De vocatione gentium libri duo 2.10.1
De recapitulatione in hoc secundo libro definitorum, et operis conclusione, quemadmodum videlicet Deus omnes homines velit salvos fieri.
PL 17, 1127Bこの第二巻で定められたことの総括と、本書の結論について、すなわち、神がいかにして「すべての人が救われることを望む」かについて。
De vocatione gentium libri duo 2.10.2
Quod itaque in principio secundi hujus voluminis insinuavimus, hoc nunc iterum commendamus, ut cum de gratiae profunditate et altitudine disputatur, tribus illis saluberrimis et veracissimis definitionibus simus innixi.
PL 17, 1127Bそれゆえ、この第二巻の初めに示したことを、我々は今ふたたび勧める。すなわち、恩寵の深みと深さについて論じるときには、あの三つのきわめて有益で、きわめて真実な定めに、我々がよりどころを置くことである。
De vocatione gentium libri duo 2.10.3
Quarum una profitetur aeternum et proprium divinae esse bonitatis, ut omnes homines salvos fieri velit, et in agnitionem veritatis venire (I Tim. II) ; alia simul praedicat, omnem hominem qui salvus fit, quique in agnitionem veritatis venit, Dei auxilio juvari et regi, utque in fide quae per dilectionem operatur permaneat, custodiri (Galat. V) ; tertia vero temperanter et sobrie protestatur non omnem voluntatis Dei comprehendi posse rationem, et multas divinorum operum causas ab humana intelligentia esse subductas: ut cum in temporibus, in nationibus, in familiis, in parvulis, in nondum natis et genitis quaedam aut varie aut insigniter gesta noscuntur, non ambigamus ea ex illis esse quae justus et misericors Deus in hoc transituro saeculo noluit sciri.
PL 17, 1127Bその第一は、「すべての人が救われ、真理の認識に至ることを望む」のが神の善に永遠で固有のことであると告白する(一テモテ2章)。第二は同時に、救われるすべての人、真理の認識に至るすべての人は、神の助けによって助けられ導かれ、愛を通して働く信仰のうちにとどまるよう守られると宣べる(ガラテヤ5章)。第三は、節度をもって慎み深く、神の意志の理由はすべてが把握されうるのではなく、神の業の多くの理由は人間の理解から取り去られていると証しする。したがって、時代において、諸民族において、家々において、幼子たちにおいて、まだ生まれておらず産み出されてもいない者たちにおいて、あるいは多様に、あるいは際立って行われたと知られる事柄があっても、我々は、それが、義にして慈しみ深い神が、過ぎゆくこの世においては知られることを望まなかったものに属することを、疑ってはならない。
De vocatione gentium libri duo 2.10.4
Quod quidem ad utilitatem nostram dispositum sentiendum est, ut quoniam spe salvi facti sumus (Rom. VIII) , cui praeparavit Deus quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit (I Cor. II) , sicut constanter credimus videndum quod nondum videmus, ita patienter exspectemus intelligendum, quod nondum intelligimus.
PL 17, 1127Cこれは確かに我々の益のために定められたものと受け取られるべきである。すなわち、「我々は希望において救われた」(ローマ8章)のであり、その希望〔cui の先行詞は定かでない。単数なので spe(希望)を受けると取った〕のために神は「目が見ず、耳が聞かず、人の心に思い浮かびもしなかったもの」を備えた(一コリント2章)のであるから、まだ見ていないものをいずれ見ると我々が確固として信じるように、まだ理解していないものをいずれ理解すると、忍耐して待つためである。
De vocatione gentium libri duo 2.10.5
Si ergo cesset insidiosa malignitas, si insolens praesumptio conquiescat: his recte (ut arbitror) pertractatis, nullius superest causa certaminis, neque ultra necesse est nos interminabilibus quaestionibus occupari (I Tim. I) .
PL 17, 1127Dそれゆえ、陰険な悪意がやみ、不遜な僭越が静まるなら、これらが正しく(私の思うところでは)論じ尽くされた以上、争いの理由は何も残らず、我々がこれ以上、果てしない問いに追われる必要もない(一テモテ1章)。
De vocatione gentium libri duo 2.10.6
Elaboratum est enim, quantum Dominus adjuvit, ut non solum in novissimis diebus, sed etiam in cunctis retro saeculis probaretur gratiam Dei omnibus hominibus affuisse, providentia quidem pari, et bonitate generali, sed multimodo opere, diversaque mensura: quoniam sive occulte sive manifeste, ipse est (ut Apostolus ait) salvator omnium hominum, maxime fidelium (I Tim. IV) .
PL 17, 1127D実に、主の助けた限りにおいて、終わりの日々においてだけでなく、過去のすべての世においても、神の恩寵がすべての人に及んでいたことが証明されるよう、努めてきた。摂理は等しく、善は一般的であるが、働きは多様で、尺度は異なっていた。なぜなら、隠れた仕方であれ明らかな仕方であれ、神自身が(使徒の言うとおり)「すべての人の救い主、とりわけ信じる者たちの救い主」だからである(一テモテ4章)。
De vocatione gentium libri duo 2.10.7
Quae sententia subtilissimae brevitatis, et validissimi roboris, si tranquillo consideretur intuitu, totam hanc de qua egimus controversiam dirimit. Dicendo enim: Qui est salvator omnium hominum, confirmavit bonitatem Dei super universos homines esse generalem.
PL 17, 1128Aこの句は、きわめて精緻な簡潔さと、きわめて強い力をもち、静かな眼差しで考察されるなら、我々が論じてきたこの論争の全体を解決する。実に、「すべての人の救い主である」と言うことによって、神の善がすべての人の上に一般的であることを確かめた。
De vocatione gentium libri duo 2.10.8
Adjiciendo autem: Maxime fidelium, ostendit esse partem generis humani, quae merito fidei divinitus inspiratae, ad summam atque aeternam salutem specialibus beneficiis provebatur: quod utique nulla iniquitate agitur justissimi et misericordissimi Dei, cujus judicium in his dispensationibus non cum arrogantia discutiendum, sed cum tremore laudandum est: siquidem in ipsis quoque fidelium populis (quod jam superius ostensum est) non eadem omnibus nec paria conferantur, et ante ulla humanorum pondera meritorum, dissimillima divinorum mensura sit munerum.
PL 17, 1128A「とりわけ信じる者たちの」と付け加えることによって、人類の一部があることを示した。その一部は、神から吹き込まれた信仰の功績ゆえに、特別な恩恵によって、至高で永遠の救いへと進められていた。これは決して、最も義しく最も慈しみ深い神の不法によって行われるのではなく、この神の裁きは、これらの采配においては、傲慢をもって吟味されるべきではなく、畏れをもってたたえられるべきである。実に、信者たちの民そのものにおいてさえ(すでに先に示したように)、すべての人に同じものが、等しいものが与えられるのではなく、人間のいかなる功績の重みよりも前に、神の賜物の尺度は最も異なっている。
De vocatione gentium libri duo 2.10.9
Si enim de parentum carnalium judiciis conqueri non audemus, cum aliquos filios suos ante ulla morum examina, ante aliqua pietatis obsequia, indulgentiore amplectuntur affectu: in dominis quoque erga famulos libera est dispositio, nec juste a quoquam reprehenditur qui de unius conditionis familia quosdam sibi quos benignius honestaret, et quos liberius erudiret, elegit: numquid de summi Patris et veri Domini benevolentissima aequitate causandum est, quod in magna domo ejus innumeris differentiis universa variantur?
PL 17, 1128Bというのも、肉の親たちが、ある子らを、品行の吟味の前に、何らかの情愛による奉仕の前に、より寛大な愛情で抱きしめても、その判断について我々は嘆くことをあえてしないのであり、主人たちが召し使いたちに対してもつ采配も自由であって、同じ身分の家内の者たちの中から、より親切に重んじ、より自由に教育する者たちを自分のために選んだ者が、誰からも正当に非難されることはない。まして、至高の父にして真の主の、好意きわまりない公正について、その大きな家の中ですべてが数知れぬ違いをもって異なっていることを、訴えてよいであろうか。
De vocatione gentium libri duo 2.10.10
Cumque nemo aliquid boni habeat quod non ille donaverit, non omnes tamen iisdem virtutibus micant, aut eadem charismatum dote ditantur.
PL 17, 1128Bまた、誰も、神が与えなかった何か善いものを持たないにもかかわらず、すべての人が同じ徳で輝くのでも、同じカリスマの賜物で豊かにされるのでもない。
De vocatione gentium libri duo 2.10.11
Nec possumus hanc diversitatem graduum causis aptare meritorum, cum totius boni meriti principalis causa sit gratia, de cujus opibus sumitur quidquid in singulis probabile reperitur.
PL 17, 1128C我々はこの段階の違いを、功績の理由に当てはめることもできない。あらゆる善い功績の第一の原因は恩寵であり、個々の人に称賛すべきものとして見いだされるものは何であれ、その豊かさから汲み取られるからである。
De vocatione gentium libri duo 2.10.12
Sicut ergo de iis quae intra Ecclesiam multiformiter Spiritus sanctus operatur, impium est ullam querelam corde concipere, ita etiam de illa providentia quae infidelibus praesidet, nullatenus murmurandum est: quoniam et justus et bonus arbiter nec voluntatis iniquae est, nec discretionis incertae, ut sub immensa omnipotentis Dei misericordia atque justitia putemus quod quisquam pereat, qui perire non debeat.
PL 17, 1128Cそれゆえ、聖なる霊が教会の内で多様に働くことについて、いかなる不平も心に抱くのが不敬虔であるように、不信仰な者たちを司る摂理についても、つぶやいてはならない。義にして善い裁定者は、不法な意志も、不確かな区別も持たないのだから、全能の神の無限の慈しみと正義のもとで、滅びるべきでない者が誰か滅びる、と考えるべきではない。
De vocatione gentium libri duo 2.10.13
Nulla pars mundi ab Evangelio vacat Christi; et licet illa generalis vocatio non quiescat, tamen etiam ista specialis jam universis est facta communis.
PL 17, 1128C世界のどの部分も、キリストの福音を欠いていない。あの一般の召命がやまないとしても、この特別な召命もまた、すでにすべての人に共通のものとなった。
De vocatione gentium libri duo 2.10.14
Ex omni gente, ex omni conditione adoptantur quotidie millia senum, millia juvenum, millia parvulorum, et effectibus gratiae Christianae etiam ipsa quibus mundus atteritur, arma famulantur.
PL 17, 1128Dあらゆる国民から、あらゆる境遇から、日々、幾千の老人、幾千の青年、幾千の幼子が養子とされ、キリストの恩寵の働きのために、世界を打ち砕いている武器さえも仕えている。
De vocatione gentium libri duo 2.10.15
Quam multos enim qui in tranquillitate pacis, sacramentum baptismatis suscipere differebant, ad aquam regenerationis confugere instantis periculi metus impulit! et lentis tepidisque animis quod diu cohortatio quieta non suasit, minax subito terror extorsit.
PL 17, 1128D実に、平和の静けさの中で洗礼の秘跡を受けることを延ばしていたどれほど多くの者を、迫る危険への恐れが、再生の水へと逃れ込ませたことか。遅く生ぬるい心に、静かな勧めが長く説得しえなかったものを、脅す恐怖が突然もぎ取った。
De vocatione gentium libri duo 2.10.16
Quidam Ecclesiae filii ab hostibus capti dominos suos Christi Evangelio manciparunt: et quibus conditione bellica serviebant, eisdem fidei magisterio praefuerunt.
PL 17, 1128D教会の子らのある者は、敵に捕らえられて、自分の主人たちをキリストの福音のものとした。戦時の境遇によって仕えていた相手を、信仰の教えによって導いたのである。
De vocatione gentium libri duo 2.10.17
At alii Barbari dum Romanis auxiliantur, quod in suis locis nosse non poterant, in nostris didicere regionibus, et ad sedes suas cum Christianae religionis institutione remearunt.
PL 17, 1128Dまた、別の蛮族たちは、ローマ人の援軍となるうちに、自分たちの地では知ることのできなかったことを、我々の地方で学び、キリスト教の宗教の教えとともに、自分の住処へ帰った。
De vocatione gentium libri duo 2.10.18
Ita nihil obsistere divinae gratiae potest, quominus id quod voluerit, impleatur, dum etiam discordiae ad unitatem trahunt, et plagae in remedia vertuntur, ut Ecclesia unde metuit periculum, inde sumat augmentum.
PL 17, 1129Aこうして、神の恩寵が望んだことが成し遂げられるのを、何ものも妨げえない。不和さえ一体性へと引き寄せ、打撃が癒しに変わり、教会が危険を恐れていたまさにそこから、成長を得るほどである。
De vocatione gentium libri duo 2.10.19
Ad quoslibet igitur rerum humanarum exitus se nostra convertat inspectio, nulla saecula, nulla negotia, nullos generationes ortus atque decessus ab aeternis et inscrutabilibus judiciis Dei vacare reperiet.
PL 17, 1129Aそれゆえ、人間のどのような事柄の成り行きに我々の目を向けても、どの世も、どの営みも、どの世代の誕生と死去も〔底本は nullos generationes。性が合わない。「いずれの世代の」と取った〕、永遠で究め得ない神の裁きから外れていることはないと分かるであろう。
De vocatione gentium libri duo 2.10.20
Omnes varietatum compugnantiae, et universae dissimilium proventuum causae, quas investigare et discernere non valemus, in illa aeterna scientia simul notae, simulque divisae sunt.
PL 17, 1129Aあらゆる多様さの衝突、異なる結果のあらゆる原因は、我々が調べ分けることのできないものであるが、あの永遠の知識の内では、同時に知られ、同時に区別されている。
De vocatione gentium libri duo 2.10.21
Et nihil ibi inordinatum est etiam necdum existentium qualitatibus actionum: quoniam non est in Deo accidens motus, aut nova voluntas, aut temporale consilium, nec cogitatio ejus cum rerum mutabilium inaequalitate variatur, sed cuncta pariter tempora et temporalia sempiterno ac stabili comprehendit intuitu, et omnibus omnia jam retribuit, qui quae sunt futura jam fecit (Ephes. I) .
PL 17, 1129Bそしてそこには、まだ存在していない者たちの行いの性質についてさえ、無秩序なものは何もない。神には偶発の動きも、新しい意志も、時間的な計画もなく、神の思考は変わりやすい事物の不均等によって変化することなく、すべての時と時間的なものを、永遠で不動の眼差しで同時に包み、すべての者にすべてをすでに報いているからである。神は、これから起こることをすでに成し遂げたのである(エフェソ1章)〔引かれた句はイザヤ45:11(七十人訳)に近い〕。
De vocatione gentium libri duo 2.10.22
Hinc illud est beati Pauli apostoli scribentis ad Ephesios: Benedictus Deus et pater Domini nostri Jesu Christi, qui benedixit nos in omni benedictione spiritali in coelestibus in Christo: sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem, ut essemus sancti et immaculati in conspectu ejus in charitate.
PL 17, 1129Bここから、福なる使徒パウロがエフェソの人々に書き送ったあの言葉が出る。「我々の主イエス・キリストの神にして父は、ほむべきかな。キリストにおいて、天上のあらゆる霊的な祝福をもって我々を祝福した。世の基の置かれる前に、キリストにおいて我々を選んだ。それは、愛のうちに、その前で聖なる傷なき者となるためである」。
De vocatione gentium libri duo 2.10.23
Qui praedestinavit nos in adoptionem filiorum per Jesum Christum Dominum nostrum, secundum propositum voluntatis suae, in laudem gloriae gratiae suae, et caetera quae sub ejusdem sensus praedicatione connectit, docens donum atque opus gratiae in aeterno semper Dei mansisse consilio, omnesque adoptionis filios non solum in eo tempore quo jam exsistentes vocati sunt, sed etiam priusquam mundus conderetur, electos.
PL 17, 1129B「その者は、自らの意志の計画に従って、我々を、イエス・キリスト、我々の主を通して、子らとしての養子縁組へとあらかじめ定めた。自らの恩寵の栄光の賛美のためである」。また、同じ意味の宣べ伝えに結びつけているその他のことがあり、そこで使徒は、恩寵の賜物と業が永遠に神の計画の内にとどまっていたこと、また養子縁組のすべての子らが、すでに存在して召された時においてだけでなく、世が造られる前から選ばれていたことを教えている。
De vocatione gentium libri duo 2.10.24
In qua electione quidquid hominum in Christo praecognitum non est, nulla eidem ratione sociabitur. Omnes enim qui in regnum Dei de cujuslibet temporis vocatione venturi sunt, in ista quae saecula cuncta praecessit, adoptione signati sunt.
PL 17, 1129Cこの選びにおいて、キリストにおいてあらかじめ知られていない人間は誰であれ、いかなる仕方でもこの選びに加えられることはない。実に、どの時代の召命によってであれ、神の国に入るはずのすべての者は、あらゆる世に先立つこの養子縁組において印づけられている。
De vocatione gentium libri duo 2.10.25
Et sicut nullus infidelium in hac sorte numeratus, ita nullus piorum ab hac sorte discretus est.
PL 17, 1129C不信仰な者の誰一人としてこの割り当てに数えられていないのと同じく、敬虔な者の誰一人としてこの割り当てから切り離されていない。
De vocatione gentium libri duo 2.10.26
De plenitudine quippe membrorum corporis Christi, praescientia Dei, quae falli non potest, nihil perdit, et nullo detrimento minui potest summa praecognita, atque in Christo ante saecula aeterna praeelecta, sicut ad Timotheum scribens Apostolus dicit (II Tim. VI) : Collabora Evangelio secundum virtutem Dei, qui nos liberavit, et vocavit vocatione sancta, non secundum opera nostra, sed secundum suum propositum, et gratiam quae data est nobis in Christo Jesu ante tempora aeterna.
PL 17, 1129C実に、キリストの体の肢体の満ちあふれについて、誤ることのありえない神の予知は何も失わず、あらかじめ知られ、永遠の世々の前にキリストにおいてあらかじめ選ばれた総数は、いかなる損失によっても減ることがない。使徒がテモテに書き送って言うとおりである(二テモテ6章)〔引かれた句は二テモテ1:8–9。番号は刷りのまま写した〕。「福音のために労苦を共にせよ、神の力に従って。神は我々を救い、聖なる召命をもって召した。我々の行いによらず、自らの計画と、永遠の時の前にキリスト・イエスにおいて我々に与えられた恩寵によってである」。
De vocatione gentium libri duo 2.10.27
Contra hanc invictae veritatis splendidissimam lucem, solent quidam non sobrie dicere, superfluo ad acquirenda bonorum operum merita laborari, frustra etiam orationibus quibus Deus exorandus speratur, insisti, si ex incommutabili proposito ejus Christianae gratiae subsistit electio: nec aliter quidquam procedere potest, quam omnipotentis voluntate dispositum est.
PL 17, 1129Dこの打ち負かされない真理のきわめて輝かしい光に逆らって、ある者たちは、節度なく、こう言うのが常である。「善い業の功績を得ようと労するのは余計であり、神が祈り求められるべきだと期待して祈りに励むのも空しい。キリストの恩寵の選びが神の変わらぬ計画に基づくのなら、すべては全能者の意志によって定められたとおりにしか進みえないのだから」。
De vocatione gentium libri duo 2.10.28
Sed qui se ingeniose hoc arbitrantur opponere, non intelligunt scientiam Dei, quae et praeterita et praesentia et futura complectitur, tempore non teneri, et tam in conspectu ejus astare ea quae gerenda sunt, quam illa quae aut geruntur aut gesta sunt.
PL 17, 1130Aしかし、こう言って巧みに反論していると思う者たちは、過去も現在も未来も包む神の知識が時間に縛られず、これから行われることが、今行われていること、あるいは行われたことと同じく、神の目の前に立っていることを理解していない。
De vocatione gentium libri duo 2.10.29
Quod cum verissimum sit, non indiget mora cernendi et discernendi illa virtus, quae perpetuo veroque contuitu creata et creanda, orta et oritura, acta et agenda simul aspicit: et quidquid in universitate rerum per saecula praefinita evolvitur, ac multimodis varietatibus explicatur, id totum in eo jam ordine comprehendit, quem ex ipsius summo illo perfectoque judicio mundi hujus finis accipiet.
PL 17, 1130Aこれがまったく真実であるから、被造のものと造られるべきもの、生じたものと生じるはずのもの、なされたものとなされるべきものを、永遠で真実な一つの眼差しで同時に見るその力は、見ることと見分けることのための猶予を必要としない。そして、定められた世々を通じて万物の全体の内に展開し、多様な差異をもって繰り広げられるものはすべて、すでにその秩序の内に包んでいる。その秩序を、この世の終わりは、その最高で完全な裁きから受けるのである。
De vocatione gentium libri duo 2.10.30
Haec autem aeterna et semper tranquilla cognitio nulla nos urget necessitate peccandi: nec inde manat iniquitas, unde justitia: quia cum bonus Deus omnia bona fecerit, et mali nulla sit omnino natura, a liberis voluntatibus, quas utique bonum fuit liberas fieri, spontanea est orta transgressio, et natura mutabilis, cujus incolumitas ab incommutabili pendebat essentia, a summo se bono, dum proprio perverse delectatur abrupit, cui nunc ruinae medetur gratia Dei.
PL 17, 1130Aこの永遠でつねに静かな認識は、我々を罪へ迫る必然を何も課さず、不法はそこから、すなわち正義の源から流れ出るのでもない。善なる神がすべてを善く造り、悪には全く本性がないのであるから、背きは、自由な意志たち――それが自由となったことは確かに善であった――から自発的に生まれた。そして可変的な本性は、その健全さが不変の本質に懸かっていたのに、自らのものを歪んで喜ぶあいだに、最高の善から自らを切り離した。今、神の恩寵がこの破滅を癒している。
De vocatione gentium libri duo 2.10.31
Et propterea Jesus Christus venit in hunc mundum, ut solvat opera diaboli, quae utique sic solvuntur, ut in destructione eorum, etiam ab iis quibus succurritur, laboretur, quoniam et hoc a salvante donatur (I Joan. III) .
PL 17, 1130Bそれゆえ、イエス・キリストは悪魔の業を滅ぼすためにこの世に来た。その業は、実に、それを滅ぼすにあたって、助けられる者たちもまた労する、というふうに滅ぼされる。これもまた救う者から与えられるからである(一ヨハネ3章)。
De vocatione gentium libri duo 2.10.32
Ideo beatus Apostolus: Non solum autem inquit, sed et gloriamur in tribulationibus, scientes quod tribulatio patientiam operatur, patientia autem probationem, probatio autem spem, spes autem non confundit, quia charitas Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis (Rom. VII) .
PL 17, 1130Bそのために福なる使徒は言う。「それだけでなく、我々は苦難をも誇る。苦難は忍耐を生み、忍耐は練達を、練達は希望を生み、希望は我々を恥じ入らせないと知っているからである。我々に与えられた聖なる霊を通して、神の愛が我々の心に注がれているからである」(ローマ7章)〔引かれた句はローマ5:3–5。番号は刷りのまま写した〕。
De vocatione gentium libri duo 2.10.33
Itemque idem ad Ephesios: Gratia, inquit, salvati estis per fidem, et hoc non ex vobis, Dei enim donum est, non ex operibus, ne quis glorietur (Ephes. II) .
PL 17, 1130C同じ使徒は、エフェソの人々にも言う。「恩寵によって汝らは信仰を通して救われた。これは汝らから出たことではなく、神の賜物である。行いによるのではない。誰も誇ることのないためである」(エフェソ2章)。
De vocatione gentium libri duo 2.10.34
Ipsius enim sumus figmentum, creati in Christo in operibus bonis, quae praeparavit Deus ut in illis ambulemus. Deus ergo iis quos elegit sine meritis, dat unde ornentur et meritis.
PL 17, 1130C「実に我々は、神の作品であり、善い行いのためにキリストにおいて創造された者である。神は、我々がそれらのうちを歩むようにと、それらをあらかじめ備えた」。それゆえ神は、功績なしに選んだ者たちに、功績によっても飾られる、そのもとになるものを与える。
De vocatione gentium libri duo 2.10.35
Et frustra dicitur quod ratio operandi non sit in electis, cum etiam ad hoc operentur ut electi sint. Virtutum quippe munera otiosa esse non possunt, quoniam sicut Veritas ait: Omnia habenti dabitur, non habenti autem etiam quod habet auferetur ab eo (Matth. XXV) .
PL 17, 1130C選ばれた者たちのうちに、働く理由がないと言うのは空しい。彼らは、選ばれた者となるためにも働くのだからである。徳の賜物は怠惰ではありえない。真理が言うとおりである。「持っているすべての者には〔底本は Omnia habenti。omni habenti の崩れと見て、こう読む〕与えられ、持たない者からは、持っているものまで取り上げられる」(マタイ25章)。
De vocatione gentium libri duo 2.10.36
Non igitur ad hoc datur continentia, ut concupiscentiis non repugnet: nec ideo cuiquam tribuitur sapientia et intellectus, ut non die ac nocte in Domini lege meditetur. Quid agit donum dilectionis, si benevolentiae sollicitudo non vigilat?
PL 17, 1130Dそれゆえ、自制は欲望に逆らわないために与えられるのではなく、知恵と理解は、昼も夜も主の律法のうちに思い巡らさないために誰かに授けられるのでもない。愛の賜物は、好意の気遣いが目覚めていなければ、何をなすのか。
De vocatione gentium libri duo 2.10.37
Quis fructus est patientiae, si non habet fortitudo quod toleret? Aut quomodo in Christo pie vivere ostenditur, qui nulla persecutione pulsatur? Vel pax quae est a Deo, et cum Deo, numquid bene quieta est si non discordat a mundo?
PL 17, 1130D忍耐の実りとは何か、耐えるべきものを勇気が持たないのなら。また、いかなる迫害にも打たれない者について、キリストにおいて敬虔に生きていることが、どうして示されるのか。あるいは、神から出て神とともにある平和は、世と不和でないなら、はたして良い静けさであろうか。
De vocatione gentium libri duo 2.10.38
Aut amor Dei poterit sine diaboli inimicitiis obtineri? Neminem prorsus Dei gratia intentabilem facit, neque ob hoc coelestium armorum praesidio a dextris et sinistris instruitur Christiana militia, ut cum nullo hoste confligat, cum laudabilius sit atque felicius pugnantem non potuisse vinci, quam desidem non potuisse tentari.
PL 17, 1130Dまた、神への愛が、悪魔の敵意なしに保たれうるだろうか。神の恩寵は、誰をも決して試みられえない者にしないし、キリストの軍勢が右と左から天の武具の守りを備えられているのは、いかなる敵とも戦わないためではない。戦う者が打ち負かされえなかったことのほうが、怠惰な者が試みられえなかったことよりも、称賛に値し、幸いであるからである。
De vocatione gentium libri duo 2.10.39
Orationum vero sollicitudinem divinae electionis proposito non resolvi, uno testimonio evidenter probabo, ut caetera studio brevitatis omittam.
PL 17, 1131A祈りの熱心が神の選びの計画によって解消されないことを、私はただ一つの証言によって明らかに証明しよう。他のことは簡潔さのために省く。
De vocatione gentium libri duo 2.10.40
In libro igitur Tobiae ad filium ejus Tobiam Raphael angelus dicit: Memor esto mandatorum patris tui, quoniam praecepit tibi accipere debere uxorem de genere patris tui (Tob. VI) . Et nunc audi me, frater, noli computare daemonium illud, sed postula eam.
PL 17, 1131Aすなわち、トビト記で、天使ラファエルがその子トビアに言う。「汝の父の命令を心に留めよ。父は汝に、汝の父の血筋から妻を迎えるべきだと命じたのだから」(トビト記6章)。「今、私に聞け、兄弟よ。あの悪霊を勘定に入れず、彼女を求めよ」。
De vocatione gentium libri duo 2.10.41
Et scito, quoniam dabitur tibi hac nocte uxor: et cum intraveris in cubiculum, tolle de jecore piscis illius, et impone super carbones, et odor manabit, et odorabitur illud daemonium, et fugiet, et non apparebit circa illam omnino in perpetuum.
PL 17, 1131A「そして知れ、今夜、汝に妻が与えられる。汝が寝室に入ったなら、あの魚の肝臓を取って炭火の上に置け。すると匂いが立ちのぼり、あの悪霊はそれをかぎ、逃げ去り、決して、永遠に、彼女のあたりに現れなくなる」。
De vocatione gentium libri duo 2.10.42
Et cum coeperis velle esse cum illa, surgite primum ambo, et deprecamini Dominum coeli, ut detur vobis misericordia et sanitas. Et noli timere, tibi enim destinata est ante saecula, et tu eam sanabis.
PL 17, 1131B「彼女と共にいようと望み始めるときには、まず二人とも立ち上がり、天の主に祈り願え。汝らに慈しみと健やかさが与えられるように。恐れるな。汝のために、世々の前から定められている。汝が彼女を癒すであろう」。
De vocatione gentium libri duo 2.10.43
Quamvis ergo quod statuit Deus, nulla possit ratione non fieri, studia tamen non tolluntur orandi: nec per electionis propositum, liberi arbitrii devotio relaxatur: cum implendae voluntatis Dei ita sit praeordinatus effectus, ut per laborem operum, per instantiam supplicationum, per exercitia virtutum, fiant incrementa meritorum: et qui bona gesserint, non solum secundum propositum Dei, sed etiam secundum sua merita coronentur.
PL 17, 1131Bそれゆえ、神が定めたことが、いかなる理由によっても成らずにいることはありえないとしても、祈る熱意は取り去られず、選びの計画によって自由意志の献身が緩められもしない。神の意志が果たされる結果は、働きの労苦により、懇願の粘り強さにより、徳の鍛錬により、功績の増大が生じるように、あらかじめ秩序づけられているからである。善を行った者たちは、神の計画によってだけでなく、自らの功績によっても冠を受ける。
De vocatione gentium libri duo 2.10.44
Ob hoc enim, in remotissimo ab humana cognitione secreto, praefinitio hujus electionis abscondita est, et de nullo ante ipsius finem pronuntiari potest, quod in electorum gloria sit futurus, ut perseverantem humilitatem utilis metus servet, et qui stat, videat ne cadat (I Cor. X) : et si forte aliqua victus tentatione corruerit, non absorbeatur tristitia, nec de ejus miseratione diffidat, qui allevat omnes qui corruunt, et erigit omnes elisos (Psal. CXLIV) .
PL 17, 1132Aこの理由のために、人間の認識から最も遠い秘密のうちに、この選びのあらかじめの定めは隠されており、誰についても、その人の終わりの前に、選ばれた者たちの栄光の内にあることになるとは、言い渡されえない。それは、有益な恐れが堅く留まる謙遜を守り、「立っている者は、倒れないよう気をつけよ」(一コリント10章)となるためであり、また、もし誰かが何らかの誘惑に負けて倒れても、悲しみに呑み込まれず、倒れるすべての者を支え、打ち砕かれたすべての者を起こす〔神の〕憐れみを疑わないためである(詩篇144)。
De vocatione gentium libri duo 2.10.45
Dum enim in hoc corpore vivitur, nullius est negligenda correctio, nullius est desperanda reparatio. Oret itaque sancta Ecclesia, et pro iis qui crediderunt gratias agens, proficientem eis perseverantiam petat: pro iis autem qui extra fidem sunt, poscat ut credant.
PL 17, 1132A実際、この体で生きているあいだは、誰の矯正も軽んじられてはならず、誰の回復も絶望されてはならない。それゆえ、聖なる教会は祈るべきである。信じた者たちのために感謝しつつ、彼らに進みゆく堅忍を願い、信仰の外にいる者たちのためには、信じるようにと求めるべきである。
De vocatione gentium libri duo 2.10.46
Nec ideo ab obsecrationibus cesset, si pro aliquibus exaudita non fuerit. Deus enim, qui omnes vult ad agnitionem veritatis venire, non potest quemquam sine justitia refutare (I Tim. II) .
PL 17, 1132Bまた、ある人々のために聞き入れられなかったからといって、請願をやめてはならない。実に神は、すべての人が真理の認識に至ることを望んでおり、正義なしに誰かを退けることはできない(一テモテ2章)。