パカトゥス・ドレパニウスfl. 389–393

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 13 › Panegyricus Theodosio Augusto dictus

Caput I 第I章

Pacatus Drepanius · Panegyricus Theodosio Augusto dictus · PL 13, 477D · 5 sectiones

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 1.1

1

[0477] Si quis unquam fuit, imperator Auguste, qui te praesente dicturus ante trepidaverit, eum profecto me esse et ipse sentio, et his qui consilium tuum participant videri posse video.

PL 13, 477D

皇帝アウグストゥスよ、あなたの面前で語ろうとして、これまでに前もって震えた者がいたとするなら、それはまさしく私であると、私自身も感じており、あなたの評議に与る人々にもそう見えうることを、私は承知している。

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 1.2

2

Nam cum te semper ultra omnes retro principes laudari oportuerit, nunc porro ultra quam alias praedicatus es, in ea urbe conveniat dicendo celebrari, cujus et libertatem armatus asseruisti, et auxisti dignitatem togatus, quo tandem modo consequi majestatem utriusque vestrum oratione mea potero, hoc praecipue in tempore, quo ambo ita mutuo crevistis, ut nec tu fueris adhuc major, nec illa felicior?

PL 13, 478D

あなたは、これまでのあらゆる元首にまさって常に讃えられるべきであったが、いまや、ほかのいつにもまして宣揚されている。そのあなたが、武装した身としてその自由を回復し、トガをまとった身としてその威信を高めた、まさにその都市で、語りによって称えられるのがふさわしい。それならば、いったいどのようにして、あなたとこの都、二者の威厳に、私の弁論で達することができようか。とりわけこの時においては、あなたと都の二者が互いにこれほど成長し、あなたはこれまでになく偉大に、その都はこれまでになく幸いになったというのに。

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 1.3

3

Huc accedit auditor senatus, cui cum difficile sit pro amore quo in te praeditus est de te satis fieri, tum difficilius, pro ingenita atque haereditaria orandi facultate, non esse fastidio rudem hunc et incultum transalpini sermonis horrorem, praesertim cum absurdae sinistraeque jactantiae possit videri, his ostentare facundiam, quam de eorum fonte manantem in nostros usque usus derivatio sera traduxit.

PL 13, 479A

これに加えて、聴き手は元老院である。元老院にとっては、あなたへの愛情にふさわしくあなたについて十分に語られることも難しいが、生来の、しかも受け継がれた弁論の才をもつ彼らに、アルプスの向こうの言葉の、粗野で洗練されない荒々しさが嫌悪を催させないようにすることは、いっそう難しい。まして、彼ら自身の泉から湧き出て、遅れて流れ下り、我々の用いるところにまで至った雄弁を、まさにその彼らに見せびらかすことは、愚かで的外れな自慢と見えうるのであるから、なおさらである。

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 1.4

4

Quibus equidem cogitatis adeo sollicitor, ut non eos tantum hodie arbitrer interesse quos cerno, sed assistere obversarique dicturo Catones ipsos, et Tullios, et Hortensios, omnesque illos oratores putem, qui me in posteris suis audiunt.

PL 13, 479B

これらを思うにつけ、私は気がかりでならず、今日ここに居合わせているのは、私に見えている人々だけではないと思う。カトーたち、トゥッリウスたち〔キケロの名〕、ホルテンシウスたち、そして、その後裔たちのうちに私の語りを聴いているあの弁論家たちがみな、語ろうとする私のそばに立ち、目の前にいると思うのである。

Panegyricus Theodosio Augusto dictus 1.5

5

Ita multiplici circumventus metu, quasi parum habeam timere quod video, video quod timeam.

PL 13, 479B

こうして、幾重もの恐れに取り囲まれ、目に見えるものを恐れるだけでは足りないとでもいうように、私には恐れるべきものまで見えているのである。