Consultationes Zacchaei christiani et Apollonii philosophi 1.14.1
キリストが他の者たちを甦らせたのなら、どのようにして自らは死を免れなかったのか。
Consultationes Zacchaei christiani et Apollonii philosophi 1.14.2
APOLL.--Si praedicta miracula, ut credi studes, manens in homine Deus praestitit, numquid suscipere et pati crucem voluit? aut quam ob causam erepturus a morte alios, morte non caruit? vel quemadmodum aliis proderit, qui sibi prodesse non potuit? cum in hoc magis fidem de se ambigentibus munire debuerit, liberaturum et alios fore qui hoc primum in sua liberatione monstrasset. Qua in re aut rationem prodi necesse est, aut credulitatem non exigi satis justum.
PL 20, 1081Aアポロニウス――あなたが信じさせようと努めるとおり、前述の奇跡を、人にとどまる神が行ったのなら、神は十字架を受けて苦しむことを望んだというのか。他の者たちを死から救い出そうとする者が、なぜ自分は死を免れなかったのか。自分を助けることができなかった者が、どうして他の者を助けるのか。自分について疑う者たちの信を固めるには、むしろこの点で、自らの解放においてまずこのことを示した者が、他の者をも解放するであろうと示さねばならなかったはずである。この点で、理由が明かされることが必要か、さもなくば信じることを求めないのが十分に正しいか、どちらかである。
Consultationes Zacchaei christiani et Apollonii philosophi 1.14.3
ZACCH.--Etiam in hoc aestimatio tua fallitur, ut in crucis affixione divinitatem credas injuriam pertulisse; quae incomprehensibilis et libera nec pati potuit, nec teneri: sed quemdam de diabolo per assumptum hominem egit triumphum, cum in ligno victoriam carnis imponens, eum sine sui injuria per hominem superavit, qui hominem cum Dei injuria egerat in delictum.
PL 20, 1081Bザカイオス――この点でもあなたの見立ては誤っている。十字架に付けられたとき、神性が侮辱を受けたと信じるとは。神性は捉えがたく自由であり、苦しむことも捕らえられることもできなかった。むしろ、受け取られた人を通して悪魔に対する凱旋を行ったのである。木の上に肉の勝利を据え、自らは損なわれることなく、人を神への侮辱を伴って罪〔delictum〕に追い込んだ者を、人を通して打ち負かした。
Consultationes Zacchaei christiani et Apollonii philosophi 1.14.4
Homo ergo, non divinitas cruci data est; et qui per lignum peccaverat, fixus in ligno est.
PL 20, 1081B十字架に渡されたのは人であって、神性ではない。木によって罪を犯した者が、木に付けられたのである。
Consultationes Zacchaei christiani et Apollonii philosophi 1.14.5
Atque haec Deo fuit assumendi hominem praecipua ratio vel voluntas, ut peccatum ab homine contractum per hominem tolleretur, et ab illo fides resurrectionis inciperet, quem primum resurgere debuisse constaret: purus enim et ab omni immunis delicto pati pro omnibus voluit; ut non sola potestate, sed merito, omnibus praeferretur.
PL 20, 1081Bそして、神が人を受け取った主たる理由、あるいは意志は、人によって負われた罪が人を通して取り除かれ、復活への信が、最初に復活すべきだったことが明らかな者から始まるためであった。実際、彼は純潔で、あらゆる罪〔delictum〕から免れていたが、すべての人のために苦しむことを望んだ。権能だけでなく功績によって、万人に優先されるためである。
Consultationes Zacchaei christiani et Apollonii philosophi 1.14.6
Vides ergo quae sit divinae pompa virtutis vitaeque victoria, mortem non meruisse, sed merentibus abstulisse, et vexillo spiritalis triumphi culpam materiae affixisse non propriam; quoniam quicumque alius, dum a peccatis nemo hominum liber est, pro se tantum vitam dedisset, illum oportuit pro omnibus interire, qui pro se noxae nihil debens, cum condemnari non posset, acquieverit et occidi, ne nos perpetua mors teneret.
PL 20, 1081Cだから、神の力の壮麗〔pompa〕と生の勝利がどのようなものか、あなたは見る。それは、死に値しなかったのに、値する者たちから死を取り去ったこと、そして霊的凱旋の旗標として、自らのものではない素材の咎を〔十字架に〕付けたことである〔culpam materiae affixisse non propriam の係りは定かでない。上のように取った〕。罪から自由な人間は一人もいない以上、他の誰であれ、自分のためだけに命を与えたことになったであろうから、万人のために死ぬべきなのは、自分のためには罪責を何も負わず、有罪とされえないのに、殺されることをも受け入れた者であった。終わりなき死が我々を捕えないためである。