Adversus Arium Libri Quatuor 1.7.1
Numquid homo ista dicit de semetipso, qui sit solum homo? si enim homo ista dicit, blasphemat, et (Joan. IX, 31) peccantes Deus non audit. Sedenim dicit Christus quod audiat illum Deus: Non ergo peccator, neque homo.
PL 8, 1043D単なる人間であるにすぎない者が、自分自身についてこのようなことを言うだろうか。もし人間がこのようなことを言うならば冒瀆であり、(ヨハネ9:31)神は罪人の言うことを聞かれない。しかしキリストは、神が自分の言うことを聞いてくださると言う。それゆえ罪人ではなく、また単なる人間でもない。
Adversus Arium Libri Quatuor 1.7.2
Et dictum est (Psal. CVII, 3) : Vana spes in hominem. Et dicitur (Psal. XIX, 8) : Nos vero in Deum nostrum speramus. Christus ergo Deus, non ab alia substantia (Joan. VI, 58) : Vivens pater, et ego vivo propter patrem.
PL 8, 1043Dそしてこう言われている(詩篇107:3)――人間への望みは空しい、と。また言われている(詩篇19:8)――しかし我々は我々の神に望みを置く、と。それゆえキリストは神であり、他の実体からではない(ヨハネ6:58)――生ける父、そして私は父のゆえに生きる、と。
Adversus Arium Libri Quatuor 1.7.3
Et (Joan. VI, 35, 48) : Panis vitae sum ego (Ibid. 59) : qui istum manducat, vivet in saeculum.
PL 8, 1043Dそして(ヨハネ6:35、48)――私は生命のパンである(同59節)――これを食べる者は永遠に生きるであろう、と。
Adversus Arium Libri Quatuor 1.7.4
Cuncta ista unam substantiam significant: Et idcirco dicit Jesus quod desuper est, qui dicit ista (Ibid. 63) : Si igitur videritis filium hominis ascendentem ubi fuit prius? Quod spiritus Deus est, dictum est (Joan. IV, 24) : Spiritus Deus est.
PL 8, 1044Aこれらすべては一つの実体を意味している。それゆえイエスは、これらを言う自分が上から来た者であることを示して言う(同63節)――それでは、人の子が以前いた所へ上るのを見たならばどうか、と。神が霊であることは、こう言われている(ヨハネ4:24)――神は霊である、と。
Adversus Arium Libri Quatuor 1.7.5
Et quod filius spiritus est vivificans, quod ista fides sit perfecta in Christum, dicit Petrus (Joan. VI, 69, 70) : Verbum vitae aeternae habes: et nos credimus in te, Domine, quoniam tu es Christus filius Dei.
PL 8, 1044A子が生かす霊であること、そしてこの信仰がキリストへの完全な信仰であることは、ペトロがこう言うとおりである(ヨハネ6:69-70)――汝は永遠の生命の言葉を持つ。そして我々は、主よ、汝を信じる。汝がキリスト、神の子であるからである、と。
Adversus Arium Libri Quatuor 1.7.6
Quid est verbum vitae aeternae? quoniam si quis te audit, vivet in aeternum. Quod a Deo (Joan. VII, 29) : Ego scio ipsum, quod ab ipso sum. Quod substantia patris Christus (Joan. XIV, 10, 11) : Ego in patre, et pater in me.
PL 8, 1044A永遠の生命の言葉とは何か。もし誰かが汝に聞くなら、その者は永遠に生きるであろう、ということである。神から出たことは(ヨハネ7:29)――私は彼を知っている、私が彼から出たからである、と。キリストが父の実体であることは(ヨハネ14:10-11)――私は父のうちにあり、父は私のうちにある、と。
Adversus Arium Libri Quatuor 1.7.7
Hoc non per dignitatem solum, sed per substantiam. Si enim per dignitatem solum, quomodo ipse dicit (Ibid. 28) : Pater meus major me est: et pater mittat, mittatur filius? Rursus autem datur filio a patre dignitas: Secundum hoc igitur pater in filio.
PL 8, 1044Aこれは尊厳によってのみではなく、実体によってでもある。もし尊厳によってのみであるならば、この方はいかにしてこう言うのか(同28節)――私の父は私より大いなる方である、と。また父が遣わし、子が遣わされるのはいかにしてか。しかし尊厳もまた、父から子に与えられる。それゆえこの点においても、父は子のうちにある。
Adversus Arium Libri Quatuor 1.7.8
Numquid et filius dat dignitatem patri, non habenti substantiam? Igitur et pater in filio, et filius in patre.
PL 8, 1044Bでは子もまた、実体を持たない父に尊厳を与えるであろうか。したがって、父は子のうちにあり、子は父のうちにあるのである。