ラクタンティウスc. 240–c. 320

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 6 › Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem

Caput XLIII 第XLIII章

Lactantius · Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem · PL 6, 1049C · 10 sectiones

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.1

1

(Div. Inst. lib. I, c. 8; IV, c. 10 et 11.) De Jesu Christi nomine, et duplici nativitate.

PL 6, 1049C

(神学提要 第一巻第八章、第四巻第十章および第十一章。)イエス・キリストの名前と、二重の誕生について。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.2

2

Sed ne qua forte sit apud te haesitatio, cur eum, qui ante mundum ex Deo natus sit, Jesum Christum appellemus, qui ante annos CCC. natus ex homine est, rationem tibi breviter exponam. Idem est Dei et hominis filius. Bis enim natus est.

PL 6, 1049C

しかし、世界に先立って神から生まれた方を、三百年ほど前に人間から生まれたイエス・キリストという名で呼ぶことについて、お前のうちに何かためらいが生じることのないよう、その理由をお前に手短に述べよう。同じ方が神の子であり、また人間の子でもある。というのも、彼は二度生まれたのである。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.3

3

Primum de Deo in spiritu ante ortum mundi, postmodum in carne ex homine, Augusto imperante; cujus rei praeclarum et grande mysterium est, in quo et salus hominum, et religio summi Dei, et omnis veritas continetur.

PL 6, 1050A

第一の誕生は世界の起こる前に、霊において神から。第二の誕生はのちに、アウグストゥスの治世に、肉において人間から。この事柄には輝かしく偉大な秘義があり、そこには人間の救いと、至高の神の宗教と、あらゆる真理とが含まれている。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.4

4

Nam cum primum scelerati atque impii deorum cultus per insidias daemonum irrepserunt, tum penes solos Hebraeos religio Dei mansit, qui tamen non lege aliqua, sed traditum sibi per successionem cultum patrio more tenuerunt usque ad id tempus, quo de Aegypto exierunt, Moyse duce, primo omnium prophetarum, per quem illis lex est a Deo imposita, qui Judaei sunt postmodum nominati.

PL 6, 1050A

というのも、悪霊たちの策略によって凶悪にして不敬な神々への崇拝がはじめて忍び込んできたとき、神の宗教はヘブライ人たちのもとにのみ残っていたからである。もっとも彼らは、何らかの法によってではなく、代々受け継がれてきた礼拝を父祖の慣習として守っていたにすぎず、それはエジプトを出るときまで続いた。その際、あらゆる預言者のうち最初の者であるモーセに率いられ、彼を通して神から法が課せられ、彼らはのちにユダヤ人と呼ばれるようになったのである。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.5

5

Servierunt igitur Deo vinculis legis obstricti. Sed iidem, paulatim ad profanos ritus aberrantes, alienos deos susceperunt, et derelicto patrio cultu, insensilibus simulacris immolaverunt.

PL 6, 1050A

かくして彼らは法の絆に縛られて神に仕えた。しかし同じ彼らは、しだいに俗なる祭儀へと逸れてゆき、異なる神々を受け入れ、父祖の礼拝を捨てて、感覚を持たぬ像に生贄を捧げたのである。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.6

6

Propterea Deus prophetas ad eos misit divino Spiritu adimpletos, qui illis peccata exprobrarent, et poenitentiam indicerent, qui secuturam ultionem minarentur, ac denuntiarent futurum, si in iisdem delictis perseverassent, ut alium mitteret novae legis latorem, et ingrato populo ab haereditate summoto, aliam sibi plebem fideliorem de exteris gentibus congregaret.

PL 6, 1050B

そのために神は、神的な霊に満たされた預言者たちを彼らのもとに遣わし、彼らの罪を責め、悔い改めを命じ、続いて下るべき報復を警告させ、もし同じ罪にとどまり続けるならば、神は新たな法をもたらす別の者を遣わし、恩を忘れた民衆をその相続分から退けて、異国の諸国民のうちからより忠実な別の民を自らのために集めるであろう、と予告させた。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.7

7

Illi autem non modo perseverarunt, verum etiam eos ipsos, qui mittebantur, interfecerunt. Itaque damnavit eos ob haec facinora, nec adjecit ulterius prophetas mittere ad populum contumacem; sed Filium suum misit, ut gentes universas ad gratiam Dei convocaret.

PL 6, 1050B

しかし彼らはそのままの状態にとどまり続けたばかりか、遣わされた者たち自身を殺しさえした。そこで神はこれらの凶行のゆえに彼らを断罪し、もはや頑なな民衆のもとへ預言者を遣わすことをせず、代わりに御子を遣わして、あらゆる諸国民を神の恩寵へと呼び集めさせたのである。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.8

8

Nec illos tamen, licet impios et ingratos, ab spe salutis exclusit: sed ad ipsos potissimum misit, ut si forte paruissent, non amitterent quod acceperant; si autem Deum suum non suscepissent, tum haeredibus abdicatis, gentes in adoptionem venirent.

PL 6, 1050B

とはいえ神は、彼らが不敬虔で恩知らずであったにもかかわらず、救いの希望から締め出したわけではなかった。むしろ何よりもまず彼らのもとへ御子を遣わし、もし彼らが従うならば、すでに受け取っていたものを失わないようにと望んだのである。しかしもし彼らが自分たちの神を受け入れないならば、そのときは相続人たる地位を廃されて、諸国民が養子として迎え入れられることになる。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.9

9

Jussit igitur eum summus Pater descendere in terram et humanum corpus induere, ut subjectus passionibus carnis, virtutem ac patientiam non solum verbis, sed etiam factis doceret.

PL 6, 1050C

こうして至高の父は、御子に地上へ降り人間の肉体をまとうよう命じた。それは、肉の受難に服することによって、徳と忍耐とを言葉によってだけでなく行いによっても教えさせるためである。

Epitome Divinarum Institutionum ad Pentadium Fratrem 43.10

10

Renatus est ergo ex virgine sine patre tanquam homo; ut quemadmodum in prima nativitate spirituali creatus ex solo Deo sanctus Spiritus factus est, sic in secunda carnali ex sola matre genitus, caro sancta fieret, ut per eum caro quae subjecta peccato fuerat ab interitu liberaretur.

PL 6, 1050C

かくして彼は、人間としては父なくしておとめ〔Virgo(マリア)を本サイトでは「おとめ」と訳す〕から生まれ直した。第一の霊的な誕生において、ただ神のみから創られて聖なる霊となったのと同じように、第二の肉的な誕生においては、ただ母のみから生まれて聖なる肉となり、それによって罪に服していた肉が滅びから解き放たれるためであった。