ポワティエのヒラリウスc. 315–367

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 10 › Liber de synodis seu de fide Orientalium

Caput LXXVI 第LXXVI章

Hilary of Poitiers · Liber de synodis seu de fide Orientalium · PL 10, 530A · 2 sectiones

Liber de synodis seu de fide Orientalium 76.1

1

Homoeusion recte dici posse. --Caret igitur, Fratres, similitudo naturae contumeliae suspicione: nec potest videri Filius idcirco in proprietate paternae naturae non esse, quia similis est: cum similitudo nulla sit, nisi ex aequalitate naturae; aequalitas autem naturae non potest esse, nisi una sit; una vero non personae unitate, sed generis.

PL 10, 530A

ホモイウシオスと言ってよい。――それゆえ、兄弟たちよ、本性の類似には、侮辱の疑いがない。子が似ているからといって、父の本性の固有性のうちにないと見えることもありえない。類似は本性の等しさからでなければ生じず、本性の等しさは、一つでなければありえず、その一つは、位格の一体性ではなく、類の一体性によるものだからである。

  • ホモイウシオス(ὁμοιούσιος、ラテン語 homoeusion/similis substantiae)=「類似実体の」。350年代に、アンキュラのバシレイオスら東方の司教たちが唱えた語で、子は実体において父に「似ている」と言う。子を被造物とし、父に「似ていない」とする人々(アノモイオイ)を退けつつ、ホモウシオスへの警戒も保つ立場である。ホモウシオスとはギリシア語で一文字(ι)しか違わない。

Liber de synodis seu de fide Orientalium 76.2

2

Haec fides pia est, haec conscientia religiosa, hic salutaris sermo est, unam substantiam Patris et Filii idcirco non negare, quia similis est: similem vero ob id praedicare, quia unum sunt.

PL 10, 530A

この信仰は敬虔であり、この良心は信心深く、この言葉は救いをもたらす。すなわち、似ているがゆえに、父と子の一つの実体を否定せず、彼らが一つであるがゆえに、似ていると宣べることである。