Liber de synodis seu de fide Orientalium 86.1
An quia ab 80 episcopis rejectum. --Male intelligitur homousion: quid ad me bene intelligentem? Male homousion Samosatenus confessus est: sed numquid melius Arii negaverunt? Octoginta episcopi olim respuerunt; sed trecenti et decem octo nuper receperunt.
PL 10, 538Bあるいは、八十人の司教によって退けられたからか。――ホモウシオスは誤って理解されている。正しく理解している私に、それがどう関わるのか。サモサタの人は、ホモウシオスを誤って告白した。しかし、アレイオス派が否定したことのほうが、よりましだったのか。八十人の司教は、かつて退けた。だが三百十八人が、近ごろ受け入れた。
- ホモウシオス(ὁμοούσιος、ラテン語 homousion/unius substantiae)=「同一実体の」。ニカイア信条(325年)が、子は父と「同一実体」であると告白した語。子が父と同じ一つの実体をもつことを言う。聖書に無い語であり、父と子の区別を消す(サベリオス的な)理解を招くとして、東方の多くの司教に警戒された。
Liber de synodis seu de fide Orientalium 86.2
Et mihi quidem ipse ille numerus hic sanctus est, in quo Abraham victor regum impiorum (Gen. XIV, 14) , ab eo qui aeterni sacerdotii est forma, benedicitur. Illi contra haereticum improbaverunt: numquid et isti non adversum haereticum probaverunt?
PL 10, 538Bそして私には、この数そのものが聖である。この数において、不敬虔な王たちに勝利したアブラハムは(創世記14:14)、永遠の祭司職の型である者から祝福された。あの者たちは異端者に反対して退けたのである。この者たちもまた、異端者に反対して承認したのではないか。
Liber de synodis seu de fide Orientalium 86.3
Gravis auctoritas est veterum: numquid et horum levis sanctitas est? Si contraria invicem senserunt, debemus quasi judices probare meliora: si vero et probando et improbando unum utrumque statuerunt, quid bene constituta convellimus?
PL 10, 539A古い人々の権威は重い。しかし、この人々の聖性も軽いものだろうか。もし互いに反対のことを考えたのなら、我々は裁判官のようにより良いほうを承認しなければならない。しかし、承認するにせよ退けるにせよ、両者が一つのことを定めたのなら、なぜ我々は、よく定められたものを覆すのか。