ミラノのアンブロシウスc. 339–397

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 16 › De fide ad Gratianum Augustum libri quinque

Liber III, Caput VIII 第III巻 第VIII章

Ambrose of Milan · De fide ad Gratianum Augustum libri quinque · PL 16, 600D · 15 sectiones

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.1

1

Versiculus in Esaia proxime citatus de Christi humanitate ac divinitate explicatur, eoque varias haereses jugulari evincitur. 54. Vidit hoc principium Esaias, et ideo ait: Puer natus est, Filius datus est nobis.

PL 16, 600D

直前に引かれたイザヤの句が、キリストの人性と神性について説明され、それによってさまざまな異端が打ち倒されることが示される。54. イザヤはこの初めを見た。それゆえ言った。「男の子が生まれ、子が我々に与えられた」。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.2

2

Viderunt et Magi, et ideo cum parvalum in praesepi cernerent, adoraverunt dicentes: Puer natus est; cum stellam conspicerent, praedicantes: Filius datus est nobis (Matth. II, 11) .

PL 16, 601A

博士たちも見た。それゆえ、飼い葉桶の中の幼な子〔底本は parvalum。parvulum と読む〕を見つめては「男の子が生まれた」と言って礼拝し、星を見つめては「子が我々に与えられた」と宣べたのである(マタイ2:11)。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.3

3

Aliud munus e terris, aliud munus e coelo, et utrumque unus in utroque perfectus, et sine mutabilitate divinitatis, et sine humanae imminutione naturae.

PL 16, 601A

一方の贈り物は地から、他方の贈り物は天から。そして一人の者が、その両方において完全であり、神性の可変性もなく、人の本性の減損もない。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.4

4

Unum adoraverunt, eidemque munera obtulerunt; ut ostenderent ipsum esse coeli Dominum, qui in praesepibus videretur. 55. Distingue singulorum momenta verborum: Puer natus est, Filius datus est nobis.

PL 16, 601A

彼らは一人を礼拝し、同じ者に贈り物を献げた。飼い葉桶に見える者が天の主であることを示すためである。55. それぞれの語の重みを区別せよ。「男の子が生まれた」「子が我々に与えられた」。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.5

5

Etsi ex Patre natus, non tamen nobis natus, sed datus est; quia non Filius propter nos, sed nos propter Filium.

PL 16, 601A

父から生まれたとはいえ、我々のために生まれたのではなく、与えられたのである。子が我々のためにあるのではなく、我々が子のためにあるからである。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.6

6

Neque enim nobis natus est, qui et ante nos natus est, et totius est conditor creaturae: neque nunc primum nascitur, qui erat semper, et erat in principio: sed illud quod non erat, nobis nascitur.

PL 16, 601A

実に、我々に先立って生まれ、被造物すべての造り主である者が、我々のために生まれたのではない。常にいて、初めにいた者が、いま初めて生まれるのでもない。そうではなく、いなかったもの〔人性〕が、我々のために生まれる。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.7

7

Quod etiam angelus pastoribus cum loqueretur, dixit esse generatum, sicut habes scriptum: Quia natus est nobis hodie Salvator, qui est Christus Dominus, in civitate David (Luc. II, 11) .

PL 16, 601B

天使も牧者たちに語ったとき、彼が生まれたと言った。こう書かれているのを、あなたは見いだす。「今日、ダビデの町で、救い主、主なるキリストが我々のために生まれた」(ルカ2:11)。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.8

8

Nobis ergo quod non erat, natum est: hoc est, puer ex Virgine, corpus ex Maria; hoc enim post nos, illud ante nos.

PL 16, 601B

それゆえ、我々のために生まれたのは、いなかったものである。すなわち、おとめからの男の子、マリアからの体である。これは我々の後にあり、あれは我々の先にある。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.9

9

56. Alii codices sic habent: Puer natus est nobis, Filius datus est nobis; hoc est, qui erat Filius Dei, hic ex Maria puer natus est nobis, et datus est nobis. Quia datus sit, audi Prophetam dicentem: Et salutare tuum da nobis (Psal. LXXXIV, 8) .

PL 16, 601B

56. 別の写本にはこうある。「男の子が我々のために生まれ、子が我々に与えられた」。すなわち、神の子であった者が、マリアから男の子として我々のために生まれ、また我々に与えられたのである。彼が与えられたことについては、預言者の言葉を聞け。「汝の救いを我々に与えよ」(詩篇84:8)。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.10

10

Quod enim supra nos est, datur: quod de coelo est, datur; sicut etiam de Spiritu legimus quod, Charitas Dei effusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum, qui datus est nobis (Rom. V, 5) . 57. Sed videte quemadmodum hic locus multas haereses exstinguat.

PL 16, 601B

実に、我々の上にあるものは与えられる。天からのものは与えられる。聖なる霊についても、我々はこう読んでいる。「神の愛は、我々に与えられた聖なる霊によって、我々の心に注がれた」(ローマ5:5)。57. さて、この箇所がいかに多くの異端を消し去るか、見よ。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.11

11

Puer natus est nobis, non Judaeis: nobis, non Manichaeis: nobis, non Marcionitis. Propheta dicit: Nobis, hoc est credentibus, non incredulis.

PL 16, 601C

男の子は我々のために生まれたのであって、ユダヤ人のためではない。我々のためであって、マニ教徒のためではない。我々のためであって、マルキオン派のためではない。預言者は「我々のために」、すなわち信じる者たちのために言うのであって、信じない者たちのためではない。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.12

12

Et ille quidem misericordia sua omnibus natus est, sed perfidia haereticorum fecit, ut non omnibus nasceretur, qui omnibus natus est. Nam et lumen diei oriri jubetur super bonos et malos: sed oriri non videntibus non videtur (Matth. V, 15) .

PL 16, 601C

彼は、その慈しみによってすべての人のために生まれたが、異端者たちの背信が、すべての人のために生まれた者が、すべての人のためには生まれないという結果をもたらした。実に、昼の光も、善人の上にも悪人の上にも昇るよう命じられている。だが、見えない者たちには昇るようには見えない(マタイ5:15)〔引照は刷られたとおり。内容はマタイ5:45 に当たる〕。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.13

13

58. Sicut ergo puer non omnibus natus est, sed fidelibus: sic Filius non infidelibus datus est, sed fidelibus.

PL 16, 601C

58. したがって、男の子がすべての人のためではなく、信じる者たちのために生まれたように、子も、信じない者たちにではなく、信じる者たちに与えられた。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.14

14

Nobis datus est, non Photinianis; illi enim non datum nobis Dei Filium dicunt esse, sed ab initio inter nos natum: nobis datus est, non Sabellianis; illi enim nolunt Filium datum, eumdem asserentes Patrem esse quem Filium: nobis, non Arianis; et ipsi enim non habent Filium pro salute datum, sed pro infirmitate transmissum: non habent consiliarium, quem putant futura nescisse: non habent Filium, quem sempiternum non putant; cum scriptum sit de Verbo Dei, quod erat in principio; et alibi: In principio, erat Verbum (Joan. I, 2) .

PL 16, 601C

我々に与えられたのであって、フォティヌス派にではない。彼らは、神の子が我々に与えられたのではなく、初めから我々の間に生まれたのだと言う。我々に与えられたのであって、サベリオス派にではない。彼らは子が与えられたことを認めようとせず、子と同じ者が父であると主張する。我々にであって、アレイオス派にではない。彼ら自身は、救いのために与えられた子を持たず、弱さのゆえに遣わされた〔「弱さ」が誰のものかは定かでない。子が劣った者として遣わされたとする説を言うと取った〕子しか持たない。未来のことを知らなかったと考える者を相談役としては持たない。永遠でないと考える者を子として持たない。神の言葉については、それが初めにあったと書かれており、また別の箇所に「初めに言葉があった」(ヨハネ1:2)とあるのにである。

De fide ad Gratianum Augustum libri quinque 3.8.15

15

Denique ut ad propositum revertamur exemplum: In principio, inquit, antequam terram faceret, antequam abyssos faceret, et antequam produceret fontes aquarum, ante omnes colles genuit me (Prov. VIII, 23 et seq.) .

PL 16, 601D

実に、取り上げた例に立ち戻るなら、こう言う。「初めに、地を作る前に、淵を作る前に、水の泉を生み出す前に、すべての丘に先立って、彼は私を生んだ」(箴言8:23以下)。