ペタウのウィクトリヌス† 304年頃

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 5 › Scholia in Apocalypsin Joannis

Caput XI 第XI章

Victorinus of Pettau · Scholia in Apocalypsin Joannis · PL 5, 333D · 26 sectiones

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.1

1

1. Et ostensa est mihi arundo similis virgae, et stabat angelus dicens: Surge, et metire templum Dei et altare, et eos qui adorant in illo.

PL 5, 333D

1. 「そして杖に似た葦が私に示され、一人の天使が立ってこう言った。『立ち上がり、神の神殿と祭壇と、その中で礼拝する者たちとを測れ。』」

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.2

2

Ostensa arundo similis virgae: haec ipsa est Apocalypsis, quam postea exhibuit Ecclesiis: nam et Evangelium perfectae fidei nostrae salutis causa: postea scripsit.

PL 5, 333D

杖に似た葦が示されたとは、これこそが、彼が後に諸教会に示した黙示録そのものである。というのも、彼はまた、我々の完全な信仰による救いのために、福音書をも後に書いたからである。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.3

3

Cum enim essent Valentinus et Cerinthus, et Ebion, et caeteri scholae satanae diffusi per orbem, convenerunt ad illum de finitimis provinciis omnes episcopi, et compulerunt eum, ut et ipse testimonium conscriberet.

PL 5, 333D

というのも、ウァレンティヌス、ケリントス、エビオン、そしてほかのサタンの学派に属する者たちが世界中に広まっていたので、近隣の属州からすべての司教たちが彼のもとに集まり、彼自身にも証しの書を記すよう迫ったのである。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.4

4

Mensuram autem templi Dei, mandatum Domini nostri, Patrem confiteri omnipotentem esse dicimus, et hujus filium Christum ante originem saeculi apud Patrem genitum, hominem factum in anima vera et carne, utraque miseria et morte devicta, et in coelos cum corpore a Patre receptum effudisse Spiritum sanctum, donum et pignus immortalitatis: hunc per prophetas praedicatum, hunc per legem conscriptum, hunc esse manum Dei, et Verbum Patris ex Deo, per omnia Dominum et conditorem orbis: haec est arundo et mensura fidei: et nemo adorat aram sanctam, nisi qui hanc fidem confitetur.

PL 5, 334A

神の神殿の測量、すなわち我々の主の命令とは、次のことを告白することであると我々は言う。すなわち、父が全能であられること、またその子キリストが、世の始まりより先に父のもとに生まれ、真の魂と肉とをもって人となり、悲惨と死との両方に打ち勝ち、肉体とともに父によって天へと受け入れられ、聖なる霊を、不死の賜物にして保証として注ぎ出されたこと、この方は預言者たちによって予告され、律法によって記され、神の御手であり、神から出た父の言葉であって、あらゆる点において世界の主であり創造者であられること——これが葦であり、信仰の測りである。そして、この信仰を告白する者でなければ、誰も聖なる祭壇を礼拝することはない。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.5

5

2. Atrium quod est intrinsecus templi, exclude foras. Aula atrium dicitur, vacua inter parietes ara: hos tales non necessarios ejici jussit de Ecclesia. Data est calcari a gentibus. Hoc est, hujus mundi hominibus, ut a gentibus vel cum gentibus conculcetur.

PL 5, 334A

2. 「神殿の内側にある庭は、外に締め出せ。」庭とは広間のことであり、壁と壁のあいだの空いた場所〔底本は ara。area の崩れと見て「空いた場所」と解した〕である。彼はこれらの必要でない者たちを教会から追い出すよう命じたのである。「それは諸国民に踏みにじられるために与えられた。」すなわち、この世の人々によって、諸国民によって、あるいは諸国民とともに踏みにじられる、ということである。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.6

6

Deinde repetit de novissimi temporis ruina et excidio, et ait: 3. Civitatem sanctam calcabunt mensibus quadraginta duobus: et dabo duobus testibus meis, et praedicabunt diebus mille ducentis sexaginta, amicti ciliciis.

PL 5, 334B

それから彼は、終わりの時の滅亡と崩壊について再び語り、こう言う。3. 「彼らは聖なる都を四十二か月にわたって踏みにじるであろう。そして私は私の二人の証人に〔それを〕与えよう。彼らは粗布をまとって千二百六十日にわたって宣べ伝えるであろう。」

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.7

7

Id est, triennium et menses sex: haec faciunt menses quadraginta duo. Est ergo illorum praedicatio triennium et menses sex, et regnum antichristi alterum tantum. 5. Si quis voluerit eos laedere, ignis procedit ex ore ipsorum, et comedit inimicos eorum.

PL 5, 334B

すなわち、三年と六か月のことであり、これで四十二か月となる。したがって、彼らの宣教は三年と六か月であり、反キリストの統治もまた同じだけである。5. 「もし誰かが彼らを害しようとするなら、彼らの口から火が出て、その敵を焼き尽くす。」

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.8

8

De ore autem illorum prophetarum exire ignem contra adversarios, potestatem verbi dicit. Omnes enim plagae, quotquot futurae sunt, ab angelis eorum in voce mittentur. Multi putant, cum Elia Elisaeum esse, aut Mosen: sed utrique mortui sunt.

PL 5, 334B

これらの預言者たちの口から敵に対して火が出るとは、言葉の権力のことを言っている。というのも、来たるべき災厄はすべて、彼らの天使たちによって声のうちに送られるからである。多くの者は、エリヤとともにいるのはエリシャであるか、あるいはモーセであると考えるが、そのいずれもすでに死んでいる。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.9

9

Eliae autem mors non invenitur, per quem omnes veteres nostri tradiderunt esse illum Jeremiam.

PL 5, 334C

しかしエリヤの死は見出されない。もう一人については、我々の先達たちはみな、あれはエレミヤであると伝えている〔per quem 以下は関係代名詞の係りが崩れている。illum を第二の証人と取った〕。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.10

10

Nam et ipsum verbum quod factum est ad eum testificatur ei dicens: Priusquam te figurarem in ventre, cognovi te, et priusquam de vulva procederes, sanctificavi te, et prophetam in gentibus posui te (Jer., I, 5) .

PL 5, 334C

というのも、彼に臨んだ言葉そのものが彼にこう証ししているからである。「私が汝を胎内に形づくる前から、私は汝を知っていた。汝が胎から出る前に、私は汝を聖別し、汝を諸国民のうちの預言者として立てた」(エレミヤ1:5)。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.11

11

In gentibus autem propheta non fuit: et ideo verbum Dei verax, necesse habet quod promisit exhibere, ut in gentibus sit propheta. 4. Hi sunt duo candelabra in conspectu Domini terrae stantes.

PL 5, 334C

しかし彼は諸国民のうちで預言者とはならなかった。それゆえ、真実である神の言葉は、諸国民のうちに預言者を立てるという約束を果たさなければならない。4. 「これらは、地の主の御前に立つ二つの燭台である。」

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.12

12

Haec duo candelabra et duas olivas ideo dixit et admonuit, ut si alibi legens non intellexisti, heic intelligas.

PL 5, 334C

これらの二つの燭台と二本のオリーブの木について彼が語り、注意を促しているのは、もしどこか他で読んで理解できなかったとしても、ここで理解できるようにするためである。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.13

13

In Zacharia enim, uno ex duodecim prophetis, ita scriptum est: Hi sunt duae olivae et duo candelabra qui in conspectu Domini terrae adstant (Zach., IV, 14) : id est, sunt in paradiso. Item alio sensu.

PL 5, 334D

というのも、十二預言者の一人であるゼカリヤにこう記されているからである。「これらは、地の主の御前に立つ二本のオリーブの木と二つの燭台である」(ゼカリヤ4:14)。すなわち、彼らは楽園にいる、ということである。また別の意味でも解される。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.14

14

In conspectu Domini terrae adstantia: id est, in conspectu antichristi. Hos ergo oportet interfici ab antichristo. 7. Et bestia quae ascendit de abysso. Post multas plagas saeculo expletas, in fine dicit ascendisse bestiam de abysso.

PL 5, 334D

「地の主の御前に立つ」とは、すなわち反キリストの前に、ということである。それゆえ、彼らは反キリストによって殺されなければならない。7. 「そして、深淵から上って来る獣。」多くの災厄が世に満たされた後、終わりに至って、獣が深淵から上って来たと言われる。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.15

15

De abysso autem quod ascensura sit, multis testimoniis est comprobatum: ait enim in XXXI cap. Ezechiel: Ecce Assur, cupressus in monte Libani (Ezech., XXXI, 3) .

PL 5, 334D

それが深淵から上って来るであろうことは、多くの証言によって確証されている。というのも、エゼキエルは第三十一章でこう言うからである。「見よ、アッシュル、レバノン山にある糸杉」(エゼキエル31:3)。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.16

16

Assur deprimens, cupressus excelsus, ramosus, id est populus multus in monte Libano, in regno regnorum id est Romanorum. Formosus autem quod ait in germinibus, fortem dicit in exercitibus.

PL 5, 335A

押さえつけるアッシュル、高く枝を広げた糸杉とは、すなわちレバノン山における、つまり諸王国の王国であるローマ人の王国における多くの民のことである。彼がその若枝において美しいと言うのは、その軍勢において強大であることを言っているのである。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.17

17

Aqua, inquit, nutriet illum, id est, multa millia hominum quae subjecta erunt illi. Et abyssus auxit illum, id est eructavit eum. Nam et Esaias pene iisdem verbis loquitur.

PL 5, 335A

「水が彼を養う」と言われるのは、すなわち彼に服することになる幾千もの人々のことである。「そして深淵が彼を大きくした」とは、すなわち深淵が彼を吐き出した、ということである。イザヤもほとんど同じ言葉で語っているからである。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.18

18

Fuisse autem eum in regno Romanorum, et fuisse inter Caesares, et Paulus apostolus contestatur; ait enim ad Thessalonicenses: Qui nunc tenet, teneat, donec de medio fiat; et tunc apparebit iniquus, ille cujus est adventus secundum efficaciam Satanae signis et portentis mendacibus (II, Thess., II, 7, 8) .

PL 5, 335A

彼がローマ人の王国におり、皇帝たちの中にいたことは、使徒パウロも証言している。彼はテサロニケの人々にこう言うからである。「今引き止めている者は、取り除かれるまで引き止め続けるがよい。その時、あの不義の者が現れるであろう。その到来は、サタンの働きに従い、しるしと偽りの不思議とをもってなされる」(二テサロニケ2:7-8)。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.19

19

Et ut scirent illum venturum, qui tunc erat princeps, adjecit: Arcanum jam malitiae molitur (Ibid., 9) : id est, malitiam quam facturus est, arcane molitur, sed non sua virtute, nec patris sui, suscitatur, sed jussu Dei, qua de re Paulus iisdem dicit: Idcirco quoniam non receperunt amorem Dei, mittet eis spiritum erroris ut omnes persuadeantur mendacio, qui non sunt persuasi veritate (Ibid., 10) .

PL 5, 335A

そして、当時皇帝であったその者が来たるべきことを人々が知るように、彼はこう付け加えた。「悪意の秘密はすでに働いている」(二テサロニケ2:9)。すなわち、彼が行おうとしている悪意を、彼は秘かに企てているのである。しかし彼は、自らの力によっても、その父の力によっても呼び起こされるのではなく、神の命令によって呼び起こされる。このことについてパウロは同じ人々にこう言う。「それゆえ、彼らが神の愛を受け入れなかったために、神は彼らに誤りの霊を送り、真理を信じなかった者たちすべてが偽りを信じ込まされるようにされるであろう」(二テサロニケ2:10)。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.20

20

Et Esaias ait: Sustinentibus illis lucem, tenebrae ortae sunt illis (Esa., LIX, 9) . Hos ergo prophetas ab eodem interfici manifestat Apocalypsis, et quarta die resurgere, ne quis aequalis Deo inveniatur. 8.

PL 5, 335B

そしてイザヤはこう言う。「彼らが光を待ち望んでいる間に、彼らには闇が生じた」(イザヤ59:9)。したがって黙示録は、これらの預言者たちが同じ者によって殺され、四日目によみがえることを明らかにしている。それは、誰も神と等しい者と見なされないためである。8.

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.21

21

Et jacebunt corpora eorum in plateis civitatis magnae quae vocatur spiritualiter Sodoma et Aegyptus. Sodoma autem et Aegyptum dicit Hierosolymam, acervum populi persecutoris effectam.

PL 5, 335B

「そして彼らの遺体は、霊的にソドムおよびエジプトと呼ばれる大いなる都の大通りに横たわるであろう。」ソドムとエジプトとは、エルサレムのことを言っているのであり、迫害する民の集まりとなった都のことである。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.22

22

Diligenter ergo et cum summa sollicitudine sequi oportet propheticam praedicationem, et intelligere quod Spiritus ex Patre et praedicat, et praeposterat; et cum praecurrerit usque ad novissimum, rursum tempora superiora repetit.

PL 5, 335B

したがって、預言の宣教は、注意深く、この上ない配慮をもって追わなければならず、霊が父から出て、あるいは順に予告し、あるいは順序を逆に語ることを理解しなければならない。そして、終わりの時まで先んじて語った後、再び以前の時へと立ち戻るのである。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.23

23

Et quod facturus est semel, aliquoties quasi factum ostendit: quod nisi intelligas aliquoties ut factum, aliquoties ut futurum, in grandem caliginem incides. Ergo interpretatio sequentium dictorum in ea monstravit, ut non ordo lectionis, sed orationis intelligatur.

PL 5, 335C

そして、一度だけ起こることを、時にはすでに起こったかのように示す。もしこれを、ある時は既に起こったこととして、ある時は未来のこととして理解しないならば、大いなる暗闇に陥ることになる。したがって、続く言葉の解釈は、読みの順序ではなく、語りの順序が理解されるべきことを示している。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.24

24

19. Et apertum est templum Dei quod est in coelo. Templum apertum manifestatio est Domini nostri. Templum enim Dei Filius est, sicut ipse ait: Solvite templum hoc, et in tribus diebus suscitabo illud (Joan., II, 19, 20, 21) .

PL 5, 335C

19. 「そして天にある神の神殿が開かれた。」神殿が開かれるとは、我々の主の顕現のことである。というのも、神の神殿とは御子のことだからである。主ご自身がこう言われたとおりである。「この神殿を壊すがよい。私は三日でそれを建て直そう」(ヨハネ2:19-21)。

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.25

25

Et dicentibus Judaeis, quadraginta et sex annis aedificatum est templum istud; ille, ait Evangelista, dicebat de templo corporis sui. Et visa est arca testamenti Domini in templo ejus.

PL 5, 335C

そしてユダヤ人たちが「この神殿は四十六年かけて建てられた」と言った時、福音記者が言うには、主はご自身の肉体という神殿について語っておられたのである。「そして主の契約の箱が、その神殿の中に見られた。」

Scholia in Apocalypsin Joannis 11.0.26

26

Evangelii praedicatio et indulgentia delictorum, et omnia dona quaecumque cum illo advenerunt, illa dicit apparuisse.

PL 5, 335D

福音の宣教と罪の赦し、そして彼とともに到来したあらゆる賜物、それらが現れたことを彼は言っているのである。