De Pudicitia 14.1
Et his itaque discussis quae intercesserant, regredior ad secundam Corinthiorum, ut probem illud quoque Apostoli dictum, Sufficiat ejusmodi homini increpatio ista quae a multis (II Cor., II, 6), non in fornicatoris personam convenire.
PL 2, 1005Cさて、間に立ち塞がっていたこれらのことを論じ終えたので、私はコリント人への第二の手紙に立ち返り、使徒のかの言葉、すなわち「このような者には、多くの者たちによるこの叱責で足りる」(二コリント2:6)もまた、淫行者という人物には当てはまらないことを証明しよう。
De Pudicitia 14.2
Si enim dedendum Satanae pronuntiaverat in interitum carnis, utique damnaverat eum magis, quam increpaverat. Alius ergo erat, cui voluit sufficere increpationem; siquidem fornicator non increpationem de sententia ejus retulerat, sed damnationem.
PL 2, 1006Aというのも、もし彼が〔その者を〕肉の滅びのためにサタンへ引き渡すべしと宣告していたのであれば、彼はその者を叱責したというよりも、むしろ断罪していたはずだからである。したがって、彼が叱責をもって足れりとしようとした相手は、別人であった。すなわち淫行者は、彼の判決によって叱責ではなく断罪を受けたのである。
De Pudicitia 14.3
Nam et hoc ipsum dispiciendum tibi offero, an fuerint in Epistola prima et alii qui Apostolum contristaverint incondite agentes; et contristati sint ab illo, increpationem referentes juxta sensum Epistolae secundae, ex quibus in ea veniam aliquis potuerit adipisci.
PL 2, 1006Aそこで私はまさにこの点をも、お前が検討すべきものとして差し出す。すなわち、第一の手紙のうちにも、秩序なく振る舞って使徒を悲しませた者たちが、ほかにもいたのではないか。そして彼らは彼によって悲しめられ、第二の手紙の趣旨に沿った叱責を受けたのであり、その中の誰かがその手紙において赦しを得ることができたのではないか、ということである。
De Pudicitia 14.4
Animadvertamus autem totam Epistolam primam, ut ita dixerim, non atramento, sed felle conscriptam, tumentem, indignantem, dedignantem, comminantem, invidiosam, et per singulas caussas in quosdam quasi mancipes earum figuratam.
PL 2, 1006Aさて、第一の手紙全体が、いわば墨によってではなく苦い胆汁によって書き記されたものであることに注意しよう。それは膨れ上がり、憤り、見下し、脅しつけ、当てつけがましく、それぞれの事案ごとに、いわばその事案を一身に背負う特定の人々の姿へと形づくられている。
De Pudicitia 14.5
Sic enim exegerant schismata, et aemulationes, et dissensiones, et praesumptiones, et elationes, et contentiones; ut et invidia onerarentur, et correptione retunderentur, et superbia elimarentur, et austeritate deterrerentur. Et qualis invidia humilitatis aculeus?
PL 2, 1006Bというのも、分裂も、対抗心も、不和も、僭越も、驕りも、争いも、まさにこのことを要求していたからである。すなわち、当てつけによって重荷を負わされ、譴責によって押し返され、驕りを削ぎ落とされ、厳格さによって怯まされることを。そして、謙遜の棘とは、なんという当てつけであろうか。
De Pudicitia 14.6
Deo gratias ago, quod neminem vestrum tinxerim, nisi Crispum et Gaium; ne qui dicat quod in nomine meo tinxerim (I Cor., I, 14, 15). Nec enim judicavi scire aliquid in vobis, quam Jesum Christum, et hunc crucifixum (I Cor., II, 2).
PL 2, 1006B「私はクリスプスとガイウスのほかは、汝らのうち誰にも洗礼を授けなかったことを神に感謝する。私の名によって洗礼を授けたなどと誰かが言うことのないためである(一コリント1:14-15)。私は汝らのあいだで、イエス・キリスト、しかも十字架につけられたそのお方以外の何ものかを知ろうとは考えなかった(一コリント2:2)。」
De Pudicitia 14.7
Et puto, nos Deus apostolos novissimos elegit velut bestiarios; quoniam spectaculum facti sumus huic mundo, et angelis, et hominibus, et purgamenta hujus mundi facti sumus, omnium peripsema (I Cor., IV, 9, 13).
PL 2, 1006B「そして私は思う。神は我々使徒たちを、いわば闘獣士のように、最後の者として選び給うたのだと。なぜなら我々はこの世にとって、また天使たちにとって、人々にとって、見世物とされたからである。そして我々はこの世の掃き溜めとなり、すべての者の屑となったのである(一コリント4:9,13)。」
De Pudicitia 14.8
Et: Non sum liber, non sum apostolus, non Christum Jesum Dominum nostrum vidi (I Cor., IX, 1)?
PL 2, 1006B「また、私は自由人ではないか。使徒ではないか。我々の主イエス・キリストを見なかったか(一コリント9:1)。」
De Pudicitia 14.9
De quali contra supercilio pronuntiare compulsus est: Mihi autem in modico est ut a vobis interroger aut ab humano die: neque enim conscius mihi sum (I Cor., IV, 3, 4): et: Gloriam meam nemo inaniet (I Cor., IX, 15).
PL 2, 1006Cいったいいかなる高慢に対して、彼はこう言明することを余儀なくされたのか。「汝らによって、あるいは人間の裁きの日によって取り調べられることは、私にとってはささいなことである。私は自分自身に疚しいところを知らないからである」(一コリント4:3-4)。また、「私の誇りを誰にも空しくさせはしない」(一コリント9:15)。
De Pudicitia 14.10
Non scitis quod angelos sumus judicaturi (I Cor., VI, 8)? Caeterum libertas quam apertae objurgationis, quam exerta acies machaerae spiritalis? Jam ditati estis, jam saturati estis, jam regnatis (I Cor., IV, 8).
PL 2, 1006C「汝らは、我々が天使たちを裁くことになると知らないのか(一コリント6:8)。」ところで、その率直な譴責の自由と、その抜き放たれた霊の剣の刃とは、いかばかりであろうか。「汝らはすでに富み、すでに満ち足り、すでに王となっている」(一コリント4:8)。
De Pudicitia 14.11
Et: Si quis se putat scire, nondum scit quemadmodum oporteat eum scire (I Cor., VIII, 2). Nonne et tunc in faciem alicujus impingens? Quis enim, inquit, te discernit? quid autem habes quod non accepisti?
PL 2, 1006C「また、もし誰かが自分は知っていると思うならば、その者はまだ、知るべき仕方において知ってはいない」(一コリント8:2)。ここでも彼は、誰かの面に打ちかかってはいないだろうか。「では、お前を〔他と〕分け隔てる者は誰なのか。お前が持っているもので、受けなかったものがあろうか」と彼は言う。
De Pudicitia 14.12
Si autem accepisti, quid gloriaris, quasi non acceperis (I Cor., IV, 7)? Nonne et illos in os caedit? Quidam autem in conscientia usque nunc quasi idolothytum edunt. Sic autem delinquentes, percutiendo conscientias fratrum infirmas, in Christum delinquent.
PL 2, 1007A「もし受けたのであれば、なぜ受けなかったかのように誇るのか」(一コリント4:7)。ここでも彼は、かの者たちを面と向かって打ってはいないだろうか。ある者たちは今なお良心において、いわば偶像への供え物を食べるかのようにしている。だが、こうして過ちを犯す者たちは、兄弟たちの弱い良心を打つことによって、キリストに対して過ちを犯すことになる。
De Pudicitia 14.13
Jam vero et nominatim: Aut non habemus potestatem manducandi et bibendi, et mulieres circumducendi, sicut et caeteri apostoli, et fratres Domini et Cephas (I Cor., IX, 4, 5)? Et: Si alii de potestate vestra consequuntur, non magis nos (I Cor., X, 12)?
PL 2, 1007Aさらに、名指しでもこう言う。「我々には、食べたり飲んだりする権能、また妻を連れて回る権能が無いのか。ほかの使徒たちや主の兄弟たち、そしてケファがそうしているように」(一コリント9:4-5)。また、「もしほかの者たちが汝らに対するこの権能にあずかっているのなら、我々はなおさらそうではないか」(一コリント10:12)。
De Pudicitia 14.14
Aeque et illos singulari stylo figit. Propterea qui se putat stare, videat ne cadat (I Cor., XI, 16); et: Si quis contentiosus videtur, nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Domini (I Cor., XI, 16).
PL 2, 1007A同じように、彼は一人ひとりを名指す筆でもって、かの者たちをも刺し貫く。「それゆえ、自分は立っていると思う者は、倒れないように気をつけよ」(一コリント11:16)。また、「もし誰かが争いを好むと見えるならば、我々にはそのような慣習は無く、主の教会にも無い」(一コリント11:16)。
De Pudicitia 14.15
Tali clausula maledicto detexta: Si quis non amat Dominum Jesum, sit anathema, Maranatha (I Cor., XVI, 22), aliquem utique percussit.
PL 2, 1007Bこのような呪いに織り込まれた結びの句によって——「もし誰かが主イエスを愛さないなら、その者は呪われよ、マラナ・タ」(一コリント16:22)——彼は確かに誰かを打ったのである。
De Pudicitia 14.16
Sed illic magis stabo ubi Apostolus magis fervet, ubi ipse fornicator aliis quoque negotium fecit: Quasi non sim venturus ad vos, inflati sunt quidem. Veniam autem citius, si permiserit Dominus, et cognoscam non sermonem eorum qui inflati sunt, sed virtutem.
PL 2, 1007Bだが私は、使徒がいっそう激しく燃え立つその箇所、すなわち淫行者自身がほかの者たちにも面倒をもたらしたその箇所にこそ、いっそう踏みとどまろう。「私が汝らのところへ行かないだろうと思って、ある者たちは高慢になっている。だが主がお許しになるならば、私は速やかに汝らのもとへ行き、高慢になっている者たちの言葉ではなく、その力を知ることにしよう。」
De Pudicitia 14.17
Non enim in sermone est regnum Dei, sed in virtute. Et quid vultis veniam ad vos, in virga, an in spiritu lenitatis? (I Cor., IV, 18, 21)? Quid enim suberat?
PL 2, 1007B「神の国は言葉のうちにではなく、力のうちにあるからである。汝らは何を望むのか。私が杖をもって汝らのもとへ行くことを、それとも柔和の霊をもって行くことを」(一コリント4:18,21)。いったい、その根には何があったのか。
De Pudicitia 14.18
Auditur in vobis in totum fornicatio, et talis fornicatio, qualis nec in gentibus, ut uxorem patris sui quis habeat. Et vos inflati estis, et non luxistis potius, ut auferatur de medio vestrum qui tale facinus admisit (I Cor., V, 1, 2)! Pro quo lugerent?
PL 2, 1007B「汝らのあいだでは、まったくもって淫行が聞かれている。しかも異邦人のあいだにさえない、そのような淫行が。すなわち、ある者が自分の父の妻を持っているというのだ。それなのに汝らは高慢になっており、むしろそのような凶行を犯した者が汝らのただ中から取り除かれるように嘆き悲しむことをしなかった」(一コリント5:1-2)。誰のために彼らは嘆き悲しむべきであったのか。
De Pudicitia 14.19
Utique pro mortuo. Ad quem lugerent? Utique ad Dominum. Quomodo ut auferatur de medio illorum?
PL 2, 1007Cもちろん、死者のためにである。誰に向かって嘆き悲しむべきであったのか。もちろん、主に向かってである。では、どのようにして彼らのただ中から取り除かれるべきであったのか。
De Pudicitia 14.20
Non utique ut extra Ecclesiam detur; hoc enim non a Deo postularetur, quod erat in praesidentis officio, sed ut per mortem hanc quoque communem et propriam carnis ipsius, quae jam cadaver, quae capulum esset immunditia irrecuperabili tabidosum, plenius de Ecclesia deberet auferri.
PL 2, 1007C教会の外へと引き渡されることによってでは、決してない。なぜなら、これは神に求められるべきことではなく、司る者の務めに属することだったからである。そうではなく、彼自身の肉に共通であると同時に固有でもあるこの死——すでに死骸となり、回復しがたい不浄によって腐れ果て、棺台も同然となっていたその肉の死——によって、いっそう完全に教会から取り除かれるべきであった、ということである。
De Pudicitia 14.21
Et ideo, quomodo interim potuit auferri, judicavit dedendum ejusmodi Satanae in interitum carnis. Maledici enim eam sequebatur, quae diabolo projiciebatur, ut sacramento benedictionis exauctoraretur, nunquam in castra Ecclesiae reversura.
PL 2, 1007Cそれゆえ彼は、さしあたりどのようにして取り除きうるかを考え、この者を肉の滅びのためにサタンへ引き渡すべしと判断した。なぜなら、悪魔へ投げ渡されたその肉には呪いが付き従い、祝福の誓約から除隊させられて、二度と教会の陣営へ戻ることのないようにされたからである。
De Pudicitia 14.22
Videmus itaque hoc in loco divisam Apostoli severitatem in quemdam inflatum et in quemdam incestum; in alterum virga, in alterum sententia armatum: virga quam minabatur, sententia quam exequebatur; illam adhuc coruscantem, hanc statim fulminantem, qua increpabat, quaque damnabat.
PL 2, 1007Cしたがって我々は、この箇所において、使徒の厳しさが、ある高慢な者とある近親相姦の者とへと分かたれ、一方には杖で、他方には判決で武装しているのを見る。杖とは彼が脅しつけていたものであり、判決とは彼が執行していたものである。前者はなお閃くばかりのものであり、後者はただちに雷を落とすものであった。前者によって彼は叱責し、後者によって彼は断罪したのである。
De Pudicitia 14.23
Certumque est exinde increpitum quidem sub intentatione virgae tremuisse, damnatum vero sub repraesentatione poenae perisse: statim ille timens plagam abiit, ille luens poenam.
PL 2, 1008Aしたがって明らかなのは、叱責された者は杖を突きつけられて震えおののいたのに対し、断罪された者は罰の現実の執行のもとで滅び去った、ということである。すなわち、一方は打たれることを恐れてただちに立ち去ったが、他方は罰を償いながら滅び去った。
De Pudicitia 14.24
Cum ad Corinthios ejusdem apostoli literae iterant veniam, fit plane, sed incertum cui, quia nec persona nec caussa proscribitur. Res cum sensibus conferam. Si incestus opponitur, ibidem erit et inflatus.
PL 2, 1008A同じ使徒からコリント人へ宛てた手紙が、重ねて赦しを語るとき、それは確かになされているが、誰に対してかは定かでない。人物も事案も明記されていないからである。私はこの事柄を、諸々の文意と照らし合わせてみよう。もし近親相姦の者が対置されるならば、そこには高慢な者もまた居合わせているはずである。
De Pudicitia 14.25
Sane relatio satis habetur, cum inflatus increpitus est, incestus vero damnatus est: inflato ignoscitur, sed increpito; incesto non videtur ignotum, ut damnato.
PL 2, 1008A確かに、高慢な者が叱責され、近親相姦の者が断罪されたのであれば、その対応関係は十分に成り立つ。すなわち、高慢な者には——叱責された者としてではあるが——赦しが与えられる。しかし近親相姦の者には——断罪された者としては——赦しが与えられるとは思われない。
De Pudicitia 14.26
Si ei ignoscebatur, cui devoratio ex moerore nimio timebatur, devorari adhuc increpitus periclitabatur, deficiens ob comminationem et moerens ob increpationem; damnatus vero et culpa et sententia, jam devoratus deputabatur, qui non moerere haberet, sed pati quod ante passionem moerere potuisset.
PL 2, 1008Bもし赦されたのが、あまりに深い悲嘆のゆえに呑み込まれることを恐れられていたその人であったなら、叱責された者はなお、脅しのゆえに気力を失い、叱責のゆえに悲しみながら、呑み込まれる危険にさらされていたことになる。これに対して、罪科によっても判決によっても断罪された者は、すでに呑み込まれたと見なされていたのであり、その者にはもはや悲しむことは残されておらず、〔本来〕受難に先立って悲しみうるはずであったことを、いま現に受苦することしか残されていなかったのである。
De Pudicitia 14.27
Si idcirco ignoscebatur, ne fraudaremur a Satana, in eo utique detrimentum praecavebatur quod nondum perisset: nihil de transacto praecavetur, sed de adhuc salvo.
PL 2, 1008Bもし赦されたのがまさに、我々がサタンによって欺かれることのないようにするためであったなら、そこで警戒されていた損失とは、まだ滅びていない者についてのそれである。過ぎ去ってしまったものについては、何も警戒されはしない。なお救われている者についてこそ、警戒されるのである。
De Pudicitia 14.28
Damnatus autem, et quidem in possessionem Satanae, jam tunc perierat Ecclesiae, cum tale facinus admiserat, nedum cum et ab ipsa ejerabatur. Quomodo vereretur fraudem pati ejus, quem jam et ereptum amiserat, et damnatum habere non potuerat?
PL 2, 1008Bしかるに断罪された者は、しかもサタンの所有物として引き渡された者は、すでにそのような凶行を犯したその時点で教会にとって滅びていたのであり、まして教会自身から除名された時点においてはなおさらであった。すでに奪い去られて失われ、断罪された者として〔教会が〕もはや保持しえなかった者について、どうして〔教会が〕欺かれることを恐れる必要があろうか。
De Pudicitia 14.29
Postremo, quid judicem indulgere conveniet, quod pronuntiatione deciderit? an quod interlocutione suspenderit? et utique eum judicem, qui non solet ea quae destruxit, reaedificare, ne transgressor habeatur.
PL 2, 1008B最後に、裁判官にふさわしいのは、判決によって確定的に決したことを大目に見ることであろうか。それとも、暫定の言い渡しによって保留したことを大目に見ることであろうか。しかも、それは自ら破壊したものを、違犯者と見なされることのないよう再建することを常としない、まさにそのような裁判官についてなのである。
De Pudicitia 14.30
Age jam si non tot personas prima Epistola contristasset, si neminem increpuisset, neminem terruisset, si solum incestum cecidisset, si nullum in caussam ejus in pavorem misisset, inflatum consternasset; nonne melius suspicareris et fidelius argumentareris, aliquem potius longe alium apud Corinthios tunc in cadem caussa fuisse, ut increpitus et territus et moerore jam saucius, propterea permittente modulo delicti, veniam postea ceperit, quam ut eam incesto fornicatori interpretareris?
PL 2, 1008Cさて、もし第一の手紙がこれほど多くの人物を悲しませていなかったなら、誰も叱責していなかったなら、誰も脅かしていなかったなら、ただ近親相姦の者だけを打ち倒し、その事件のゆえに誰をも恐怖に陥れず、高慢な者を狼狽させることもなかったとしたら——お前はむしろ、そのときコリント人のもとに、同じ事件のうちにいた、はるかに別の誰かがいたのであって、その者が叱責され、脅かされ、すでに悲しみによって傷ついていたがゆえに、罪の程度が許すかぎりにおいて、後になって赦しを受けたのだ、と推測し、いっそう忠実に論じるべきではなかったか。近親相姦の淫行者にその赦しを当てはめるよりも。
De Pudicitia 14.31
Hoc enim legisse debueras, et si non in epistola, sed in ipsa Apostoli secta, a pudore clarius quam stylo ejus impressum; ne scilicet Paulum apostolum Christi, doctorem nationum in fide et veritate, vas electionis, Ecclesiarum conditorem, censorem disciplinarum, tantae levitatis inficeres, ut aut damnaverit temere, quem mox esset absoluturus; aut temere absolverit, quem non temere damnasset, ob solam licet fornicationem simplicis impudicitiae, nedum ob incestas nuptias, et impiam luxuriam, et libidinem parricidalem, quam nec nationibus comparat, ne consuetudini deputaretur; quam absens judicarat, ne spatium reus lucraretur; quam advocata etiam Domini virtute damnaverat, ne humana sententia videretur.
PL 2, 1008Cなぜなら、お前はこのことを読み取っているべきだったからである。たとえその手紙のうちにではなくとも、使徒の教団そのもののうちに、彼の文体によってよりも、むしろ慎みによっていっそう明らかに刻み込まれていることを。すなわち、キリストの使徒パウロ——信仰と真理における諸国民の教師、選びの器、諸教会の創設者、諸規律の監察者たるその人——を、これほどの軽々しさで汚すことのないように、ということである。彼が、まもなく無罪放免するはずの者を軽率にも断罪したのか、それとも、軽率にではなく断罪した者を軽率にも無罪放免したのか、そのいずれかであるなどということがあってはならない。しかもそれは、単純な不貞にすぎない淫行だけのゆえにであってすら、そうなのだ。まして近親相姦の婚姻、不敬な放縦、近親殺しにも似た情欲のゆえであれば、なおさらのことである。彼はその罪を異邦人にすら比べようとはしなかった。慣習のせいにされることのないためである。彼はそれを、当人の不在のうちに裁いた。被告が猶予を稼ぐことのないためである。彼はそれを、主の力をも呼び出したうえで断罪した。人間の判決と見えることのないためである。
De Pudicitia 14.32
Lusit igitur et de suo spiritu, et de Ecclesiae angelo, et de virtute Domini, si quod de consilio eorum pronuntiaverat, rescidit.
PL 2, 1009Aしたがって、もし彼が彼らの合議によって宣告したことを覆したのだとすれば、彼は自らの霊についても、教会の天使についても、主の力についても、もてあそんだことになる。