ミラノのアンブロシウスc. 339–397

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 15 › Commentarius in Cantica canticorum e scriptis S. Ambrosii collectus

Cant. III, Caput XXVIII 雅歌3章の講解 第XXVIII章

Ambrose of Milan · Commentarius in Cantica canticorum e scriptis S. Ambrosii collectus · PL 15, 1898C · 5 sectiones

Commentarius in Cantica canticorum e scriptis S. Ambrosii collectus 3.28.1

1

Est justa misericordia: sed est etiam injusta misericordia. Denique in Lege scriptum est de quodam: Non misereberis illius (Deut. XIX, 13) .

PL 15, 1898C

正しい慈しみがあるが、正しくない慈しみもある。実に、律法には、ある者について書かれている。「汝は彼を憐れむな」(申命記19:13)。

Commentarius in Cantica canticorum e scriptis S. Ambrosii collectus 3.28.2

2

Et in libris Regnorum legis quia Saul propterea contraxit offensam, quia miseratus est Agag hostium regem, quem prohibuerat sententia divina servari (I Reg. XV, 9) .

PL 15, 1898D

また、『列王記』〔ウルガタの数え方〕に、サウルが咎を負ったのは、神の判決が生かしておくことを禁じていたアガグという敵の王を憐れんだためであったと、あなたは読む(サムエル記上15:9)。

Commentarius in Cantica canticorum e scriptis S. Ambrosii collectus 3.28.3

3

Ut si quis latronem filiis deprecantibus motus, et lacrymis conjugis ejus inflexus, absolvendum putet, cui adhuc latrocinandi aspiret affectus: nonne innocentes tradet exitio, qui liberat multorum exitia cogitantem?

PL 15, 1898D

たとえば、ある者が、盗賊について、その子らの懇願に動かされ、その妻の涙にほだされて、なお強盗を働こうとする心を抱く者を釈放すべきだと考えるなら、多くの者の滅びをたくらむ者を釈放することで、無実の者たちを滅びに引き渡すことにならないか。

Commentarius in Cantica canticorum e scriptis S. Ambrosii collectus 3.28.4

4

Certe si gladium reprimit, vincula dissolvit, laxat exsilium; car latrocinandi qua potest clementiore via non eripit facultatem, qui voluntatem extorquere non potuit?

PL 15, 1898D

確かに、剣を抑え、縄目を解き、追放を緩めるとしても、なぜ、できるかぎり穏やかな道によって、強盗を働く能力を取り上げないのか〔刷りの字が潰れて判読できない(car とも cor とも見える)が、cur と読む〕。意志を奪い取ることができなかったのなら。

Commentarius in Cantica canticorum e scriptis S. Ambrosii collectus 3.28.5

5

Deinde inter duos, hoc est, accusatorem et reum pari periculo de capite decernentes, alterum si non probasset, alterum si non esset ab accusatore convictus, non id quod justitiae est, judex sequatur; sed dum miseretur rei, damnet probantem: aut dum accusatori favet qui probare non possit, abdicat innoxium. Non potest igitur haec dici justa misericordia.

PL 15, 1899A

さらに、告発者と被告という二人、すなわち、等しい危険をもって首をかけて争う二人の間で、一方は立証できなければ、他方は告発者に有罪を証明されなければ〔底本は si non esset … convictus。文意からは non が余計らしい〕、裁判官が正義に属することに従わず、被告を憐れんで立証した者を断罪し、あるいは立証できない告発者に肩入れして、罪のない者を退ける〔底本は abdicat。意味が定かでなく、「退ける」と取った〕としよう。それゆえ、これは正しい慈しみとは言えない。