De Trinitate libri XII 7.28.1
Qui in Patre sit. Humanae nativitatis comparatio. Nativitatis utriusque discrimen. --Admonuisse nos in exordio sermonis (Lib. I, n. 19; lib. IV, n. 2; et lib. VI, n. 9) nostri meminimus, humanas comparationes divinis non satisfacere exemplis; tamen pro parte intelligentiae nostrae sensum formis corporalibus erudiri.
PL 10, 224Aいかにして父のうちにあるか。人間の誕生との比較。両者の誕生の相違。――我々は、この論述の初め(第1巻第19節、第4巻第2節、第6巻第9節を見よ)で、人間の比較が神的な範例には及ばないと注意したことを覚えている。それでも、我々の理解の一部のために、理解が物体的な形によって教えられる。
De Trinitate libri XII 7.28.2
Humanae nativitatis conscientiam consulo, utrum non intra patres maneat origo nascentium. Nam tametsi elementa illa inanima ac turpia, quibus nascendi causae inchoantur, in hominem alterum effluant, naturae tamen virtute intra se invicem manent: dum et per datam naturae ejusdem originem, nascentem sequitur ille qui gignit; et per acceptam nativitatem, cujus virtus etsi derivetur, non tamen aufertur, in gignente se manet ille qui nascitur.
PL 10, 224A私は人間の誕生の自覚に問う。生まれるものの起源は、親たちの内にとどまらないのか。生まれる原因が始まるあの生命なき卑しい要素が、別の人間へと流れ出るとしても、本性の力によって互いのうちにとどまる。与えられた同じ本性の起源によって、生む者は生まれる者に従い、受けた誕生によって、その力は導き出されても取り去られず、生まれる者は生む者のうちにとどまるからである。
De Trinitate libri XII 7.28.3
Et hoc quidem tantum ad humanae nativitatis intelligentiam commemoratum a nobis sit, non etiam ad perfectum in unigenito Deo nativitatis exemplum: quia naturae humanae infirmitas ex disparibus comparatur, et ex inanimis continetur ad vitam.
PL 10, 224Bそしてこのことは、人間の誕生の理解のためだけに我々によって思い起こされたのであり、独り子なる神における誕生の完全な範例のためではない。人間の本性の弱さは、異質なものから成り、生命なきものから命へ保たれているからである。
De Trinitate libri XII 7.28.4
Nec statim in ea quod gignitur vivit, neque totum vivit ex vita; cum in ea multa sint, quae sine naturae suae sensu, cum excreverint, desecentur. In Deo vero totum quod est vivit. Deus enim vita est: et ex vita non potest quidquam esse nisi vivum.
PL 10, 224Bそこでは、生み出されたものが直ちに生きているわけではなく、全体が命から生きているわけでもない。そこには、自らの本性の感覚のないまま、成長すれば切り取られるものが多いからである。しかし神においては、あるところのもの全体が生きている。神は命であり、命からは生きているもの以外は何も存在しえないからである。
De Trinitate libri XII 7.28.5
Neque ex derivatione, sed ex virtute nativitas est. Ac sic dum totum quod est vivit, et dum totum, quod ex eo nascitur, virtus est; habet nativitatem, non habet demutationem; et impertit profectum, nec amittit naturam: dum et nativitatem quam dedit per indiscretae naturae similitudinem sequitur, et nativitas eam, quae vivens ex vivente est, naturam nascendo non deserit.
PL 10, 224B誕生は流出によるのではなく、力による。こうして、あるところのもの全体が生き、彼から生まれるもの全体が力であるので、誕生を持ち、変化を持たない。進展を与えながら、本性を失わない。彼は、自らが与えた誕生に、区別のない本性の類似によって伴い、誕生も、生ける者から生ける者であるその本性を、生まれることにおいて離れないからである。