パカトゥス・ドレパニウスfl. 389–393

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 13 › Panegyricus Theodosio Augusto dictus

Caput V 第V章

Pacatus Drepanius · Panegyricus Theodosio Augusto dictus · PL 13, 482B · 5 sectiones

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 5.1

1

Erat justae compensationis occasio, ut qui de patriae tuae laudibus pauca dixissem, patris saltem virtutibus praedicandis prolixius immorarer; sed quid faciam? Novam quamdam patior ex copia difficultatem. Quid, inquam, faciam?

PL 13, 482B

あなたの祖国の讃美についてはわずかしか述べなかった私であるから、せめて父の徳を称えることには、より長くとどまるという、正当な埋め合わせの機会があった。だが、どうしたものか。私は豊富さゆえの、これまでにない困難に悩まされている。いったい、どうしたものか、と私は言う。

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 5.2

2

Quae Rhenus, aut Vahalis vidit aggrediar? Jam se mihi Sarmatica caede sanguineus Ister objiciet. Attritam pedestribus praeliis Bataviam referam? Saxo consumptus bellis navalibus offeretur. Redactum ad paludes suas Scotum loquar?

PL 13, 482B

ライン川やウァハリス川が目にしたことに取りかかろうか。すると、サルマティア人の殺戮で血に染まったイステル〔ドナウ川〕が、すぐさま私の前に立ちふさがる。歩兵の戦いで打ち砕かれたバタウィアの地を語ろうか。すると、海戦で消耗したサクソン人が差し出される。自分の沼地へ追い返されたスコットゥス人を語ろうか。

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 5.3

3

Compulsus in solitudines avias omnis Alamannus, et uterque Maurus occurrent. Cum igitur impediat turba dilectum; ad hoc viri tanti praestet gesta in summam referre, quam enumerando tenuare.

PL 13, 482B

すると、人跡なき荒野へ追いやられたすべてのアラマンニ人と、両方のマウリ人が行く手に現れる。このように数の多さが選択を妨げるのだから、これほどの人物の事績については、数え上げて薄めるよりも、要約して述べるほうがよい。

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 5.4

4

Dixisse sufficiat unum illum divinitus exstitisse in quo virtutes simul omnes vigerent quae singulae in omnibus praedicantur.

PL 13, 483A

次のことを述べれば足りるとしよう。あの人はただひとり、神意によって現れたのであり、その人のうちには、他のすべての人々においては一つずつ称えられる徳が、ことごとく同時に盛りを迎えていた。

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 5.5

5

An si ejus saeculo mos ille vixisset quo Romani duces Macedonici, Cretici, Numantini de vocabulis gentium subactarum adoptivum insigne sumebant: nonne hodie pauciora in annalium scriniis quam in vestrae domus titulis cognomenta legerentur; cum ipse Saxonicus, ipse Sarmaticus, ipse Alamannicus diceretur, et quantum tota respublica habet hostium, tantum una familia ostenderet et triumphorum?

PL 13, 483A

もしあの人の世に、ローマの将軍たちが、征服した諸民族の名から「マケドニクス」「クレティクス」「ヌマンティヌス」という養子縁組のような称号を受けるあの習いが生きていたならば、今日、年代記の書函に読まれる添え名は、諸君の家〔底本は vestrae(二人称複数の所有形容詞)。皇帝の一族を指すと取った〕の称号に読まれる添え名よりも少なかったのではないか。あの人自身が「サクソニクス」「サルマティクス」「アラマンニクス」と呼ばれ、国家全体が持つ敵の数と同じだけの凱旋を、一つの家が示したであろうから。