Patristica — 教父文献 日本語対訳Patrologia LatinaVol. 1Ad Nationes

Caput XIII 第XIII章

Tertullian · Ad Nationes · PL 1, 603C · 18 sectiones

Ad Nationes 2.13.1

1

Satis de Saturno et Prosapia ejus.... um est, homines fuisse. Tenemus compendium, in caeteros originis praescriptionem, ne per singulos evagemur.

PL 1, 603C

サトゥルヌスとその一族については十分に……彼らが人間であったことは。我々は簡略な道を取る。他の者たちについては、その出自に関する先決の論拠を用いて、一人ひとりを巡り歩くことのないようにする。

Ad Nationes 2.13.2

2

Qualitas posteritatis a principibus generis ostenditur, mortalia de mortalibus, terrena de terrenis, gradus ad gradus comparantur, nuptiae, conceptus natales cucurrerunt patriae sedes, regna monumenta l.... qui natos non possunt negare, mortuos credant, qui mortuos confitentur, deos non putent.

PL 1, 603C

後裔の性質は、その一族の始祖たちによって示される。死すべきものは死すべきものに由来し、地に属するものは地に属するものに由来し、段階は段階と比べ合わされる。婚姻も、懐胎も、誕生も相次いだ。父祖の住まい、王国、記念碑……。彼らが生まれた者であることを否認できない者たちは、彼らが死んだ者であると信じるがよい。彼らが死んだ者であると告白する者たちは、彼らを神とは考えぬがよい。

Ad Nationes 2.13.3

3

Sed enim manifestis vis sua adsistit; quos a primordio non..... divinitatem, affirmando illos post mortem deos factos, ut Varro, et qui cum eo somniaverunt.

PL 1, 603C

だが、明白な事実にはそれ自身の力が働く。彼らに対して初めから神性を……〔認めなかった〕、彼らが死後に神とされたと主張することによってである——ワッロや、彼と共に夢想した者たちがそうしたように。

Ad Nationes 2.13.4

4

Hic igitur consisto..... alle..... in hoc nomen et numen, ut in ordinem senatorium,..... vestra..... cedatis jam necesse est, aliquem summum dominatorem..... allegendi potestatem, et quasi Caesarem; neque quisquam aliis praestare potest, qui non ipse dominetur.

PL 1, 603C

ここで私は踏みとどまる……この名と神威に対して、あたかも元老院の位階に対するかのように……諸君の……諸君は道を譲らねばならない、〔すなわち〕選任する権力を持つ何らかの至高の支配者に、いわばカエサルのごとき者に。自ら支配する者でなければ、誰も他者に優越することはできないからである。

Ad Nationes 2.13.5

5

Caeterum si potuerunt deos sese facere post mortem, a.... deterioris conditionis ab initio esse voluerunt; aut si nemo est, qui deos fecerit, quomodo facti dicentur, qui non nisi ab alio fieri potuissent?

PL 1, 603D

しかし、もし彼らが死後に自ら神となることができたのだとすれば、彼らは……〔むしろ〕初めからより劣った境遇であることを望んだことになる。あるいは、もし彼らを神とした者が誰もいないのだとすれば、他者によってでなければ〔神と〕なることができなかったはずの彼らについて、どうして『神とされた』と言われるのか。

Ad Nationes 2.13.6

6

Ita nullus datur vobis renuendi locus, esse mancipem quemdam divinitatis. Perspiciamus itaque caussas allegandae mortalitatis. in coelum.

PL 1, 604A

かくして諸君には拒む余地は残されていない。神性にはある種の権利者が存在するということに対して。それゆえ、死すべき者たちが天へと選び入れられる原因を検討しよう。

Ad Nationes 2.13.7

7

Harum duplicem rationem credo proferetis: aut enim illu........ quis idem praestans facit, ut habeat vel amminicula vel munimenta vel etiam ornamenta fastigii sui; aut meritorum necessitas..... s dignis quibusque. Aliud quid suspicari non datur.

PL 1, 604A

これらについて、諸君はおそらく二通りの理由を差し出すであろう。すなわち、あの……〔至高の存在たる〕何者かが同じように行うのは、自らの至高の座を支える助けとし、守りとし、あるいは飾りともするためである、というものか。あるいは、功績の必然性が……それぞれのふさわしい者に〔報いる〕、というものである。それ以外の想定は許されない。

Ad Nationes 2.13.8

8

Nemo........ giendo alicui, aut non sua aut illius caussa facit. Sed neque....... petere numini inest tanta et potestas, ut scilicet..... faciat, si tanta humanitas irrogetur, qui egeat opera vel adjumento quorumdam, et quidem mortuorum, quo mirum magis, cum alios sibi immortales instituere potuisset.

PL 1, 604A

誰であれ……ある者に恩恵を施すにあたっては、自分自身のためにか、その者のためにか、そのいずれかでそうするのである。だが……神威には、〔自らのために〕ある者たちの、しかも死者たちの助力や支えを必要とするほどの力はない。仮にそれほどの人間味が認められるとしても、である。そのことはなおさら不思議である。他の者たちを自らのために不死なる者として立てることもできたはずなのに。

Ad Nationes 2.13.9

9

Nec diutius de...... tus conquiret, qui humana divinis comparavit. Sa..... rior opinio est, discuti debet, si deus reminis............ buta si pristinis viris........... recogitandum. Quod exinde nemo dig...... si capere jam locus non potest.

PL 1, 604B

人間的なものを神的なものと比べた者は、もはや長く……を追い求めはしないであろう。……という見解は……論じられるべきである。もし神が……思い起こす……のであれば、もし昔の人々に……であれば……再考されねばならない。それゆえ、誰ひとり……値せず、もし場所がもはや容れることができないのであれば……。

Ad Nationes 2.13.10

10

Tantis videlicet................ a meruerit antiquitas. Ergo an meruerit, re........ meruisse, proponat ipsius merita. Si quid in cunabulis......... litatis, valent ad suffragium divinitatis, incestorum....... Opem et Saturnum fratres recepistis.

PL 1, 604B

これほど大いなる……古代は〔然るべきものに〕値したというわけである。ではそれに値したかどうか……値したことを〔示すためには〕、当人自身の功績を挙げるがよい。もし揺り籠にあった頃から何か……であったなら、それは神性を票決するに値する。近親相姦の者たちの……諸君はオプスとサトゥルヌスを兄妹として受け入れた。

Ad Nationes 2.13.11

11

Furtivus infans...... ter dignus et tecto et ubere humano, meritoque incre........ tam mala manebant.

PL 1, 604B

人目を忍んだ嬰児は……人の屋根と乳房とにふさわしい者であった。しかるべくして……それほどの禍いが待ち受けていた。

Ad Nationes 2.13.12

12

Adultus denique qualemcumque genitorem,...... licissimum, regem aurei scilicet seculi, sub quo laboris inopiae...... ac pax quiescebat sub quo nulli subigebant arva coloni,........ tellus nullo poscente ferebat. Sed oderat patrem incestum ejus.... castratorem.....

PL 1, 604B

成人したのち、ついに、いかなる父であれ……〔遠ざけ〕、なるほど幸いなる者、すなわち黄金時代の王となった。その治世のもとでは労苦も欠乏も……なく、平和が静まっていた。その治世のもとでは、いかなる農夫も畑を耕すことなく……大地は誰に求められることもなく実りをもたらした。だが彼は、近親相姦の父を憎んでいた……去勢する者を……

Ad Nationes 2.13.13

13

Ecce autem et ipse cum sorore miscetur, ut huic primum dictum putem: του πατρος το παιδιον.

PL 1, 604C

見よ、しかし彼自身もまた姉妹と交わっている。この行いについてこそ初めて、『トゥー・パトロス・ト・パイディオン』(「父の子」)ということわざが言われたのだと、私は思う。

Ad Nationes 2.13.14

14

Tam pius pater, quam pius filius....... m tunc legibus ageretur, in duos culleos dividi Jovem decuit...... dubitaret, libidine ab incesto corroborata, in leviora, id est,........ et stupra diffundere? de quo poetica sic lusitavit.

PL 1, 604C

父がかくも敬虔であったように、子もかくも敬虔であった……。もしその頃、法によって裁かれていたなら、ユピテルは二つの皮袋(弑親者を沈める袋刑の道具)に分けて入れられるにふさわしかった……〔彼は〕ためらったであろうか、近親相姦によって強められた情欲によって、より軽いこと、すなわち……姦通や辱めを撒き散らすことを。このことについて、詩人たちはこのように戯れて歌った。

Ad Nationes 2.13.15

15

Quomodo..... de fugitivo palam factum solemus et operam ejus percon....... abusui nundinare? modo in pretia luxuriae eum figurando.... bovem aut pretium bovis pensaverit, et imbrem pergulis.... aditum pecunia ruperit? modo in similitudines actuum ip....... im, qiu rapuit, cycnum, qui cantaverat.

PL 1, 604C

どのようにして……逃亡者について公然と知られたことを、我々は常としており、その働きを……〔いかがわしい〕使用のために取引するのか。あるときは奢侈の代価に姿を変えて……牛となったか、あるいは牛の代価を量ったか。またあるときは雨となって屋根裏部屋に……金銭によって通路を破ったか。あるときは行いの似姿へと……〔さらった〕者、歌っていた白鳥へと〔姿を変えたか〕。

Ad Nationes 2.13.16

16

Adeo non fabulae istae sunt de fa........ sit an non lasciv.......... na hominum, quos........ emissa jam pridem a fide per incr....... non est nobis extensius agendum.

PL 1, 604C

かくして、これらは……についての作り話ではない……それが〔真実で〕あるか、あるいは〔ないか〕、好色な……人間たちの……〔ものであり〕、それについては……信の側から久しく前に放たれた……ことについて、我々はこれ以上詳しく論じる必要はない。

Ad Nationes 2.13.17

17

Si enim et re........ pibus et proseminatoribus suis morata plebs eadem q...... natura, alibi auctoritas exigebat similitudinem morum........ quanto deterior, qui non melior? privato enim titulo Jovem optimum...... tis, et est Virgilii aequus Jupiter optimus.

PL 1, 604D

もし……そしてその始祖たち・種を蒔いた者たちに倣って、同じ民衆が同じ……本性を持つとすれば、他の場合には権威が習俗の類似を求めていた……〔子が親に劣るなら〕、より善くない者は、どれほど劣っているというのか。私的な称号によって、諸君は『至善なるユピテル』〔と呼び〕……そこにウェルギリウスの言う『公正にして至善なるユピテル』がある。

Ad Nationes 2.13.18

18

Proinde incesti in suos, impudici in extraneos, impii, injusti, cui nullam insignem infamiam fabula reliquit..... deus fieri non fuit dignus.

PL 1, 605A

したがって、身内に対しては近親相姦の者、外部の者たちに対しては淫らな者、不敬虔で不正な者——作り話がいかなる際立った悪評も見逃さずに負わせた者……そのような者が神となるにふさわしいはずはなかった。