、我々すべてのうちにいる」(エフェソ4:5、6)。「唯一の神」「唯一の主」と言われることによって、神であることはただ唯一の神であるかのような者にだけ固有のものとして帰されているように見える。一つの者の固有性は、別の者との共有を許さないからである。
De Trinitate libri XII 8.34.4
O plane rara ac difficilia charismatum dona, et vere in hac utilitatum datione manifestatio Spiritus constituta!
PL 10, 262Aおお、まことに稀で得がたい賜物の贈り物よ。そして、益をこのように授けることにおいて、まことに立てられた霊の顕れよ。
De Trinitate libri XII 8.34.5
Et merito hic dividendarum gratiarum ordo servatus est, ut principalis esset sermo sapientiae; vere enim illud est, Et nemo potest dicere Dominum Jesum, nisi in Spiritu sancto (I Cor. XII, 3) , quia nisi per hoc sapientiae verbum Christus Dominus non posset intelligi, tum deinde sequens esset sermo scientiae; ut quod sapimus, scienter loquamur, ita ut sapiamus sapientiae verbum: tertium vero donum in fide esset; quia illa principalia et superiora utilitatem doni, nisi Deus crederetur, amitterent: ut nunc in hujus maximi et pulcherrimi dicti apostolici sacramento, haereticis omnibus nec verbum sapientiae est, nec sermo scientiae, nec religionis fides; quia impietas, quae non capit intelligentiam, extra sermonis scientiam et extra simplicitatem fidei est.
PL 10, 262Aそしてここで、恩寵が分けられる順序が守られているのは当然である。第一に知恵の言葉がなければならない。「聖なる霊によらなければ、イエスを主と言うことのできる者はない」(一コリント12:3)というのは真実であり、この知恵の言葉によらなければ、主キリストは理解されえないからである。次に、知識の言葉が続く。それは、我々が思慮することを知識をもって語り、こうして知恵の言葉を思慮するためである。第三の賜物は、信仰にある。あの第一の上位のものは、神が信じられなければ、賜物の益を失うからである。そこで今、この最大にして最も美しい使徒の言葉の秘義において、すべての異端者には、知恵の言葉もなく、知識の言葉もなく、宗教の信仰もない。理解を受けつけない不敬虔は、言葉の知識の外にあり、信仰の素朴さの外にあるからである。
De Trinitate libri XII 8.34.6
Nec enim quisquam quod non sapit, loquitur: nec quod loqui non potest, potest credere. Unum itaque Deum Apostolus praedicans, et ex Lege veniens, atque in Evangelium Christi vocatus, perfectae fidei tenuit confessionem.
PL 10, 262B誰も、思慮していないことを語ることはなく、語ることのできないことを信じることもできない。したがって使徒は、唯一の神を宣べ伝え、律法から来て、キリストの福音へと召された者として、完全な信仰の告白を保った。
De Trinitate libri XII 8.34.7
Et ne aliquam haereticis occasionem tamquam incauti sermonis simplicitas praestaret, ut nativitatem Filii per unius Dei praedicationem negarent; unum Deum sub proprietatis significatione confessus est, dicens ita: Unus Deus pater ex quo omnia, et nos in ipso (I Cor. VIII, 6) : ut qui Deus est, et pater crederetur.
PL 10, 262Bそして、不用意な言葉の素朴さが、異端者たちに、唯一の神の宣べ伝えによって子の誕生を否定する何らかの機会を与えることのないように、彼は固有性を示す形で唯一の神を告白して、こう言った。「唯一の神である父がおり、すべては彼から出て、我々は彼のうちにある」(一コリント8:6)。それは、神である者が父でもあると信じられるためである。
De Trinitate libri XII 8.34.8
Dehinc quia nudum hoc, in unum Deum patrem credere, non proficeret ad salutem; subjecit: Et unus Dominus noster Jesus Christus per quem omnia, et nos per ipsum; sinceritatem fidei salutaris in unius Dei et in unius Domini praedicatione demonstrans: ut nobis et unus Deus pater, et unus Dominus Jesus Christus in fide esset.
PL 10, 262C続いて、唯一の神である父を信じるというだけでは、救いには役立たないので、彼はこうつけ加えた。「また唯一の我々の主イエス・キリストがおり、すべては彼によって、我々も彼によって存在する」。唯一の神と唯一の主の宣べ伝えのうちに、救いの信仰の誠実さを示したのであり、それは、我々にとって、唯一の神である父も、唯一の主イエス・キリストも、信仰のうちにあるためである。
De Trinitate libri XII 8.34.9
Non enim dictum ignorabat a Domino: Haec est enim voluntas patris mei, ut omnis qui videt Filium, et credit in eum, habeat vitam aeternam (Joan. VI, 40) .
PL 10, 263A彼は、主が言った次の言葉を知らなかったわけではない。「私の父の意志とは、子を見て、彼を信じる者がみな、永遠の生命をもつことである」(ヨハネ6:40)。
De Trinitate libri XII 8.34.10
Sed fidei ecclesiasticae ordinem ponens, et fidem nostram in Patre et Filio statuens, inseparabilis illius atque indissolubilis unitatis et fidei sacramentum locutus est, dicens: Unus Deus, et unus Dominus.
PL 10, 263Aしかし、教会の信仰の順序を置き、我々の信仰を父と子に据えることによって、彼は、あの不可分で解きえない一体性と信仰の秘義を、こう言って語った。「唯一の神、そして唯一の主」。