De Anima 28.1
Quis ille nunc vetus sermo apud memoriam Platonis de animarum reciproco discursu, quod hinc abeuntes eant illuc, et rursus huc veniant et vivant, et dehinc e vita abeant, rursus ex mortuis effici vivos?
PL 2, 697Aさて、魂の往還についてのあの古い言い伝えとは何であろうか。プラトンの記憶に伝わるところによれば、魂はここから去ってかしこへ行き、また再びここへ来て生き、さらにそこから生を去り、再び死者から生者となる、というのである。
De Anima 28.2
Pythagoricus, ut volunt, quin et divinus, ut Albinus existimat, aut Mercurii forsitan Aegyptii. Sed nullus sermo divinus, nisi Dei unius, quo Prophetae, quo Apostoli, quo ipse Christus intonuit.
PL 2, 697A彼らの言うところではピュタゴラス派のものであり、アルビヌスの考えるところではそれどころか神的なもの、あるいはおそらくエジプトのメルクリウスのものであるという。しかし、神的な言葉は、預言者たちが、使徒たちが、キリスト御自身がそれによって声を轟かせた唯一の神の言葉をおいてほかにはない。
De Anima 28.3
Multo antiquior Moyses etiam Saturno, nongentis circiter annis, nedum pronepotibus ejus; certe divinior multo, qui decursus generis humani ab exordio mundi quoque per singulas nativitates nominatim temporatimque digessit, satis probans divinitatem operis ex divinatione vocis.
PL 2, 697Aモーセは、サトゥルヌスよりも、ましてその曾孫たちよりも、およそ九百年も古い。そして確かに、はるかに神的である。彼は、世界の初めからの人類の歩みを、一人一人の誕生に至るまで、名と時とを挙げて書き記したのであり、その言葉に宿る予言の力によって、この業の神性を十分に証明しているからである。
De Anima 28.4
Si vero Samius Sophista Platoni auctor est animarum de recidivatu revolubili semper ex alterna mortuorum atque viventium suffectione, certe ille Pythagoras, etsi bonus caetera, tamen ut hanc sententiam exstrueret, non turpi modo, verum etiam temerario mendacio incubuit.
PL 2, 697Aしかし、もしプラトンに、死者と生者とが代わる代わる入れ替わることによって魂が絶えず巡り戻るという説を伝えた創始者が、あのサモスの詭弁家であるとすれば、確かにそのピュタゴラスは、他の点では立派であったにせよ、この学説を打ち立てるために、恥ずべきばかりか、無謀な偽りにまで身を投じたのである。
De Anima 28.5
Cognosce qui nescis, et crede nobiscum. Mortem simulat, subterraneo latitat, septenni se illic patientia damnat, interea quae de posteris defunctis ad fidem rerum esset relaturus, ab unica conscia et ministra matre cognoscit: ut satis sibi visus est corpulentiam interpolasse ad omnem mortui veteris horrorem, de adytis fallaciae emergit, ut ab inferis redditus.
PL 2, 697B知らぬ者よ、知るがよい。そして我々とともに信じるがよい。彼は死を装い、地下に身を潜め、そこで七年の忍耐を自らに科す。その間、後に死んだ者たちについて語り、事の真実らしさを裏付けるために報告すべきことがらを、事情を知る唯一の者である母から、その手引きによって知る。かくして、亡くなって久しい死者のあらゆる恐ろしさに見合うまで自らの肉づきを作り変えたと十分に思い定めたとき、彼は欺きの奥所から姿を現し、あたかも陰府から戻された者のように振る舞う。
De Anima 28.6
Quis non crederet revixisse, quem crediderat obisse? audiens praesertim ab eo quae de posteris mortuis nisi apud inferos non videretur cognoscere potuisse, sic ex mortuis vivos effici senior sermo est. Quid enim, si et junior?
PL 2, 697B死んだと信じていた者が生き返ったと、誰が信じずにいられようか。とりわけ、陰府においてでなければ知り得なかったはずのことがらを、後に死んだ者たちについて彼自身の口から聞くならばなおさらである。かくして、死者から生者が成るという言い伝えは、より古いものである。だが、もしより新しいものであったとしても、それが何であろうか。
De Anima 28.7
Neque veritas desiderat vetustatem, neque mendacium devitat novellitatem. Teneo plane falsum, antiquitate generosum; quidni falsum, cujus testimonium quoque ex falso est? Quomodo credam non mentiri Pythagoram, qui mentitur ut credam?
PL 2, 697C真理は古さを必要としないし、偽りは新しさを避けもしない。私は、古さゆえに立派に見えるにせよ、それが明らかに偽りであると見て取る。偽りであるのは当然ではないか。その証言そのものが偽りから出ているのだから。信じさせるために嘘をつくピュタゴラスが、嘘をついていないと、どうして私に信じられよう。
De Anima 28.8
Quomodo mihi persuadebit Aethalidem, et Euphorbum, et Pyrrhum piscatorem, et Hermotimum se retro ante Pythagoram fuisse, ut persuadeat vivos ex mortuis effici, qui iterum se Pythagoram pejeravit?
PL 2, 698A自らが再びピュタゴラスになったと偽り誓った者が、どうして、死者から生者が成ることを私に信じ込ませるために、自分が以前アエタリデス、エウポルボス、漁師ピュロス、ヘルモティモスであったと私に信じ込ませることができようか。
De Anima 28.9
Quanto enim credibilius ipse ex semetipso semel redisset in vitam, quam totiens alius atque alius, tanto et in durioribus fefellit, qui molliora mentitus est.
PL 2, 698A彼が自分自身から一度だけ生に戻ったとされる方が、幾度も別々の者となったとされるよりも、どれほど信じやすかったことか。より容易いことについて嘘をついた者は、それだけいっそう困難なことについても人を欺いていたのである。
De Anima 28.10
Sed clypeum Euphorbi olim Delphis consecratum recognovit, et suum dixit, et de signis vulgo ignotis probavit. Respice ad hypogeum ejus, et, si capit, crede.
PL 2, 698Aしかし、彼はかつてデルフォイに奉献されたエウポルボスの盾を見分け、それを自分のものだと言い、世に知られていない徴によってそれを証し立てたという。彼の地下の隠れ家に目を向けるがよい。そして、もし呑み込めるなら、信じるがよい。
De Anima 28.11
Nam qui talem commentus est stropham, cum injuria bonae valetudinis, cum fraude vitae septinnio excruciatae infra terram inedia, ignavia, umbra; cui tanti fuit fastidium coeli; quam non accesserit temeritatem?
PL 2, 698Aというのも、このような策略を編み出した者——健康を損なってまで、地下で七年間、飢えと無為と闇とによって苦しめられた命を欺いてまで行った者、天を厭うことをこれほどまでに重んじた者——そのような者が、どれほどの無謀を犯さずにいられたであろうか。
De Anima 28.12
Quam non tentaverit curiositatem, ut ad notam clypei illius perveniret? Quid autem, si in historiis aliquibus occultioribus reperit? quid, si defectae jam traditionis superstites aliquas famae aurulas hausit? quid, si ab aedituo redempta clam inspectione cognovit?
PL 2, 698Bあの盾の目印にたどり着くために、彼はどれほどの好奇心を働かせずにいたであろうか。もし、何か人にあまり知られていない史書のうちにそれを見つけたのだとしたら、どうであろうか。もし、すでに絶えかけた言い伝えの、なお残るわずかな風評のそよぎを汲み取ったのだとしたら。もし、神殿番から金で買い、ひそかに調べて知ったのだとしたら、どうであろうか。
De Anima 28.13
Scimus etiam magiae licere explorandis occultis per catabolicos, et paredros, et pythonicos spiritus. Non enim et Pherecydes, Pythagorae magister, his forsan artibus divinabat, ne dicam somniabat?
PL 2, 698B我々はまた、魔術には、カタボリコス(人を打ち倒す)霊、パレドロス(付き添う)霊、ピュトニコス(腹話して告げる)霊を通して隠れたことを探ることが許されていると知っている。ピュタゴラスの教師フェレキュデスも、あるいはこうした技によって占っていたのではなかろうか。夢を見ていたなどとは言うまい。
De Anima 28.14
Quid si idem daemon in illo fuit, qui et in Euphorbo res sanguinis gessit? Denique, qui se Euphorbum ex argumento clypei probarat, cur neminem Trojanorum commilitonum aeque recognovit? Nam et illi jam revixissent, si vivi ex mortuis fierent.
PL 2, 698Bもし、エウポルボスにあって血なまぐさい行いをなしたのと同じ悪霊が、彼のうちにもいたのだとしたら、どうであろうか。結局のところ、盾の証拠によって自らをエウポルボスであると証し立てた彼が、なぜ、トロイアの戦友たちの誰一人として、同じように見分けなかったのか。もし死者から生者が成るのであれば、彼らもまたすでに生き返っていたはずなのである。