De Carne Christi 14.1
Sed angelum, aiunt, gestavit Christus. Qua ratione? Qua et hominem. Eadem ergo est et caussa, ut hominem gestaret Christus: salus hominis fuit caussa; scilicet, ad restituendum quod perierat. Homo perierat; hominem restitui oportuerat.
PL 2, 777Bしかし、キリストは天使をも身に帯びていた、と彼らは言う。いかなる理由によってか。人間を身に帯びたのと同じ理由によって、というのだろう。ならば、キリストが人間を身に帯びたのと理由もまた同じだということになる。人間の救いこそがその理由であった。すなわち、失われたものを回復するためである。人間は失われていた。人間は回復されねばならなかった。
De Carne Christi 14.2
Ut angelum gestaret Christus, nihil tale de caussa est. Nam etsi angelis perditio reputatur, in ignem praeparatum diabolo et angelis ejus, nunquam tamen illis restitutio repromissa est. Nullum mandatum de salute angelorum suscepit Christus a Patre.
PL 2, 777Cキリストが天使を身に帯びたことについては、そのような理由は何もない。なぜなら、天使たちについても滅びが定められているとはいえ——悪魔とその天使たちのために備えられた火の中への滅びであるとはいえ——彼らに回復が約束されたことは一度もないからである。キリストは父から、天使たちの救いについて何の委託も受けなかった。
De Carne Christi 14.3
Quod Pater neque repromisit, neque mandavit, Christus administrare non potuit. Cui igitur rei angelum quoque gestavit, nisi ut satellitem fortem, cum quo salutem hominis operaretur?
PL 2, 777C父が約束もせず、委託もしなかったことを、キリストが執り行うことはできなかった。それでは、キリストは何のために天使をも身に帯びたのか。強力な従者として、それとともに人間の救いを成し遂げるためでなくて何であろうか。
De Carne Christi 14.4
Idoneus enim non erat Dei Filius, qui solus hominem liberaret, a solo et singulari serpente dejectum? Ergo jam non unus Deus, nec unus salutificator, si duo salutis artifices, et utique alter altero indigens. An vero, ut per angelum liberaret hominem?
PL 2, 778A神の子は、ただ一つの、単独の蛇によって陥れられた人間を、ひとり自らのみによって解放するにふさわしくなかったというのか。それでは、もはや神は唯一ではなく、救いをもたらす者も唯一ではないことになる、もし救いの作り手が二人であり、当然、一方が他方を必要とするのであれば。それとも実際、天使を通して人間を解放するためであったのか。
De Carne Christi 14.5
Cur ergo descendit ad id quod per angelum erat expediturus? Si per angelum, quid et ipse? Si per se, quid et angelus? Dictus est quidem magni consilii angelus, id est nuntius; officii, non naturae vocabulo.
PL 2, 778Aそれならば、なぜ天使を通して成し遂げるはずのことのために、自ら降ったのか。もし天使を通してであるなら、彼自身は何のためか。もし自らを通してであるなら、天使は何のためか。確かに彼は「大いなる計画の天使」、すなわち使者と呼ばれている。それは職務による名であって、本性による名ではない。
De Carne Christi 14.6
Magnum enim cogitatum Patris, super hominis scilicet restitutione, annuntiaturus saeculo erat. Non ideo tamen sic angelus intelligendus ut aliqui Gabriel aut Michael. Nam et filius a domino vineae mittitur ad cultores, sicut et famuli, de fructibus petitum.
PL 2, 778Aというのも、彼は父の大いなる計画、すなわち人間の回復についての計画を、世に告げ知らせようとしていたからである。しかしそれゆえに、彼をガブリエルやミカエルのような何らかの天使として理解すべきではない。なぜなら、ぶどう園の主人によって、僕たちと同様に息子もまた、実りを求めて耕作人たちのもとに遣わされるからである。
De Carne Christi 14.7
Sed non propterea unus ex famulis deputabitur filius, quia famulorum successit officio. Facilius ergo dicam, si forte, ipsum filium angelum, id est nuntium patris, quam angelum in filio.
PL 2, 778Bしかし、その息子が僕たちの職務を引き継いだからといって、そのために僕たちの一人と見なされることはない。それゆえ私は、もしそう言うことが許されるならば、天使が子のうちにいた、と言うよりはむしろ、子自身が天使、すなわち父の使者であった、と言う方が容易であろう。
De Carne Christi 14.8
Sed cum de filio ipso sit pronuntiatum (Ps. VIII): Minuisti cum modicum quid citra angelos, quomodo videbitur angelum induisse, sic infra angelos diminutus, dum homo fit, qua caro et anima et filius hominis? qua autem spiritus Dei et virtus altissimi (Luc, I), non potest infra angelos haberi, Deus scilicet et Dei Filius.
PL 2, 778Bしかし、子自身について、「汝は彼を天使たちよりわずかに低いものとされた」(詩篇8篇)と語られている以上、彼が天使を身にまとったとどうして見えようか——そのように天使たちより低いものとされたのは、人となる限りにおいて、すなわち肉と魂と人の子である限りにおいてであって、しかし神の霊、いと高き方の力である限りにおいては(ルカ1章)、天使たちより低いものとされることはありえない、すなわち神であり、神の子であるのだから。
De Carne Christi 14.9
Quanto ergo, dum hominem gestat, minor angelis factus est, tanto non, dum angelum gestat. Poterit haec opinio Hebioni convenire, qui nudum hominem, et tantum ex semine David, id est, non et Dei filium, constituit Jesum, plane Prophetis aliquo gloriosiorem, ut ita in illo angelus fuisse dicatur; quemadmodum in aliquo Zacharia.
PL 2, 778Bそれゆえ、人間を身に帯びる限りにおいて天使たちより低いものとされた分だけ、天使を身に帯びる限りにおいてはそうではない。この臆説はエビオンにこそふさわしいであろう。彼は、イエスを、ただダビデの子孫から出た単なる人間、すなわち神の子ではないものとして立て、確かに預言者の誰かよりも栄光あるものとしたのであり、そのようにすれば、彼のうちに天使がいたと言うこともできよう。ちょうど、あるザカリヤのうちにいたのと同じように。
De Carne Christi 14.10
Nisi quod a Christo nunquam est dictum: (Zach. I) Et ait mihi angelus qui in me loquebatur; sed nec quotidianum illud omnium Prophetarum: Haec dicit Dominus. Ipse enim erat Dominus coram, ex sua auctoritate pronuntians (Is., I): Ego autem dico vobis.
PL 2, 778Cただし、「私のうちで語っていた天使が私に言った」(ザカリヤ1章)とは、キリストが決して口にしなかった。また、すべての預言者に日々見られるあの定型句、「主はこう言われる」も口にしなかった。なぜなら、彼自身が面前にいます主であり、自らの権威によって「しかし私は汝らに言う」(イザヤ1章)と語っていたからである。
De Carne Christi 14.11
Quid ultra? adhuc Esaiam exclamantem audi (Is. LXIII): Non angelus, neque legatus, sed ipse Dominus salvos eos fecit.
PL 2, 779Aさらに何が必要か。なおもイザヤが叫ぶのを聞くがよい(イザヤ63章)。「天使でもなく、使者でもなく、主ご自身が彼らを救われた」と。