Panegyricus Constantino Augusto dictus 26.1
O nox illa aeternis saeculis monumentisque mandanda! cum spissis tenebris congressus fortunae totum liceret, tu tamen, Imperator, non intutior tempore quam Deo tectior, saevissimo hosti multus instares, et libertate caedis exultans donum noctis duceres quod pugnantem nemo servaret, per infestas acies interritus vadis, densissima quaeque perrumpis, dejicis, proteris.
PL 8, 600Aおお、あの夜こそ、永遠の世と記念とに委ねられるべきである。濃い闇にまぎれて戦の巡り合わせがすべてを許しうるときに、皇帝よ、あなたは、時によっていっそう身を危うくしたのではなく、むしろ神によっていっそう覆い守られていたのであり、この上なく凶暴な敵に対して激しく攻め寄せ、殺戮の自由を喜びとして、戦うあなたを誰も見張っていないことを夜の賜物と見なし、恐れることなく敵の戦列の中を進み、もっとも密集したところをことごとく突き破り、打ち倒し、踏みにじったのである。
Panegyricus Constantino Augusto dictus 26.2
Mortis decus perdunt quos ignoratus affligis: nisi quod te ipsa vis tua cogit agnosci. Nihil enim te permovent tubarum fractae voces, horrendus militum clamor, permissa casibus vulnera, illisi cominus gladii, cadentium graves gemitus, arma late strepentia, et in unum quemdam sonitum diversi fragoris acta confusio, quod haec omnia aut virtus negligit, aut ira non sentit.
PL 8, 600Aあなたが誰とも知られぬままに打ち倒す者たちは、死の誉れさえ失ってしまう——ただし、あなた自身の力そのものが、あなたであると気づかせずにはおかないのだが。というのも、途切れがちなラッパの音も、兵士たちの恐ろしい叫びも、偶然に任された数々の傷も、間近で打ち合わされる剣も、倒れゆく者たちの重い呻きも、あたり一面に響く武具の音も、さまざまな騒音が一つの響きへと混ざり合ったものも、あなたを少しも動じさせない。それらすべてを、力は意にも介さず、怒りは感じ取ることさえないからである。
Panegyricus Constantino Augusto dictus 26.3
Nox ipsa, justissima bellantibus causa terroris, vehementiorem te agendis stragibus fecerat.
PL 8, 600B夜そのものは、戦う者たちにとってこの上なく当然の恐怖の因であるはずのものであったが、それはかえって、殺戮を行うあなたをいっそう激しくさせたのである。
Panegyricus Constantino Augusto dictus 26.4
Quod solum enim virtutis tuae impedimentum est, miserationem tenebrae non habent: ut intelligi liceat quantum illo in bello vis tua perfecerit, pietate non retenta, et majestate secura.
PL 8, 600Bというのも、あなたの力にとって唯一の妨げとなりうるものは、慈しみの心であるが、闇はその慈しみを持たないからである。それゆえ、あの戦いにおいて、敬虔に引き留められることなく、また威厳を案じる必要もなかったとき、あなたの力がどれほどのことを成し遂げたかが、よく理解されうるのである。
Panegyricus Constantino Augusto dictus 26.5
Praelio vix multa nocte confecto, fessus caedibus, anhelus ex bello, cruore oblitus, sed hostili, ad obsidionis vigilias recurrebas. O fortuna! O praepotens Roma! Quam tu unquam gratiam pro tantis his laboribus referes?
PL 8, 600B戦いは夜がすっかり更けてからようやく終わり、殺戮に疲れ、戦いに息を切らし、血にまみれながらも——それは敵の血であったが——あなたは包囲の夜警の務めへと再び戻っていったのである。おお運命よ、おお至強なるローマよ、これほどの労苦に対して、お前はいったいいつになったら報いることができるのだろうか。
Panegyricus Constantino Augusto dictus 26.6
Nisi quod indulgentissimus princeps, tanquam hoc ipsum tibi debeat, eo cariorem habet quo majore labore servavit.
PL 8, 600Bただ、この上なく寛大なる元首が、まるでこのこと自体をお前に負っているかのように、より大きな労苦によって守り抜いたがゆえに、それだけいっそうお前を大切に思っている、ということを除いては。