アウソニウスc. 310–395

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 19 › Commemoratio professorum Burdigalensium

Professor X 第10篇

Ausonius · Commemoratio professorum Burdigalensium · PL 19, 855D · 10 sectiones

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.1

1

Nunc ut quemque mihiFlebilis officiiRelligiosus honorSuggeret, expediam.Qui, quamvis humiliStirpe, loco, ac merito,

PL 19, 855D

さて、誰であれ私に、涙の務めの敬虔な栄誉が思い起こさせるままに、順に述べよう。彼らは、卑しい血筋、身分、功績であっても、

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.2

2

Introtulere tamenGrammatices studiumIngeniis hominumBurdigalae rudibus.Permaneat series.Sit Macrinus in his,

PL 19, 855D

それでも持ち込んだ、文法の学びを、人々の素質にブルディガラの無学な人々の。順序は保たれよ。マクリヌスもこの中に加われ、

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.3

3

Sobrius in pueris,Et puerorum *Utilis ingeniis.Huic mea principioCredita puerities.Nec reticebo senem

PL 19, 856A

子らに対して慎み深く、そして子らの *〔底本はここに「*」を刷り、語の欠落を示す〕才にとって有益な者として。彼に、初め、私の幼年が託された。また老いた者を、黙っておくまい、

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.4

4

Nomine Phoebicium:Qui Beleni aedituusNil opis inde tulit.Sed tamen, ut placitum,Stirpe satus Druidum,Gentis Aremoricae

PL 19, 856A

フォエビキウスという名の。ベレヌス〔ガリアの神〕の神殿守として、そこから何の助けも得なかった者を。だが、いわれるところでは、ドルイド〔ガリアの祭司〕の血筋に生まれ、アレモリカ〔ブルターニュ地方〕の一族の者であり、

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.5

5

Burdigalae cathedramNati opera obtinuit.Et tu ConcordiQui profugus patria,Mutasti sterilemUrbe alia cathedram,

PL 19, 856A

ブルディガラの講座を息子の働きによって手に入れた。またあなたも、コンコルディウスよ、故郷を追われた者として、実りの乏しい講座を別の町に移した者よ、

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.6

6

Et libertinaSucuro progenies,Qui rudibus puerisPrima elementa dabas,Pange et AnastasioFlebile, Musa, melum:

PL 19, 856B

また解放奴隷の血筋のスクロよ〔Sucuro は呼びかけの人名と取った。語形・係りは定かでない〕、無学な少年たちに初歩の基礎を授けていた者よ、アナスタシウスのためにも、歌え、ムーサよ、涙の調べを。

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.7

7

Et memora tenuemNaenia Grammaticum.Burdigalae hunc genitum,Transtulit ambitio,Pictonicaeque dedit.Pauper ubi, et tenuem

PL 19, 856B

そして思い起こせ、貧しい文法家を、挽歌よ。ブルディガラに生まれた彼を、野心が移し、ピクトネス族の地〔ポワティエ周辺〕に委ねた。そこで貧しく、粗末な

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.8

8

Victum habitumque colens,Gloriolam exilemEt patriae, et cathedraePerdidit in senio:Doctrina exiguus,Moribus implacidis,

PL 19, 856C

食事と衣を保って暮らし、乏しいささやかな名声を、故郷でも講座でも老いてのち失った。学識は乏しく、人柄は穏やかでなく、

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.9

9

Proinde, ut erat meritum,Famam habuit tenuem.Sed tamen hunc nosterCommemoravit honos.Relligiosum etenimCommemorare meae

PL 19, 856C

それゆえ、功績に応じて、名声は薄かった。だがそれでも、我々の栄誉の務めは彼を思い起こした。実に、敬虔なことである、我が

Commemoratio professorum Burdigalensium 10.0.10

10

Grammaticum patriae,Ne pariter tumulusNomen et ossa tegat.

PL 19, 856C

故郷の文法家を思い起こすのは。墓が、名と骨とをともに覆ってしまわぬように。