テルトゥリアヌスc. 155–c. 220

Patristica — 教父文献 日本語対訳Patrologia LatinaVol. 2Adversus Valentinianos

Caput VI 第VI章

Tertullian · Adversus Valentinianos · PL 2, 549A · 6 sectiones

Adversus Valentinianos 6.1

1

Igitur hoc libello, quo demonstrationem solum promittimus illius arcani, ne quem ex nominibus tam peregrinis, et coactis, et compactis, et ambiguis, caligo suffundat, quomodo eis usuri simus, prius demandabo.

PL 2, 549A

さて、この小著において我々が約束するのは、かの秘められた体系をただ示して見せることのみであるが、かくも異様で、こじつけられ、寄せ集められ、あいまいな名前ゆえに、誰かの目に霧がかかることのないよう、これらの名をどのように用いるつもりであるかを、まず申し述べておこう。

Adversus Valentinianos 6.2

2

Quorumdam enim de graeco interpretatio non occurrit ad expeditam proinde nominis formam, quorumdam nec de sexu genera conveniunt, quorumdam usitatior in graeco notitia est.

PL 2, 549A

というのも、あるものについてはギリシア語からの翻訳が、そのまま便利な名の形にすぐには行き着かず、あるものについては文法上の性が自然の性と一致せず、あるものについてはギリシア語のままの方がより通用しているからである。

Adversus Valentinianos 6.3

3

Itaque plurimum graeca ponemus; significantiae per paginarum limites aderunt, nec latinis quidem deerunt graeca, sed in lineis desuper notabuntur, ut signum hoc sit personalium nominum, propter ambiguitates eorum quae cum alia significatione communicant.

PL 2, 549B

そこで我々は、多くをギリシア語のままで置くことにする。その意味は各頁の欄外に添えられるであろう。ラテン語の名にもギリシア語が欠けることはなく、上の行に書き添えられる。これは、他の意味と紛らわしい語との曖昧さを避けるため、固有名詞であることを示す印とするためである。

Adversus Valentinianos 6.4

4

Quamquam autem distulerim congressionem, solam interim professus narrationem, sicubi tamen indignitas meruerit suggillari, non erit delibatione transpunctoria expugnatio . Congressionis lusionem deputa, Lector, ante pugnam. Ostendam, sed non imprimam vulnera.

PL 2, 549B

もっとも、私は本格的な論戦を後回しにし、さしあたりはただ物語ることのみを引き受けているが、それでも、その恥ずべきさまが辱めを受けるに値する箇所があれば、その打ち崩しはかすめる程度の一撃には終わらないであろう。読者よ、これを本戦の前の小手調べの手合わせと心得よ。私は傷を見せはするが、まだ刻み込みはしない。

Adversus Valentinianos 6.5

5

Si et ridebitur alicubi, materiis ipsis satisfiet: multa sunt sic indigna revinci, ne gravitate adorentur. Vanitati proprie festivitas cedit. Congruit et veritati ridere, quia laetans; de aemulis suis ludere, quia secura est.

PL 2, 550A

もし所々で笑いが起きるとしても、それは題材そのものにふさわしい報いとなろう。多くのものはこれほど値打ちがなく、重々しく崇め立てられることのないよう、こうして論破されるにふさわしいのである。戯れの快活さは、まさに空しいものにこそふさわしい。真理が笑うこともまた似つかわしい。喜びに満ちているからである。おのれに張り合う者たちをからかうこともまた似つかわしい。安んじているからである。

Adversus Valentinianos 6.6

6

Curandum plane ne risus ejus rideatur, si fuerit indignus. Caeterum ubicumque dignus risus, officium est. Denique hoc modo incipiam.

PL 2, 550A

ただし、その笑いが不当なものであれば、その笑い自体が笑われることのないよう、確かに気を配らねばならない。しかし笑いがふさわしい場合には、それは務めである。さればこのようにして始めることとしよう。