テルトゥリアヌスc. 155–c. 220

Patristica — 教父文献 日本語対訳Patrologia LatinaVol. 2De Resurrectione Carnis

Caput VI 第VI章

Tertullian · De Resurrectione Carnis · PL 2, 802A · 11 sectiones

De Resurrectione Carnis 6.1

1

Persequar itaque propositum; si tamen tantum possim carni vindicare, quantum contulit ille qui eam fecit, jam tunc gloriantem, quod illa pusillitas, limus in manus Dei, quaecumque sunt, pervenit, satis beatus, etsi solummodo contactus.

PL 2, 802A

かくして私は企てた論を続けよう。ただし、それを造った方が肉に与えたのと同じだけのものを、私が肉のために主張しうるとすればの話である。肉は既にその時から誇っていた。かの卑小なもの、すなわち泥が、神の御手――それがいかなるものであれ――のうちに至ったのであり、たとえ触れられただけであっても、十分に幸いであった、と。

De Resurrectione Carnis 6.2

2

Quid enim, si nullo amplius opere, statim figmentum de contactu Dei constitisset? Adeo magna res agebatur, qua ista materia exstruebatur. Itaque totiens honoratur, quotiens manus Dei patitur, dum tangitur, dum decerpitur, dum deducitur, dum effingitur.

PL 2, 802B

実に、これ以上何の業もなく、神が触れただけでただちに造形物が成り立っていたとしたら、どうであったろうか。この質料が組み立てられたということ自体が、それほど大いなる事柄だったのである。かくして、神の御手を被るたびに、すなわち触れられ、摘み取られ、引き延ばされ、形づくられるたびに、それだけ質料は誉れを受けるのである。

De Resurrectione Carnis 6.3

3

Recogita totum illi Deum occupatum ac deditum, manu, sensu, opere, consilio, sapientia, providentia, et ipsa imprimis affectione, quae liniamenta ducebat.

PL 2, 802B

思い起こすがよい。神の全体が、御手によって、感覚によって、業によって、思慮によって、知恵によって、摂理によって、そしてとりわけ、輪郭を描いていたあの愛情そのものによって、そこに注がれ、捧げられていたことを。

De Resurrectione Carnis 6.4

4

Quodcumque enim limus exprimebatur, Christus cogitabatur homo futurus, quod et limus, et caro sermo, quod et terra tunc. Sic enim praefatio Patris ad Filium: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram. Et fecit hominem Deus.

PL 2, 802B

実に、泥が形づくられるそのたびごとに、やがて人となるべきキリストが思い描かれていた。言葉もまた泥であり肉であるはずのものだったからであり、その肉はその時なお地であったからである。父が子に向けて語ったかの前置きの言葉は、まさにこれである。「我々の像と似姿とに人を造ろう」。そして神は人を造られた。

De Resurrectione Carnis 6.5

5

Id utique quod finxit, ad imaginem Dei fecit illum, scilicet Christi. Et Sermo enim Deus, qui in effigie Dei constitutus, non rapinam existimavit pariari Deo.

PL 2, 802B

神が形づくったものを、神は当然、神の像に――すなわちキリストの像に――かたどって造られたのである。実に言葉もまた神であって、神の姿のうちに置かれていながら、神と等しくあることを強奪とは考えなかった。

De Resurrectione Carnis 6.6

6

Ita limus ille, jam tunc imaginem induens Christi futuri in carne, non tantum Dei opus erat, sed et pignus.

PL 2, 802C

かくして、かの泥は、その時すでに、やがて肉のうちに現れるキリストの像をまといつつ、単に神の業であっただけではなく、保証でもあったのである。

De Resurrectione Carnis 6.7

7

Quo nunc facit, ad infuscandam originem carnis, nomen terrae ventilare, ut sordentis, ut jacentis elementi? cum etsi alia materia excludendo homini competisset, artificis fastigium recogitari oporteret, qui illam et eligendo dignam judicasset, et tractando fecisset.

PL 2, 802C

肉の由来を貶めるために「地」という名を振りかざすことが、いま何の役に立とうか――あたかも汚れた、横たわるだけの元素であるかのように。たとえ人間を造り出すのに、それとは別の質料がふさわしかったとしても、なお思い返されねばならぬのは作り手の高みである。その方こそ、選ぶことによってそれを相応しいものと判じ、扱うことによってそれを造り上げたのだから。

De Resurrectione Carnis 6.8

8

Phidiae manus, Jovem Olympium ex ebore molitae, adorantur; nec jam bestiae, et quidem insulsissimae, dens est, sed summum saeculi numen; non quia elephantus, sed quia Phidias tantus: Deus vivus, et Deus verus, quamcumque materiae vilitatem non de sua operatione purgasset, et ab omni infirmitate sanasset?

PL 2, 803A

フィディアスの手が、象牙からオリュンピアのユピテルを作り上げたその手が、崇拝される。もはやそれは、しかも最も愚鈍な獣の牙ではなく、この世における至高の神威なのである。象であるがゆえにではなく、フィディアスがかくも偉大であったがゆえにである。生ける神、真の神が、いかなる質料の卑しさであれ、ご自身の作業によって清め、あらゆる無力さから癒やさなかったなどということがあろうか。

De Resurrectione Carnis 6.9

9

An hoc supererit, ut honestius homo Deum, quam hominem Deus finxerit? Nunc, etsi scandalum limus, alia jam res est. Carnem jam teneo, non terram: licet et caro audiat, Terra es, et in terram ibis; origo recensetur, non substantia revocatur.

PL 2, 803A

それとも、人間が神を象るほうが、神が人間を象るよりも立派だ、などということがなお残っていようか。いまや、たとえ泥がつまずきの種であったとしても、事情はすでに異なる。私が今手にしているのは肉であって、地ではない。たとえ肉が「お前は地であり、地へと行くであろう」と言われるのを聞くとしても、それは由来が取り調べられているのであって、実体が呼び戻されているのではない。

De Resurrectione Carnis 6.10

10

Datum est esse aliquid origine generosius, et demutatione felicius. Nam et aurum terra, quia de terra; hactenus tamen terra: ex quo aurum, longe alia materia, splendidior atque nobilior, de obsoletiore matrice.

PL 2, 803B

あるものが、その由来よりも高貴であり、その変化によってより幸いなものとなることは、許されている。実に、金もまた地である、地から出たがゆえに。だがそれもここまでのことで、地なのである。そこから金が――はるかに異なる質料、より輝かしくより気高いものが――より古びた母胎から生じるのである。

De Resurrectione Carnis 6.11

11

Ita et Deo licuit, carnis aurum, de limi, quibus putas, sordibus excusato censu, eliquasse.

PL 2, 803B

かくして神にもまた、肉という金を、泥の――お前の思うところの――かの汚れから、その値付けを免れさせつつ、精錬し出すことが許されていたのである。