テルトゥリアヌスc. 155–c. 220

Patristica — 教父文献 日本語対訳Patrologia LatinaVol. 2Adversus Marcionem

Caput XII 第XII章

Tertullian · Adversus Marcionem · PL 2, 336C · 7 sectiones

Adversus Marcionem 3.12.1

1

Provoca nunc, ut soles, ad hanc Esaiae comparationem Christi, contendens illam in nullo convenire. Primo enim, inquis, Christus Esaiae (Is. VII, 14) Emmanuel vocari habebit; dehinc virtutem sumere Damasci, et spolia Samariae adversum regem Assyriorum.

PL 2, 336C

さあ、いつものように、キリストに関するイザヤのこの比較へと挑みかかり、それがどの点でも一致しないと論じ立てるがよい。すなわちお前は言う。「まず、イザヤのキリストは(イザヤ7:14)インマヌエルと呼ばれることになっており、次いでダマスコの力とサマリアの分捕り物とをアッシリア王に対して手に入れることになっている」と。

Adversus Marcionem 3.12.2

2

Porro (Is. VIII, 4) iste qui venit, neque sub ejusmodi nomine est editus, neque ulla re bellica functus est. At ego te admonebo, uti cohaerentia quoque utriusque capituli recognoscas.

PL 2, 336C

「ところで(イザヤ8:4)、実際に来たこの者は、そのような名のもとには現れず、いかなる軍事的行いもなさなかった」とお前は言う。しかし私はお前に、この二つの章のつながりをも思い起こさせよう。

Adversus Marcionem 3.12.3

3

Subjuncta est enim et interpretatio Emmanuelis, nobiscum Deus; uti non solum sonum nominis spectes, sed et sensum. Sonus enim hebraicus, quod est Emmanuel, suae gentis est. Sensus autem ejus, quod est Deus nobiscum, ex interpretatione communis est.

PL 2, 336C

というのも、インマヌエルの解釈——「我々と共にいます神」——も付け加えられているからである。それゆえお前は、名の音だけでなく、その意味をも見るべきである。すなわち、「インマヌエル」というヘブライ語の音そのものは、その民族に固有のものである。しかし「我々と共にいます神」というその意味は、解釈によって、万人に共通のものである。

Adversus Marcionem 3.12.4

4

Quaere ergo, an ista vox, nobiscum Deus, quod est Emmanuel, exinde quod Christus illuxit, agitetur in Christo. Et puto non negabis, utpote qui et ipse dicas, Deus-nobiscum dicitur, id est Emmanuel.

PL 2, 337A

それゆえ問うがよい——「我々と共にいます神」、すなわち「インマヌエル」というこの言葉が、キリストが光として現れて以来、キリストについて口にされているかどうかを。そして私は、お前も否定しないだろうと思う。というのも、お前自身も、「神・我々と共に」すなわち「インマヌエル」と称される、と言っているのだから。

Adversus Marcionem 3.12.5

5

Aut si tam vanus es, ut quia penes te Nobiscum-Deus dicitur, non Emmanuel; idcirco nolis venisse illum, cujus proprium sit vocari Emmanuel, quasi non hoc sit et Deus nobiscum, invenies apud Hebraeos Christianos, imo et Marcionitas, Emmanuelem nominare, cum volunt dicere, Nobiscum-Deus: sicut et omnis gens, quoquo sono dixerit, Nobiscum-Deus, Emmanuelem pronuntiabit, in sensu sonum expungens.

PL 2, 337A

あるいは、もしお前がこれほどまでに愚かで、お前のもとでは「神・我々と共に」と言われ、「インマヌエル」とは言われないという、ただそれだけの理由で、まさに「インマヌエル」と呼ばれることを固有とするその方が来たのではないと言い張りたいのであれば——それがまさに「我々と共にいます神」ではないかのように——お前はヘブライ人のキリスト教徒たちが、いや、マルキオン派の者たちさえもが、「我々と共に神」と言おうとするとき「インマヌエル」と名づけているのを見出すであろう。ちょうどどの民族も、「我々と共に神」をどのような音で言おうとも、意味において音を汲み尽くしながら、「インマヌエル」と発音することになるのと同じである。

Adversus Marcionem 3.12.6

6

Quod si Emmanuel Nobiscum-Deus, Deus autem nobiscum Christus est, qui etiam in nobis est: Quotquot enim in Christum tincti estis, Christum induistis; tam proprius est Christus in significatione nominis, quod est Nobiscum-Deus, quam in sono nominis, quod est Emmanuel.

PL 2, 337A

もし「インマヌエル」が「我々と共に神」であり、そして「我々と共にいます神」がキリストであって、しかも我々のうちにおられる方であるなら——「キリストにあって洗礼を受けた者は皆、キリストを身にまとったのである」〔とあるとおり〕——キリストは、「我々と共に神」というその名の意味において、「インマヌエル」というその名の音におけると同じくらい、固有にふさわしい方である。

Adversus Marcionem 3.12.7

7

Atque ita constat venisse jam illum qui praedicabatur Emmanuel; quia quod significat Emmanuel venit, id est, Nobiscum-Deus.

PL 2, 337B

かくして、「インマヌエル」と告げ知らされていたその方が、すでに来たことは明らかである。というのも、「インマヌエル」が意味するところのもの、すなわち「我々と共にいます神」が来たからである。