テルトゥリアヌスc. 155–c. 220

Patristica — 教父文献 日本語対訳Patrologia LatinaVol. 2Adversus Marcionem

Caput XI 第XI章

Tertullian · Adversus Marcionem · PL 2, 335A · 14 sectiones

Adversus Marcionem 3.11.1

1

Totas istas praestigias putativae in Christo corpulentiae, Marcion illa intentione suscepit, ne ex testimonio substantiae humanae, nativitas quoque ejus defenderetur, atque ita Christus Creatoris vindicaretur, ut qui nascibilis, ac per hoc, carneus annuntiaretur.

PL 2, 335A

マルキオンは、キリストにおける見せかけの肉体性というこれらすべての幻惑を、次のような意図をもって引き受けた——すなわち、人間の実体の証しによって彼〔キリスト〕の誕生もまた擁護され、そしてそれによって彼が創造主のキリストとして取り返されてしまうことのないように、という意図である。創造主のキリストとは、生まれ得る者として、したがって肉を持つ者として告げ知らされていた方だからである。

Adversus Marcionem 3.11.2

2

Stultissime et hic Ponticus, quasi non facilius crederetur caro in Deo non nata, quam falsa, praestruentibus vel maxime fidem istam angelis Creatoris, in carne vera conversatis, nec tamen nata.

PL 2, 335B

この点でも、ポントスの男はきわめて愚かである。あたかも、神における肉が生まれずにあることのほうが、偽りであることよりも信じにくいかのようである。しかも、創造主の天使たちが真実の肉において振る舞いながらも生まれてはいなかったことが、まさにこの信をあらかじめ十分に築き上げているというのに。

Adversus Marcionem 3.11.3

3

Nam et Philumene illa magis persuasit Apelli, caeterisque desertoribus Marcionis, ex fide quidem Christum circumtulisse carnem; nullius tamen nativitatis, utpote de elementis eam mutuatum.

PL 2, 335B

実際、あのフィルメネもまた、アペレスやマルキオンから離反した他の者たちに対して、むしろこう説得した——キリストは真実の肉を身にまとって歩んだが、いかなる誕生によるものでもなかった、それは元素から借り受けたものだったからである、と。

Adversus Marcionem 3.11.4

4

Quod si verebatur Marcion, ne fides carnis nativitatis quoque fidem induceret; sine dubio qui homo videbatur, natus utique credebatur: nam et mulier quaedam exclamaverat (Luc. XI, 27): Beatus venter qui te portavit, et ubera quae hausisti.

PL 2, 335B

もしマルキオンが、肉であるという信が誕生の信をも引き入れてしまうことを恐れていたのなら、疑いなく、人間として見られていた者は、まさに生まれた者として信じられていたことになる。実際、ある女が叫んだではないか(ルカ11:27)——「あなたを宿した胎、あなたが吸った乳房は幸いである」と。

Adversus Marcionem 3.11.5

5

Et quomodo mater et fratres ejus dicti sunt foris stare (Luc. VIII)? Et videbimus de his capitulis suo tempore. Certe cum et ipse se filium hominis praedicaret, natum scilicet profitebatur.

PL 2, 335B

また、どうして彼の母と兄弟たちが外に立っていたと言われているのか(ルカ8章)。この箇所については、しかるべき時に見ることにしよう。確かに、彼自身が自らを人の子と宣べ伝えていたからには、生まれた者であることを公言していたことになる。

Adversus Marcionem 3.11.6

6

Nunc ut haec omnia ad Evangelii distulerim examinationem, tamen quod supra statui, si omni modo natus credi habebat, qui homo videbatur; vane nativitatis fidem consilio imaginariae carnis expungendam putavit.

PL 2, 335C

今はこれらすべてを福音書の検討へと先送りにするとしても、私が先に定めたことは変わらない。すなわち、人間として見えていた者は、あらゆる意味において生まれた者として信じられなければならなかったのであるから、彼〔マルキオン〕が、幻の肉という考案によって誕生の信を消し去ろうとしたのは、むなしいことであった。

Adversus Marcionem 3.11.7

7

Quid enim profuit non vere fuisse, quod pro vero haberetur, tam carnem quam nativitatem? Aut si dixeris, viderit opinio humana, jam Deum tuum honoras fallaciae titulo, si aliud se sciebat esse, quam quod homines fecerat opinari.

PL 2, 335C

というのも、真実のものとして受け取られたもの——肉についても誕生についても——が真実には存在しなかったとして、それがいったい何の益になったのか。あるいは、もしお前が「人間の思い込みの如何は問うまい」と言うなら、お前はすでに自分の神を欺きという名目で称えていることになる。もし彼が、人間たちに思い込ませたのとは別のものであると自ら知っていたのなら。

Adversus Marcionem 3.11.8

8

Jam tunc potuisti etiam nativitatem putativam illi accommodasse, ne in hanc quoque impegisses quaestionem. Nam et mulierculae nonnunquam praegnantes sibi videntur, aut sanguinis tributo, aut aliqua valetudine inflatae.

PL 2, 335C

それならお前は、その時すでに、見せかけの誕生をも彼に当てはめることができたはずだ。そうすれば、この問いにもぶつからずに済んだであろうに。実際、女たちはしばしば、月経の滞りや何らかの体調の膨らみによって、自分が身ごもっていると思い込むことがある。

Adversus Marcionem 3.11.9

9

Et utique debuerat phantasmatis scenam decucurrisse, ne originem carnis non desaltasset, qui personam substantiae ipsius egisset. Plane nativitatis mendacium recusasti, ipsam enim carnem veram edidisti. Turpissimum scilicet Dei, etiam vera, nativitas.

PL 2, 336A

そして彼は当然、幻という筋書きを最後まで演じ切るべきであった——肉という役柄を演じたからには、肉の起源をも演じ抜かないということがないように。ところがお前は明らかに、誕生の偽りは拒みながら、肉そのものは真実のものとして差し出した。すなわち、神にとって最も恥ずべきものは、真実の誕生でさえもある、ということになる。

Adversus Marcionem 3.11.10

10

Age jam, perora in illa sanctissima et reverenda opera naturae: invehere in totum quod es: carnis atque animae originem destrue: cloacam voca uterum, tanti animalis, id est, hominis producendi officinam: persequere et partus immunda et pudenda tormenta, et ipsius exinde puerperii spurcos, auxios, ludicros exitus.

PL 2, 336A

さて、自然のあの最も聖なる、畏敬すべき業に対して、思う存分に演説するがよい。お前自身がそれであるところのもの全体に向かって、罵り攻めるがよい。肉と魂との起源を打ち壊すがよい。かくも大いなる生き物、すなわち人間を産み出す工房である胎を、下水溝と呼ぶがよい。出産の不浄で恥ずべき苦しみを、そしてそれに続く分娩の、汚れ、苦しみ、滑稽な結末を、罵るがよい。

Adversus Marcionem 3.11.11

11

Tamen cum omnia ista destruxeris, ut Deo indigna confirmes, non erit indignior morte nativitas, et cruce infantia, et natura poena, et carne damnatio. Si vera ista passus est Christus, minus fuit nasci.

PL 2, 336A

それでも、お前がこれらすべてを打ち壊して、それが神にふさわしくないものであると立証したとしても、誕生が死よりもふさわしくないということはなく、幼少期が十字架よりも、自然が刑罰よりも、肉が断罪よりもふさわしくないということはない。もしキリストがこれら真実のことどもを苦しみとして受けたのなら、生まれるということは、それに比べればより小さなことであったのだから。

Adversus Marcionem 3.11.12

12

Si mendacio passus est, ut phantasma, potuit et mendacio nasci. Summa ista Marcionis argumenta, per quae alium efficit Christum, satis opinor, ostendimus non consistere omnino, dum docemus magis utique competere Deo veritatem, quam mendacium ejus habitus, in quo Christum suum exhibuit.

PL 2, 336B

もし彼が幻として偽りによって苦しんだのなら、偽りによって生まれることもできたはずである。マルキオンがこれによって別のキリストを作り出しているこれらの主要な論拠を、思うに、我々は十分に示した——まったく成り立たないということを。彼が自分のキリストを示したその姿については、偽りよりも真実性のほうがはるかに神にふさわしいということを教えることによって、である。

Adversus Marcionem 3.11.13

13

Si veritas fuit, caro fuit; si caro fuit, natus est. Ea enim, quae expugnat haec haeresis, confirmantur, cum ea, per quae expugnat, destruuntur.

PL 2, 336B

もしそれが真実のものであったなら、肉であった。もし肉であったなら、生まれたのである。というのも、この異端が攻め崩そうとしていることどもは、その攻め崩す手立てそのものが崩されるとき、かえって確証されるからである。

Adversus Marcionem 3.11.14

14

Itaque si carneus habebitur, quia natus, et natus, quia carneus; quia phantasma non fuerit, ipse erit agnoscendus, qui in carne, et ex nativitate venturus annuntiabatur a Creatoris prophetis, utpote Christus Creatoris.

PL 2, 336B

したがって、もし彼が肉を持つ者と見なされるなら、それは生まれたからであり、また生まれた者と見なされるなら、それは肉を持つからである。彼は幻ではなかったのだから、創造主の預言者たちによって、肉において、また誕生によって来ると告げ知らされていた、まさにその者として認められることになる——すなわち、創造主のキリストとして。