ミラノのアンブロシウスc. 339–397

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 16 › De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum

Liber III, Caput XII 第III巻 第XII章

Ambrose of Milan · De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum · PL 16, 797B · 18 sectiones

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.1

1

Ex eo quod in Trinitate divinitatis lucem, quam in Christo tres apostoli adoraverunt, inesse Paulus significaverit, adorandus etiam Spiritus declaratur. Ostenditur ex ipsis verbis Spiritum designatum ab Apostolo.

PL 16, 797B

パウロが、三人の使徒がキリストにおいて礼拝した神性の光は三位一体に内在すると示したことから、霊もまた礼拝されるべきことが明らかにされる。使徒が指しているのが霊であることが、その語そのものから示される。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.2

2

Ejusdem Spiritus divinitas inde probatur, quod templum habeat, in quo non ut sacerdos habitet, sed ut Deus: nec non cum Patre ac Filio adoretur; unde in iisdem naturae unitas intelligitur.

PL 16, 797B

同じ霊の神性は、霊が神殿を持ち、そこに祭司としてではなく神として住むことから証明される。また霊は父と子とともに礼拝される。そこから、この三者において本性の一体性が理解される。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.3

3

86. An vero negat aliquis adorandam divinitatem Trinitatis aeternae? cum et Scripturae divinae inexplicabilem majestatem exprimant Trinitatis, sicut alibi Apostolus dicit: Quoniam Deus, qui dixit de tenebris lumen splendescere, illuxit in cordibus nostris ad illuminationem scientiae claritatis Dei in facie Jesu Christi (II Cor. IV, 6) .

PL 16, 797B

86. では誰かが、永遠の三位一体の神性が礼拝されるべきことを否むのだろうか。神的な聖書も三位一体の言い表しがたい威光を表しているというのに。別の箇所で使徒が言うとおりである。「闇から光が輝き出よと言った神は、イエス・キリストの顔において神の栄光についての知識を照らすために、我々の心の中に輝いた」(二コリント4:6)。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.4

4

87. Nempe hanc claritatem viderunt apostoli, cum Dominus Jesus divinitatis suae luce in monte fulgeret: Viderunt, inquit, apostoli, et in faciem prociderunt (Matth. XVII, 6) .

PL 16, 797C

87. 確かに使徒たちは、主イエスが山で自らの神性の光で輝いたとき、この栄光を見た。「使徒たちは見て、顔を伏せてひれ伏した」(マタイ17:6)と言う。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.5

5

Putasne illos vel cum prociderent, adorasse; cum fulgorem divini luminis corporalibus oculis sustinere non possent, et splendor lucis aeternae aciem visus mortalis obduceret?

PL 16, 797C

あなたは、彼らがひれ伏したときでさえ、礼拝したのだと考えるか。肉の目では神の光の輝きに耐えられず、永遠の光の輝きが死すべき者の視力を覆っていたというのに。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.6

6

Aut quid aliud tunc temporis dixerunt illi videntes gloriam ejus, nisi: Venite adoremus, et procidamus ante eum (Psal. XCIV, 6) ? Illuxit enim Deus in cordibus nostris ad illuminationem scientiae claritatis Dei in facie Jesu Christi (II Cor. IV, 6) .

PL 16, 797C

あるいは、その栄光を見たそのとき、彼らは「来たれ、我々は礼拝し、彼の前にひれ伏そう」(詩篇94:6)と言うほかに、何を言っただろうか。実に、神は我々の心の中に輝いた、イエス・キリストの顔において神の栄光についての知識を照らすために(二コリント4:6)。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.7

7

88. Quis est ergo qui illuxit, ut cognoscamus Deum in facie Christi Jesu? Dixit enim, Illuxit Deus, ut cognoscatur claritas Dei in facie Christi Jesu: quem putamus alium praeter Spiritum declaratum?

PL 16, 797D

88. では、我々がキリスト・イエスの顔において神を知るように輝いたのは誰か。彼は「神が輝いた、キリスト・イエスの顔において神の栄光が知られるために」と言った。霊のほかに、誰が宣言されていると我々は考えようか。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.8

8

Aut quis est alius praeter Spiritum sanctum, cui divinitatis potentia deferatur? Qui enim Spiritum excludunt, necesse est inducant alium, qui cum Patre et Filio gloriam divinitatis accipiat.

PL 16, 797D

あるいは、神性の力が帰せられるのは、聖なる霊のほかに誰か。霊を締め出す者たちは、父と子とともに神性の栄光を受ける別の者を、持ち込まざるをえない。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.9

9

89. Eadem igitur verba repetamus: Deus est qui illuxit ad illuminationem claritatis Dei in facie Jesu Christi. Habes Christum evidenter expressum. Cujus ergo claritas illuminare dicitur, nisi Spiritus?

PL 16, 797D

89. ゆえに同じ語を繰り返そう。「神こそが、イエス・キリストの顔において神の栄光を照らすために輝いたのである」。あなたは、キリストがはっきり示されているのを見る。では、照らすと言われるその栄光は、霊のものでなくて誰のものか。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.10

10

Ipsum ergo Deum expressit, quia claritatem Dei dixit: si Patris, superest ut qui dixit de tenebris lumen splendescere, et illuxit in cordibus nostris, Spiritus sanctus intelligatur; alium enim non possumus cum Patre Filioque venerari.

PL 16, 798A

ゆえに使徒は神自身を示した。神の栄光と言ったからである。もしそれが父の〔栄光〕であるなら、闇から光が輝き出よと言い、我々の心の中に輝いた者は、聖なる霊だと理解されることになる。父と子とともに崇めることのできる別の者を、我々は持たないからである。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.11

11

Si igitur Spiritum intelligis, et hunc Apostolus Deum dixit; necesse est igitur deitatem Spiritus etiam vos fateamini, qui negatis. 90. Sed quam impudenter negatis, cum legeritis quia templum habet Spiritus sanctus!

PL 16, 798A

ゆえにもしあなたが〔これを〕霊と理解し、使徒がこれを神と言ったのなら、否んでいる諸君も、霊の神性を認めざるをえない。90. だが、聖なる霊が神殿を持つと読んでいながら、なんと恥知らずに諸君は否むことか。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.12

12

Scriptum est enim: Templum Dei vos estis, et Spiritus sanctus habitat in vobis (I Cor. III, 16) . Deus ergo templum habet, creatura templum non habet verum. Spiritus autem habet templum, qui habitat in nobis.

PL 16, 798A

書かれているからだ。「汝らは神の神殿であり、聖なる霊は汝らの中に住む」(一コリント3:16)。ゆえに神は神殿を持つが、被造物は真の神殿を持たない。霊は我々の中に住み、神殿を持つのである。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.13

13

Nam scriptum est: Quia membra vestra templum sunt Spiritus sancti (I Cor. VI, 15) . 91. In templo autem non quasi sacerdos, nec quasi minister, sed quasi Deus inhabitat; quoniam ipse Dominus dixit Jesus: Inhabitabo in illis, et inter eos ambulabo; et ero illorum Deus, et ipsi erunt mihi populus (Levit. XXVI, 12) .

PL 16, 798A

また書かれている。「汝らの肢体は聖なる霊の神殿である」(一コリント6:15)〔ミーニュの引照のまま。この句はふつう一コリント6:19 にある〕。91. 神殿の中に〔霊は〕祭司のようにでも、奉仕者のようにでもなく、神として住む。主イエス自身が言ったからである。「私は彼らの中に住み、彼らの間を歩む。私は彼らの神となり、彼らは私の民となる」(レビ記26:12)。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.14

14

Et David dicit: Dominus in templo sancto suo (Psal. X, 5) . Ergo Spiritus habitat in templo sancto suo, sicut habitat Pater, habitat et Filius, qui ait: Ego et Pater veniemus, et mansionem apud eum faciemus (Joan. XIV, 23) . 91*.

PL 16, 798B

ダビデも言う。「主は自らの聖なる神殿にいる」(詩篇10:5)。ゆえに霊も、父が住み、子も住むのと同じく、自らの聖なる神殿に住む。子は言う。「私と父は来て、彼のもとに住まいを作る」(ヨハネ14:23)。91*.

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.15

15

Advertimus igitur quod Pater et Filius et Spiritus sanctus in uno eodemque per naturae ejusdem maneant unitatem.

PL 16, 798B

ゆえに我々は、父と子と聖なる霊が、同じ本性の一体性によって、一つの同じもののうちにとどまっていることに気づく。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.16

16

Ergo divinae est potestatis, qui habitat in templo; sicut enim Patris et Filii, ita et Spiritus sancti sumus templum: non multa templa, sed unum templum; quia unius templum est potestatis. 92. Manet autem in nobis Pater per Spiritum, quem dedit nobis.

PL 16, 798B

ゆえに、神殿に住む者は神的な権能に属する。実に、父と子の神殿であるように、我々は聖なる霊の神殿でもある。多くの神殿ではなく、一つの神殿である。一つの権能の神殿だからである。92. 父は、我々に与えた霊によって、我々の内にとどまる。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.17

17

Quomodo igitur potest simul dispar manere natura? Utique non potest. Manet autem cum Patre et Filio Spiritus sanctus.

PL 16, 798C

では、異なる本性が同時にとどまることがどうしてできようか。決してできない。ところが聖なる霊は、父と子とともにとどまる。

De Spiritu sancto libri tres ad Gratianum Augustum 3.12.18

18

Unde et Apostolus cum gratia Jesu Christi et charitate Dei communicationem sancti Spiritus copulavit dicens: Gratia Domini nostri Jesu Christi, et charitas Dei, et communicatio Spiritus sancti cum omnibus vobis (II Cor. XIII, 13) .

PL 16, 798C

それゆえ使徒も、イエス・キリストの恩寵と神の愛に、聖なる霊の交わりを結びつけて言った。「我々の主イエス・キリストの恩寵と、神の愛と、聖なる霊の交わりが、汝ら皆とともにあるように」(二コリント13:13)。