ミラノのアンブロシウスc. 339–397

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 14 › De Abraham libri duo

Liber I, Caput VI 第I巻 第VI章

Ambrose of Milan · De Abraham libri duo · PL 14, 438B · 48 sectiones

De Abraham libri duo 1.6.1

1

Sodomorum excidium Abrahae praedicitur, praedicatur que divina in tolerandis peccatoribus, ac peccatis examinandis et condonandis indulgentia. Angeli vespere adventantes apud Lot hospitantur. Immani scelere Sodomitarum cumulantur flagitia.

PL 14, 438B

ソドムの滅びがアブラハムに予告される。罪人を耐え忍び、罪を吟味して赦そうとする神の寛容も告げられる。天使たちが夕方に到来し、ロトのもとに客となる。ソドムの人々の恐るべき悪行によって、その恥ずべき行いは極みに達する。

De Abraham libri duo 1.6.2

2

Oblatis filiabus conatur Lot eorum furorem mitigare, quos angeli coecitate percutiunt. Idem Lot generis sequi recusantibus, prohibitus ne retro respiciat, educitur; et qua ratione ad nos quoque illud pertineat?

PL 14, 438B

ロトは娘たちを差し出して、彼らの狂乱をなだめようとするが、天使たちは彼らを盲目で打つ。婿たちが従うことを拒むなか、ロトは後ろを振り返ることを禁じられて連れ出される。この事が我々にもかかわるのはどういう理由によるのか。

De Abraham libri duo 1.6.3

3

Excusato demum filiarum cum parente incestu, ebrietatis mala describuntur. 44. Exsurgentes autem viri conspexerunt in faciem Sodomae et Gomorrhae (Ibid., 16) . Sicut visitatio Domini timentibus exhibetur, ita etiam impiis poena peccati reponitur.

PL 14, 438B

最後に、娘たちとその父との近親相姦が弁護され、酩酊の害悪が述べられる。44. 「男たちは立ち上がって、ソドムとゴモラの方を見やった」(創世記18:16)。主の訪れが畏れる者たちに示されるように、不敬虔な者たちには罪への刑罰が蓄えられている。

De Abraham libri duo 1.6.4

4

Abraham deducebat hospites, ad humanitatis gratiam addebat obsequia. Nam Sodomitae pro pietatis officiis impuritatis augebant flagitia. 45. Non celabo, inquit, Abraham puerum meum quae ego faciam (Gen. XVII, 1) .

PL 14, 438C

アブラハムは客を見送り、人としての好意に奉仕を加えた。一方ソドムの人々は、敬虔の務めをする代わりに、不浄の恥ずべき行いを重ねていた。45. 「私は、自分がしようとしていることを、私の僕〔puer。「少年」の意もある〕アブラハムに隠さない」と言う(創世記17:1)〔ミーニュの引照は 17:1。引用は 18:17 の言葉である。17:1 は次の文が触れる九十九歳の箇所で、引照の誤りはそこから来たか〕。

De Abraham libri duo 1.6.5

5

Senilis utique aetatis Abraham in superioribus Scriptura signavit, quia nonaginta et novem processisset annos: quomodo hunc puerum dicit?

PL 14, 438C

確かに聖書は前の箇所で、アブラハムが九十九歳に達していたとして、老齢であることを記した。それなのに、なぜ彼を「少年」と呼ぶのか。

De Abraham libri duo 1.6.6

6

Sed cum immemorem senectutis, exploratorem indefessum, cursu impigrum, standi patientissimum, deducendi studiosissimum expresserit, nonne convenire nomen pueri videtur officiis?

PL 14, 438C

しかし聖書は、彼が老年を忘れ、疲れを知らず見張り、走って機敏で、立ち続けることによく耐え、見送ることにきわめて熱心であることを描き出している。それなら、少年という名が彼の務めにふさわしいと見えるではないか。

De Abraham libri duo 1.6.7

7

Merito puer dicitur, qui senile nesciebat fastidium, pueritiae innocentiam et obsequium deferebat. Datur itaque justo benedictionis gratia, et posteritatis haereditas. 46. Offensa autem peccatorum exponitur.

PL 14, 438C

老年のうんざりした気分を知らず、少年の無垢と従順を捧げていた者が、少年と呼ばれるのは当然である。こうして義人には、祝福の恩寵と子孫の相続が与えられる。46. 次に、罪人たちの罪の咎が説かれる。

De Abraham libri duo 1.6.8

8

Clamor, inquit, Sodomorum et Gomorrhae impletus est (Ibid., 20) . Magna Domini patientia, ut non statim peccatorem puniat, sed diu differat exspectans correctionem; nec commoveatur ad ulciscendum, nisi peccator mensuram excedat.

PL 14, 438D

「ソドムとゴモラの叫びは満ちた」(創世記18:20)。主の忍耐は大きい。罪人をすぐには罰さず、矯正を待って長く先延ばしにし、罪人が限度を超えるまでは、報復へと動かされない。

De Abraham libri duo 1.6.9

9

Unde et Dominus Jesus in Evangelio ad Judaeos ait: Implete mensuram patrum vestrorum (Matt. XXIII, 32) . 47. Descendam itaque, ut videam secundum clamorem illorum venientem ad me, si consummabuntur: sin autem, ut sciam (Gen. XVIII, 21) .

PL 14, 439A

それゆえ主イエスも福音書でユダヤ人たちに言った。「汝らは、汝らの父祖たちの量りを満たせ」(マタイ23:32)。47. 「それゆえ、私は下って、私に届いた彼らの叫びのとおりかどうか、彼らが滅ぼされるべきかどうかを見よう。そうでないなら、それを知ろう」(創世記18:21)。

De Abraham libri duo 1.6.10

10

Non ignorabat Dominus peccata Sodomorum: sed propter te instruendum verba hujusmodi loquebatur; ut tu propius scruteris eorum commissa, in quos vindicandum arbitraris.

PL 14, 439A

主はソドムの人々の罪を知らなかったのではない。あなたを教えるために、このような言葉を語ったのである。あなたが罰するべきだと考える者たちの行いを、いっそう近くで調べるようにするためである。

De Abraham libri duo 1.6.11

11

Descendam, inquit, ut videam, hoc est, etiam tu descendere cura, descende indaginis studio; ne quid sit quod fallat, aut lateat absentem; ut oculis facinus deprehendas. Eminus positi multa nescire possunt.

PL 14, 439A

「私は下って見よう」と言う。すなわち、あなたも下るよう心がけよ、探求の熱意をもって下れ、というのである。欺かれることや、その場にいないために見落とすことのないように、自分の目で悪事を見極めるためである。遠くにいる者は、多くを知らずにいることがありうる。

De Abraham libri duo 1.6.12

12

Quem clamorem autem ait, nisi forte quia ei quem nihil latet, clamant omnia, clamare videntur singulorum crimina? Denique ad Cain dicitur: Sanguis fratris tui ad me clamat (Gen. IV, 10) , hoc est, non latet, sed clamat parricidium tuum.

PL 14, 439A

では、どんな叫びのことを言うのか。何ものも隠れることのない者に対して、すべてのものが叫び、一人ひとりの犯罪が叫んでいるように見えるからではないか。事実、カインにはこう言われる。「汝の兄弟の血が私に向かって叫んでいる」(創世記4:10)。すなわち、汝の兄弟殺しは隠れておらず、叫んでいる、ということである。

De Abraham libri duo 1.6.13

13

Itaque velut excitatur Deus flagitiorum nostrorum clamoribus; ut aliquando vindicet, qui libenter ignoscit.

PL 14, 439B

こうして神は、我々の恥ずべき行いの叫びによって、いわば呼び覚まされる。喜んで赦す者が、ついに罰するようになるのである。

De Abraham libri duo 1.6.14

14

48. Denique Abrahae petenti ne simul perderet justos, tamquam iniquos, et interroganti, Si fuerint quinquaginta justi in civitate, perdes illos (Gen. XVIII, 24 et 26) ? respondit: Non perdam civitatem, si fuerint in ea quinquaginta justi, et totum locum servabo.

PL 14, 439B

48. そこでアブラハムが、義人を不義な者と一緒に滅ぼさないようにと願い、「町に五十人の義人がいるなら、彼らを滅ぼすのか」(創世記18:24、26)と尋ねたとき、神は答えた。「町に五十人の義人がいるなら、私は町を滅ぼさず、その場所全体を保つ」。

De Abraham libri duo 1.6.15

15

Et sic per ordinem interrogationum, et responsionum vicem, etiam si decem justos invenerit in civitate, tamen propter paucorum justitiam impunitatem toti populo promittit.

PL 14, 439B

こうして問いと答えが順に重ねられ、町に十人の義人を見いだすとしても、少数の者の正義のゆえに、すべての民に刑罰を免れさせると約束する。

De Abraham libri duo 1.6.16

16

Unde discimus quantus murus sit patriae vir justus, quemadmodum non debeamus invidere viris sanctis, nec temere derogare. Illorum etenim nos fides servat, illorum justitia ab excidio defendit. Sodoma quoque si habuisset viros decem justos, potuit non perire.

PL 14, 439C

ここから我々は、義人が祖国にとってどれほどの城壁であるかを学ぶ。また、聖なる人々をねたんではならず、軽率にそしってもならないことを学ぶ。彼らの信仰が我々を守り、彼らの正義が滅びから我々を守るからである。ソドムにも十人の義人がいたなら、滅びずにすんだかもしれない。

De Abraham libri duo 1.6.17

17

49. Quid sibi autem vult quod illi qui ad Abraham simul cum Domino venerant, Sodomam petierunt viri, nisi ut acerbaretur crimen eorum, si quos justus honoraverat, his majore sacrilegio impii vim conarentur inferre?

PL 14, 439C

49. アブラハムのもとに主と共に来た男たちが、ソドムへ向かったのは何のためか。義人が敬ったその者たちに、不敬虔な者たちがさらに大きな冒瀆をもって暴力を加えようとするなら、彼らの犯罪はいっそう重くなる、ということにほかならない。

De Abraham libri duo 1.6.18

18

Nam quod viros dixit, evidens est ratio; quia speciem praeferebant virorum. 50. Sodomam venerunt vespere, meridie ad Abraham; quia justo refulget angelorum praesentia, impiis tenebras affert.

PL 14, 439C

彼らが男たちと呼ばれたのは、理由が明らかである。男の姿をして現れたからである。50. 彼らは夕方にソドムに来たが、真昼にアブラハムのもとに来た。天使たちの臨在は、義人には輝き、不敬虔な者たちには闇をもたらすからである。

De Abraham libri duo 1.6.19

19

Tamen potest referri etiam ad tempus Dominicae passionis, quod vesperi venerunt ad eum, qui a Sodomitanis contagionibus, et totius urbis excidio erat liberandus. Vesper erat antequam Christus veniret; quia totus erat mundus in tenebris.

PL 14, 439C

しかし、夕方に来たということは、主の受難の時にも関連づけられうる。彼らが来たのは、ソドムの汚れと町全体の滅びから救い出されようとしていた者のもとであった。キリストが来る前は夕方であった。全世界が闇の中にあったからである。

De Abraham libri duo 1.6.20

20

Vesper erat omnibus quos immanium delictorum squalor tenebrosus urgebat. Venit Dominus Jesus, redemit sanguine suo mundum, lucem attulit. Venerunt autem angeli duo in Sodomam ad vesperam (Gen. XIX, 1) .

PL 14, 439D

凄まじい罪の汚れと闇に迫られていたすべての人にとって、夕方であった。主イエスが来て、自分の血で世を贖い、光をもたらした。「二人の天使は夕方にソドムに来た」(創世記19:1)。

De Abraham libri duo 1.6.21

21

Ubi gratia largienda est, Christus adest: ubi exercenda severitas, soli adsunt ministri, deest Jesus. 51. Sedebat Lot ad portam (Ibid.) . Emendaverant Lot sanctum adversa captivitatis, et sollicitiorem fecerant. Itaque processu aetatis didicerat imitari parentem.

PL 14, 440A

恩寵が与えられるべきところにはキリストがいる。厳しさが行使されるべきところには、僕たちだけが来て、イエスはいない。51. 「ロトは門のところに座っていた」(創世記19:1)。捕囚の災難は聖なるロトを改め、いっそう慎重な者にしていた。こうして年を重ねるうちに、彼は〔アブラハムという〕親に倣うことを学んでいた。

De Abraham libri duo 1.6.22

22

Ad portam itaque sedebat, ut exciperet advenientes. Denique exsurrexit obviam illis. Perfectior cucurrit obviam: iste, exsurrexit, et adoravit in faciem super terram, et dixit: Ecce domini declinate in domum pueri vestri (Ibid., 1 et 2) .

PL 14, 440A

それで彼は門のところに座り、到来する者たちを迎え入れようとしていた。実際、彼は彼らを迎えるために立ち上がった。〔アブラハム〕はより完全であって、迎えに走った。こちらは立ち上がり、顔を地に伏せて礼拝して言った。「見よ、主たちよ、汝らの僕の家に立ち寄ってください」(創世記19:1、2)。

De Abraham libri duo 1.6.23

23

Et coegit illos divertere, qui dicebant: In platea manebimus. Commendatur hic justi sanctitas, et angelorum gratia.

PL 14, 440A

そして、「我々は広場に泊まろう」と言う彼らを、無理に泊まらせた。ここでは義人の聖さと天使たちの好意が称えられている。

De Abraham libri duo 1.6.24

24

Illi nolebant adventum suum hospiti graviorem videri: ille quidem inter quos habitaret, sciebat; tamen domum suam offerebat periculis, quibus auferret hospites. Certe quo tardius acquiescebant, diutius tentando, plenius comprobabant.

PL 14, 440A

彼らは、自分たちの到来が客にとって重荷に見えることを望まなかった。ロトは、自分がどのような者たちの間に住んでいるかを知っていた。それでも、客を危険から引き離そうとして、自分の家を危険にさらした。確かに、彼らが折れるのが遅かったほど、試す時間が長くなり、〔ロトの誠実さを〕いっそう十分に確かめたのである。

De Abraham libri duo 1.6.25

25

52. Viri autem civitatis Sodomorum circumdederunt domum ab infante usque ad senem, totus populus pariter (Ibid., 5) . Praestruitur judicii divini aequitas, ne forte quis diceret: Quid peccaverunt pueri, ut omnes excidio involverentur?

PL 14, 440B

52. 「ソドムの町の男たちは、幼い者から老人まで、民全体が一斉に、家を取り囲んだ」(創世記19:5)。神の裁きの公正さがあらかじめ示される。子どもたちが何の罪を犯したので皆が滅びに巻き込まれたのか、と誰かが言うかもしれないからである。

De Abraham libri duo 1.6.26

26

Ita nullus illic justus, nullus innocens fuit. Audi Scripturam testificantem quia circumdederunt domum ab infante usque ad senem, totus populus pariter. Nulla aetas erat culpae immunis, ideo nullus immunis exitii fuit.

PL 14, 440B

そこには義人も、無垢な者も一人もいなかった。聖書が証言するのを聞け。「幼い者から老人まで、民全体が一斉に、家を取り囲んだ」。罪責を免れた年齢はなかった。だから、滅びを免れた者もなかったのである。

De Abraham libri duo 1.6.27

27

Et qui possibilitatem perpetrandi criminis non habuit, habuit affectum. Effetae vires senum, sed mens plena libidinis. Offerebat (32, q. 7, cap. Offerebat) sanctus Lot filiarum pudorem.

PL 14, 440B

罪を犯す力のなかった者も、その意志は持っていた。老人たちの力は尽きていたが、心は情欲に満ちていた。聖なるロトは、娘たちの恥じらいを差し出した(『教令集』第2部第32事例第7問題「Offerebat」法文)〔教会法の引照〕。

De Abraham libri duo 1.6.28

28

Nam etsi illa quoque flagitiosa impuritas erat; tamen minus erat secundum naturam coire, quam adversum naturam delinquere. Praeferebat domus suae verecundiae hospitalem gratiam, etiam apud barbaras gentes inviolabilem.

PL 14, 440C

それもまた恥ずべき不浄であったにしても、本性に従って交わることは、本性に反して罪を犯すことよりは軽かった。彼は自分の家の慎みよりも、異邦の民のあいだでさえ侵されえないもてなしの恩義を優先した。

De Abraham libri duo 1.6.29

29

Denique illic quoque inoffensa hospitalitas est, ubi nec germanitas satis tuta est. 53. Percusserunt autem illos angeli caecitate, ut et ostium domus quod aperire cupiebant, non reperirent.

PL 14, 440C

実際、そこでもなおもてなしは損なわれなかった。きょうだいの間柄さえ十分には安全でない場所でそうだったのである。53. 天使たちは彼らを盲目にして打ち、彼らが開けたがっていた戸口を見つけられなくした。

De Abraham libri duo 1.6.30

30

Hic mirabilis quidem angelorum declaratur potestas; ut offusa impuris caecitate, non reperirentur domus ostia. Sed etiam illud ostenditur, quia caeca est omnis libido, et ante se non videt.

PL 14, 440C

ここには、天使たちの力が驚くべきものであることが示される。不浄な者たちに盲目が注がれ、家の戸が見つからなかったからである。しかし、あらゆる情欲は盲目であり、目の前のものを見ないということも示されている。

De Abraham libri duo 1.6.31

31

Quod vero hospitum manibus revocatus est sanctus Lot in domum demonstratur immemor periculi, memor fidei non eripuisse se periculo, sed obtulisse.

PL 14, 440C

聖なるロトが客たちの手によって家の中に引き戻されたことは、彼が危険を忘れ、信義を覚えていたことを示す。彼は自分を危険から救い出したのではなく、危険にさらしたのである。

De Abraham libri duo 1.6.32

32

54. Ponitur pietatis locus, quod manifestata sibi per angelos totius regionis eversione, et generos habere Lot sanctus inducitur, et monere eos ut fugerent; simul ne deserendo eos, nec admonendo, minus pius videretur circa filiarum maritos: vel erroris earum causa ipsi assignaretur, quae destitutae virili consortio concubitum inebriati expetissent patris.

PL 14, 440D

54. ここで敬虔の事柄が示される。聖なるロトは、天使たちによって地方全体の滅びを知らされ、婿たちがいる者として描かれ、彼らに逃げるよう勧める。そうしなければ、彼らを見捨て、忠告もしないことで、娘たちの夫に対して敬虔でないと見えるからである。あるいは、男の伴侶を失った娘たちが、酔った父との交わりを求めた過ちの原因が、彼自身に帰せられることになるからでもある。

De Abraham libri duo 1.6.33

33

Non ergo indefensum Scriptura virum sanctum relinquit; cum et tradidisse maritis filias, et monuisse generos inducitur.

PL 14, 441A

こうして聖書はこの聖なる人を弁護なしに放置してはいない。娘たちを夫に渡したことも、婿たちに忠告したことも述べられているからである。

De Abraham libri duo 1.6.34

34

Sed visum est illis quod derideret eos, et tamen adhuc morabatur Lot, ut persuaderet generis suis; et pene non esset profectus, ut evaderet, nisi urgentibus angelis et tenentibus manus ejus, egredi coactus esset.

PL 14, 441A

しかし婿たちには、ロトが彼らをあざけっているように見えた。それでもロトはまだ、婿たちを説得するためにぐずぐずしていた。天使たちが急かし、その手を取って連れ出さなければ、逃れるために出発しないところだった。

De Abraham libri duo 1.6.35

35

55. Non ergo profectus, sed eductus est: et mandatum accepit ne respiceret retro, nec resisteret in tota regione illa, sed in montem ascenderet. Hoc cum illi dicitur, omnibus dicitur. Si vis ergo et tu evadere, ne respicias retro, sed ante.

PL 14, 441A

55. だから彼は自分で出発したのではなく、連れ出されたのである。そして、後ろを振り返ってはならず、あの地方全体にとどまってもならず、山に登れという命令を受けた。これがロトに言われたことは、すべての人に言われたことである。だからあなたも逃れたいなら、後ろを振り返らず、前を見よ。

De Abraham libri duo 1.6.36

36

Aspice ubi Christus est, qui dicat tibi: Vade retro me, sicut Petro dicit: Vade retro me (Matth. XVI, 23) , ut Christum sequeretur, Christum videret. Retro Sodoma est plena flagitii, retro Gomorrha vitiis scatens, criminum regio.

PL 14, 441A

キリストがどこにいるかを見よ。キリストはあなたに言う。「私の後ろに行け」と。ペトロに「私の後ろに行け」と言ったように(マタイ16:23)、キリストに従い、キリストを見るためである。後ろにはソドムがあり、恥ずべき行いに満ちている。後ろにはゴモラがあり、悪徳があふれ、犯罪の地方である。

De Abraham libri duo 1.6.37

37

Ne tetigeritis, inquit Apostolus, ne attaminaveritis, ne gustaveritis, quae sunt omnia ad corruptelam (Coloss. II, 21) .

PL 14, 441B

使徒は言う。「触れてはならない。汚してはならない。味わってはならない。これらはすべて朽ちさせるものである」(コロサイ2:21)。

De Abraham libri duo 1.6.38

38

Fuge ergo Sodomam, relinque ocius Gomorrham, desere elementa hujus mundi, ne te imminentia involvant pericula: non resistas fugiens, nec in tota vitiorum regione remoreris. Qui non respexit, evasit: quae respexit, non potuit evadere.

PL 14, 441B

だからソドムから逃げよ。ゴモラを急いで離れよ。この世の諸要素を捨てよ。迫りくる危険にあなたが巻き込まれないように。逃げながら立ち止まるな。悪徳の地方全体のなかにとどまるな。振り返らなかった者は逃れた。振り返った女〔ロトの妻〕は逃れることができなかった。

De Abraham libri duo 1.6.39

39

56. Excusantur autem filiae sancti Lot, quia putaverunt non vicinae regionis, sed totius orbis fuisse illud excidium, et se solas cum patre superstites ex omnibus populis remansisse.

PL 14, 441B

56. 聖なるロトの娘たちは弁護される。あの滅びが近隣の地方だけでなく、全世界のものだと思い、自分たちだけが父と共に、すべての民のうちで生き残ったと思ったからである。

De Abraham libri duo 1.6.40

40

Et ideo ne genus deficeret humanum, paternum petiisse concubitum; ut semen generationis humanae de patre suo resuscitarent. Non ergo libidinis vitium fuit, sed generationis remedium, quod non puto criminis duci loco.

PL 14, 441B

それで、人類が絶えないようにと、父との交わりを求め、人類の世代の種を自分たちの父から復活させようとしたのである。それゆえそれは情欲の悪徳ではなく、世代の救済策であった。私はこれを犯罪の数に入れるべきだとは思わない。

De Abraham libri duo 1.6.41

41

Nam et Eva de viro assumpta, supra cujus costam aedificata est mulier, os de ossibus ejus, et caro de carne ejus; tamen propter seriem successionis humanae viro mixta est.

PL 14, 441C

実際、エバも男から取られた。男のあばら骨の上に女は造り上げられた。彼の骨からの骨、彼の肉からの肉である。それでも、人類の連なりを続けるために、男と交わった。

De Abraham libri duo 1.6.42

42

Subducitur tamen huic admisso conscientia viri justi; inebriatus enim vino quid gereret nesciebat. Unde non mirum si puellas decepit opinio, quae putarent totius populos orbis periisse.

PL 14, 441C

それでも、この行いには義人の認識が伴っていなかった。ぶどう酒に酔って、自分が何をしているか知らなかったからである。だから、全世界の民が滅びたと考えた娘たちを、思い込みが欺いたとしても驚くにはあたらない。

De Abraham libri duo 1.6.43

43

Non eadem esset Lot sancti excusatio, qui audierat ab Angelis locum illum, non totum mundum esse periturum. 57. Sane discimus vitandam ebrietatem (15, q. 1, c. Sane discimus), per quam crimina cavere non possumus.

PL 14, 441C

聖なるロトの弁明は同じではあり得ない。彼は天使たちから、滅びるのはあの場所であって、全世界ではないと聞いていたからである。57. 我々はたしかに、酩酊を避けるべきことを学ぶ(『教令集』第2部第15事例第1問題「Sane discimus」法文)〔教会法の引照〕。酩酊によって、我々は犯罪を避けることができなくなるからである。

De Abraham libri duo 1.6.44

44

Nam quae sobrii cavemus, per ebrietatem ignorantes committimus. Parum est quod ea inflammat libidinem, accendit cupiditates corporis: ipsam quoque mentem subruit, et animum capit, sensum extorquet. Nesciunt quid loquantur qui nimio vino indulgent, jacent sepulti.

PL 14, 441D

素面のときには避けているものを、酩酊のせいで知らずに犯してしまう。酩酊が情欲を燃え立たせ、体の欲望に火をつけるだけでは済まない。それは精神そのものを覆し、心を捕らえ、感覚を奪い取る。多くの酒に溺れる者は、自分が何を言っているのかも知らず、葬られたように横たわる。

De Abraham libri duo 1.6.45

45

Ideoque si qua per vinum deliquerint, apud sapientes judices venia quidem facta donantur: sed levitatis notantur auctores. Quanta ipsa deformitas, ut solvantur vires, incessus vacillet? 58. Multi se fortes putant, num fortiores quam Lot?

PL 14, 441D

だから、酒のせいで罪を犯した者は、賢明な裁判官のもとでは、たしかに赦しを与えられるが、軽率さの張本人として汚名を着せられる。力が抜け、足取りがふらつくという、その見苦しさだけでも、どれほどのものか。58. 多くの人が自分は強いと思っている。ロトよりも強いというのか。

De Abraham libri duo 1.6.46

46

Num continentiores quam Noe? Non utique vitia Patriarcharum Scriptura exposuit, quos victos vino legimus: sed ut tu disceres quid caveres. Ille nudus jacuit, iste filiarum errori patuit.

PL 14, 442A

ノアよりも節制ができるというのか。ぶどう酒に負けたと我々が読む族長たちの悪徳を、聖書は〔暴くために〕述べたのでは決してなく、あなたが何を避けるべきかを学ぶために述べたのである。ノアは裸で横たわり、ロトは娘たちの過ちにさらされた。

De Abraham libri duo 1.6.47

47

Et Noe justus deceptus est, quia vini vis adhuc ignorabatur: sed in illo instructus es, ne tu ignorares. Lot filiabus se credidit, et per senectutem madidam vino solutus, commisit incestum ignorans: tu sic bibe, ne capiaris.

PL 14, 442A

義人ノアが欺かれたのは、ぶどう酒の力がまだ知られていなかったからである。しかしあなたは彼によって教えられたのだから、知らなかったでは済まされない。ロトは娘たちを信頼し、ぶどう酒に浸された老年のためにたがが外れて、知らぬまま近親相姦を犯した。あなたは、捕らわれないように飲め。

De Abraham libri duo 1.6.48

48

Instruant te Patriarchae non solum docentes, sed etiam errantes. Ideo iteratum est exemplum ebrietatis, ut confirmetur magisterium cautionis.

PL 14, 442A

族長たちはあなたを教えてくれる。教えながらだけでなく、過ちを犯しながら。酩酊の例が繰り返されているのは、警告の教えを確かなものにするためである。