ミラノのアンブロシウスc. 339–397

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 14 › De Abraham libri duo

Liber I, Caput III 第I巻 第III章

Ambrose of Milan · De Abraham libri duo · PL 14, 424C · 43 sectiones

De Abraham libri duo 1.3.1

1

De caeteris Abrahae virtutibus, nimirum de prudentia ejus in rescindendis rixarum causis, justitia in dividendo, ubi et de imprudentia Loth amoenis utilia postponentis, ejusque poena: tum de patrui in ipsum caritate, pietate in Deum, continentia in victoria, et mercedis a Deo propositae electione; ac tandem de accepto futurae posteritatis et Christi nascituri promisso.

PL 14, 424C

アブラハムの他の徳について。すなわち、争いの原因を断つ思慮、分配における正義。そこではまた、有益なものよりも快いものを後に回したロトの無思慮と、その刑罰。次に、おじ〔叔父〕の甥に対する愛、神に対する敬虔、勝利における節制、神が示した報いの選択。そして最後に、将来の子孫と、生まれるはずのキリストについての約束を受けたこと。

De Abraham libri duo 1.3.2

2

10. Primas igitur partes sibi justo ordine vindicavit devotio. Videamus et caeterarum virtutum gratiam. Mulcebatur sanctus Abraham nepotis praesentia cui patrium affectum exhibebat. Incidit rixa inter servulos nepotis et patrui.

PL 14, 424D

10. こうして、第一の位置は、当然の順序として、神への献身が占めた。他の徳の魅力も見よう。聖なるアブラハムは、甥の存在によって心を和ませ、その甥に父としての情愛を注いでいた。甥の下僕たちとおじの下僕たちとのあいだに、争いが起きた。

De Abraham libri duo 1.3.3

3

Advertit prudentior servulorum dissensionibus dominorum concordiam solvi solere, amputavit fibram discordiae, ne contagium serperet. Tolerabilius enim putavit ut copula sequestraretur, quam gratia dirimeretur.

PL 14, 425A

彼はより思慮深く、主人たちの和合が下僕たちの不和によってしばしば壊されることに気づき、不和の根を断って、害が広がらぬようにした。結びつきが離されるほうが、好意が引き裂かれるよりも耐えやすいと考えたのである。

De Abraham libri duo 1.3.4

4

Quod te facere oportet, si forte hujusmodi aliquid incideris, ut seminarium dissensionis auferas. Neque enim tu fortior quam Abraham. Ille declinanda censuit, non despicienda servulorum jurgia.

PL 14, 425A

あなたも、もし何かこのようなことに出会ったら、そうすべきである。不和の種を取り除け。あなたはアブラハムより強いわけではないからだ。彼は、下僕たちの口論を軽んじるべきではなく、避けるべきだと判断した。

De Abraham libri duo 1.3.5

5

Et si tu fortior, cave ne alter infirmior qui aurem praebeat servulorum susurris. Frequenter indivisa servitia inter parentes discordiam serunt. Divide potius, ut maneat amicitia. Indivisa domus duos non sustinet.

PL 14, 425A

そして、あなたが強いとしても、下僕たちのささやきに耳を貸す、もう一方の弱い者に注意せよ。分けられない奉公は、しばしば身内のあいだに不和をまく。むしろ分けよ、友情が保たれるように。分けられない家は二人を支えない。

De Abraham libri duo 1.3.6

6

Nonne melius est emigrare cum gratia, quam cohabitare cum discordia? 11. Ipsa quoque cujusmodi esse debeat divisio, Patriarcha edocet. Firmior dividat, infirmior eligat, ne habeat quod queratur. Electionis enim suae partem non poterit calumniari.

PL 14, 425B

好意をもって出てゆくほうが、不和のなかで同居するよりよいではないか。11. その分け方がいかにあるべきかも、族長は教える。強いほうが分け、弱いほうが選ぶ。そうすれば不平を言う理由がない。自分が選んだ取り分を、咎めることはできないからである。

De Abraham libri duo 1.3.7

7

Non residet occasio resiliendi cui datur optio eligendi, nec divisor gravatur. Nam quo prudentior, eo cautior; ut nec in divisione circumscribatur, nec in electione fraudetur.

PL 14, 425B

選ぶ権利を与えられた者には、手のひらを返す口実が残らず、分ける者も非難されない。実際、より思慮深いほど、より用心深く、分けるときにも欺かれず、選ぶときにも損をしないようにする。

De Abraham libri duo 1.3.8

8

12. Divisit Abraham, quia non capiebat, inquit, illos terra habitare simul (Gen. XIII, 6) , quia nimium divites erant. Saeculare vitium ut divites terra non capiat. Nihil enim satis est divitum cupiditati. Quanto ditior quis fuerit, tanto avidior ad possidendum est.

PL 14, 425B

12. アブラハムは分けた。「彼らが共に住むのに、土地が足りなかった」からである(創世記13:6)、と〔聖書は〕言う。あまりに富んでいたからである。富める者に土地が足りないのは、世の悪徳である。富める者の貪欲には、何も十分ではない。富めば富むほど、所有を求める欲は強い。

De Abraham libri duo 1.3.9

9

Extendere agri terminos cupit, et vicinum excludere. Numquid hujusmodi Abraham? Minime, quamvis in principio et ipse imperfectior. Unde enim perfectio ante adventum Christi?

PL 14, 425C

畑の境を広げ、隣人を締め出すことを望む。アブラハムはそのような者だったか。決してそうではない。もっとも、初めには彼自身もより不完全であったが。キリストの到来以前に、どこに完全さがあろうか。

De Abraham libri duo 1.3.10

10

Nondum venerat qui diceret: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia tua, et da pauperibus, et veni, sequere me (Matth. XIX, 21) . Tamen ut minime avarus electionem offert, ut justus dissensionem amputat.

PL 14, 425C

「もし汝が完全になりたいなら、行って、持ち物をすべて売り、貧しい人々に与え、来て、私に従え」(マタイ19:21)と言う者は、まだ来ていなかった。それでも彼は、貪欲ならざる者として選択を差し出し、義人として争いの種を断った。

De Abraham libri duo 1.3.11

11

Non sit, inquit, rixa inter me et te, et inter pastores meos et pastores tuos, quia homines nos fratres sumus. Nonne ecce tota terra ante te est? Discede a me: si tu in sinistram, ego in dexteram: vel si tu in dexteram, ego in sinistram (Gen. XIII, 8 et seq.) .

PL 14, 425C

「私と汝のあいだに、また私の牧者たちと汝の牧者たちのあいだに、争いがあってはならない。我々は人間であり、兄弟だからである。見よ、全地が汝の前にあるではないか。私から離れよ。汝が左へ行くなら私は右へ、汝が右へ行くなら私は左へ行こう」(創世記13:8以下)。

De Abraham libri duo 1.3.12

12

13. Et levavit oculos Lot, et elegit irriguam regionem, inquit, Jordanis; quia tota rigabatur, et erat sicut paradisus Dei. Plerumque possessiones obveniunt haereditariae, aliae utiliores, aliae amoeniores. Non utique in portione secundae sunt.

PL 14, 425C

13. 「ロトは目を上げて、ヨルダン川の潤う地方を選んだ」と〔聖書は〕言う。そこは全域が灌漑されており、神の楽園のようだったからである。相続地は、しばしば、ある部分はより有益で、ある部分はより快い、というふうに割り当てられる。取り分としてどちらかが劣るということは決してない。

De Abraham libri duo 1.3.13

13

Nam incipit minui singularum meritum. Sed si non queunt partes de utilioribus convenire, conferantur amoenae utilioribus. Diversa hominum ingenia sunt: alios utilia, alios amoena delectant. Infirmior amoeniora eligit, utiliora fastidit.

PL 14, 426A

さもないと、それぞれの価値が減りはじめるからである。だが、有益なほうの部分で折り合えないなら、快いほうを有益なほうと比べ合わせるがよい。人の気質はさまざまで、ある者には有益なものが、ある者には快いものが喜ばしい。弱いほうの者は、より快いものを選び、より有益なものを嫌う。

De Abraham libri duo 1.3.14

14

Villicus nonnumquam utilis est, vel actor agri confertur urbano. Si insipiens sit elector aut cocum eligit, aut vocalem quem venustioris gratiae putat, refutat utiliorem. Plerumque etiam ubi fructus non impares sunt, prudentior amoeniora declinat.

PL 14, 426A

管理人はときに有用であり、あるいは田舎の差配人が都会の〔下僕〕と比べられる〔Villicus … confertur urbano の趣旨は定かでない。相続の分け前として、農地を任された下僕と都会の家の下僕とを釣り合わせる場面を言っていると取った〕。選ぶ者が思慮に欠けるなら、料理人を選ぶか、より魅力ある者と思う歌い手を選び、より有益な者を退ける。実りが等しい場合でも、思慮深い者は、しばしば快いほうを避ける。

De Abraham libri duo 1.3.15

15

Cito invidiam movent, cito in se excitant mentem avari. Hic tamen nihil dixit Scriptura de eo quod alia pars utilior, alia amoenior fuerit; ne studio Abraham cepisse oculos adolescentis videretur. Amoenam partem unam descripsit, non addidit alteram utiliorem.

PL 14, 426A

それらはすぐに妬みをかき立て、強欲な者の心をすぐに自分に向けさせる。だがここで聖書は、一方の部分がより有益で、他方がより快かったとは何も言わない。アブラハムが若者の目を、ことさらに捕えたと見えないようにである。快い部分を一つだけ描き、より有益なもう一つを付け加えなかった。

De Abraham libri duo 1.3.16

16

Necesse erat ut de tota regione duas partes faceret: deinde praesentia, non absentia dividebat. Una regio capere utrumque non poterat. Quod potuit summae esse justitiae, electionem obtulit. 14. Lot amoenam elegit, quae cito praedonum oculos incurrit.

PL 14, 426B

彼は地方全体から二つの部分をつくる必要があった。そのうえ、分けるのは、その場にあるものによってであり、そこにないものによってではなかった。一つの地方は二人を収めきれなかった。最高の正義でありえたこととして、選択を差し出した。14. ロトは快い地を選んだが、それはすぐに略奪者たちの目に留まる地であった。

De Abraham libri duo 1.3.17

17

Hinc bellum inter reges, adversariorum victoria, incolarum captivitas. Itaque etiam Lot infirmioris consilii pretium luit, non terrarum infecunditate, sed amoenitatis invidia deceptus, ut etiam ipse captivus abduceretur; quoniam vitio servilis nequitiae a potiore deflexerat, et partem flagitiosissimorum elegerat; Sodoma enim luxuria atque lascivia est.

PL 14, 426B

ここから王たちのあいだに戦いが起こり、敵の勝利、住民の捕囚が生じた。こうしてロトもまた、より弱い判断の代価を払った。土地の不毛によってではなく、快い土地への妬みに欺かれて、自分自身も捕虜として連れ去られたのである。彼は奴隷的な邪悪の悪徳のために、より優れたものから逸れ、もっとも恥ずべき者たちの地を選んだからである。ソドムとは放縦と淫蕩だからである。

De Abraham libri duo 1.3.18

18

Ideoque declinatio latina interpretatione dicitur Lot, quod is vitia eligit qui a virtute declinat, et ab aequitate deflectit.

PL 14, 426C

ロトがラテン語に解釈すれば「逸れること」と言われるのも、そのためである。徳から逸れ、公正から外れる者は、悪徳を選ぶからである。

De Abraham libri duo 1.3.19

19

15. Quo comperto Abram numeravit servulos suos vernaculos (Gen. XIV, 14) ; et cum trecentis decem et octo viris adeptus victoriam, liberavit nepotem. Probatur divisionis affectus, quando sic amabat nepotem, ut pro eo nec belli declinaret periculum. Quid est, numeravit?

PL 14, 426C

15. これを知ったアブラムは、家で生まれた自分の下僕たちを数え上げ(創世記14:14)、三百十八人の男たちとともに勝利を収めて、甥を解放した。分けたときの心の内は、このように試される。彼は甥を愛し、そのために戦いの危険さえ避けなかったからである。「数え上げた」とは何か。

De Abraham libri duo 1.3.20

20

Hoc est, elegit. Unde illud non solum ad scientiam Dei refertur, sed etiam ad gratiam justorum, quod in Evangelio dixit Dominus Jesus: Et capilli vestri omnes numerati sunt (Luc. XII, 7) .

PL 14, 426C

すなわち、選んだのである。それゆえ、主イエスが福音書で言った言葉は、神の知識だけでなく、義人たちに対する恩寵にも関わる。「汝らの髪の毛もみな数えられている」(ルカ12:7)。

De Abraham libri duo 1.3.21

21

Cognovit autem Dominus qui sunt ipsius: eos autem qui non sunt ipsius, non dignatur cognoscere. Numeravit autem trecentos decem et octo, ut scias non quantitatem numeri, sed meritum electionis expressum.

PL 14, 426C

主は自分のものである者を知ったが、自分のものでない者を知ろうとはしない。三百十八人を数えたのは、あなたが、数の量ではなく、選びの功が表されていることを知るためである。

De Abraham libri duo 1.3.22

22

Eos enim adscivit, quos dignos numero judicavit fidelium, qui in Domini nostri Jesu Christi passionem crederent. Trecentos enim τ Graeca littera significat, decem et octo autem summam ιή exprimit. Fidei ergo merito Abraham vicit, non populoso exercitu.

PL 14, 427A

実際、彼は、我々の主イエス・キリストの受難を信じる信者の数に値すると判断した者たちを迎え入れたのである。ギリシア文字のタウは三百を表し、十八は、イオータとエータを合わせた数を表す〔タウの字形を十字架、イオータとエータをイエスの名の頭の二文字と見る読みによる。それで三百十八人が受難を信じる者を表すとする〕。こうしてアブラハムは、信仰の功によって勝ったのであり、大勢の軍勢によってではない。

De Abraham libri duo 1.3.23

23

Denique eos quibus quinque regum arma cesserunt, cum paucis egressus vernaculis triumphavit. 16. Sed qui vincit non debet sibi arrogare victoriam, sed deferre Deo. Hoc Abraham docet, qui triumpho factus humilior est, non superbior.

PL 14, 427A

結局、五人の王の軍勢が屈したその者たちに対して、わずかな下僕を連れて出て、凱旋した。16. しかし、勝つ者は勝利を自分のものとしてはならず、神に帰さなければならない。アブラハムはこれを教える。彼は凱旋によって、いっそう高慢にではなく、いっそう謙虚になった。

De Abraham libri duo 1.3.24

24

Sacrificium denique obtulit, decimas dedit; ideoque ei Melchisedech qui interpretatione Latina dicitur rex justitiae, rex pacis, benedixit: Erat enim sacerdos summi Dei (Gen. I, 18) .

PL 14, 427A

彼は犠牲を捧げ、十分の一を献げた。それゆえ、ラテン語に解釈すれば「正義の王」「平和の王」と呼ばれるメルキゼデクが、彼を祝福した。彼は至高の神の祭司だったからである(創世記1:18)〔底本は 1:18。14:18 の誤りか〕。

De Abraham libri duo 1.3.25

25

Quis est rex justitiae sacerdos Dei, nisi cui dicitur: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech (Ps. CIX, 4) , hoc est, Dei Filius, sacerdos Patris, qui sui corporis sacrificio Patrem nostris repropitiavit delictis.

PL 14, 427A

正義の王、神の祭司とは誰か。「汝は永遠に、メルキゼデクの位に従って祭司である」(詩篇109:4)と呼びかけられる者、すなわち神の子、父の祭司でなくて誰であろうか。彼は自らの体の犠牲によって、我々の罪に対して父を再び宥めたのである。

De Abraham libri duo 1.3.26

26

17. Quantum autem illud quod de praeda victoriae nihil voluit contingere, nec oblatum sumere? Minuit enim fructum triumphi mercedis susceptio, et beneficii arrodit gratiam.

PL 14, 427B

17. また、戦利品から何も触れようとせず、差し出されたものも受け取らなかったことは、どれほど大きいことか。報酬を受け取ることは、勝利の実りを減らし、恩恵の好意を損なうからである。

De Abraham libri duo 1.3.27

27

Plurimum enim refert utrum pecuniae, an gloriae dimicaveris: alter mercenarii loco ducitur: alter dignus habetur conservatoris gloria.

PL 14, 427B

実際、金銭のために戦ったのか、栄光のために戦ったのかは、大きな違いである。前者は傭兵の位置に置かれ、後者は救い手の栄光にふさわしいとされる。

De Abraham libri duo 1.3.28

28

Jure sanctus de praeda usurpare aliquid vel oblatum recusat, ne dicat qui dedit: quia ego divitem feci eum; hoc solum sibi satis esse testatur, quod pastui praeliantium juvenum profecisset.

PL 14, 427B

聖なる者が、戦利品から何かを取ることも、差し出されたものさえも退けたのは、当然である。与えた者が「私が彼を富ませた」と言うことのないようにである。彼は、戦う若者たちの食に役立ったことだけで、自分には十分だと言明する。

De Abraham libri duo 1.3.29

29

Dicet aliquis (23, q. 5, c. Dicat aliquis) : Cum ipse vicerit, quomodo dicit ad regem Sodomorum, Nihil sumam abs te; cum praeda utique in potestate vicotris fuerit ? Docet militarem disciplinam, ut regi serventur omnia.

PL 14, 427B

ある者は言うだろう(『教令集』第2部第23事例第5問題「Dicat aliquis」法文)〔グラティアヌス『教令集』の箇所を示す引照で、ミーニュが本文に刷ったまま写す〕。「彼自身が勝ったのに、どうしてソドムの王に『私は汝から何も取らない』と言うのか。戦利品は、勝者の権限のうちにあったはずではないか〔底本は vicotris。victoris と読む〕」と。彼は軍の規律を教える。すべてが王に取っておかれるようにということである。

De Abraham libri duo 1.3.30

30

Sane iis qui secum fuissent in adjumentum fortasse sociati, partem emolumenti tribuendam asserit tamquam mercedem laboris.

PL 14, 427C

もっとも、助勢のために彼とともに加わっていた者たちには、おそらく、働きの報酬として戦利の分け前が与えられるべきだと主張する。

De Abraham libri duo 1.3.31

31

18. Ideoque quoniam sibi mercedem ab homine non quaesivit, a Deo accepit, sicut legimus scriptum; quia post haec verba factum est verbum Domini ad Abram in visu dicens : Noli timere Abram, ego protegam te, merces tua multa erit valde (Gen. XV, 1) .

PL 14, 427C

18. こうして、彼は人からは報酬を求めなかったので、神から受けた。書かれているとおりである。「これらの言葉のあと、主の言葉が幻のうちにアブラムに臨んで言った。恐れるな、アブラムよ。私が汝を守る。汝の報いははなはだ大きいであろう」(創世記15:1)。

De Abraham libri duo 1.3.32

32

Non est serus ad remunerandum Dominus, et cito promittit, et multa largitur; ne infirmos animos per dilationem aliquam subeat poenitentia contempsisse praesentia: et velut quadam usuraria largitate compensat, ut uberiora restituat ei qui captus non fuerit oblatione praesentium.

PL 14, 427C

主は報いるのに遅くなく、すみやかに約束し、多くを与える。それは、弱い心が、遅れのせいで、目の前のものを軽んじたことを悔いるようになることのないようにである。そして、いわば利息つきの気前よさで埋め合わせ、目の前のものの差し出しに捕らわれなかった者に、いっそう豊かに返す。

De Abraham libri duo 1.3.33

33

19. Ab ipso quoque Domino mercedem quam postulet, consideremus. Non divitias ut avarus exposcit, non longaevitatem vitae istius, ut meticulosus mortis, non potentiam; sed dignum quaerit sui haeredem laboris: Quid mihi, inquit, dabis?

PL 14, 427D

19. 彼が主その人に何を報酬として求めたかも、考えよう。彼は貪欲な者のように富を求めず、死を恐れる者のようにこの生の長寿を求めず、権勢も求めず、自分の労苦にふさわしい相続人を求める。「汝は私に何を与えるのか」と彼は言う。

De Abraham libri duo 1.3.34

34

Ego autem dimittor sine filiis (Ibid., 2) . Et infra: quia mihi semen non dedisti, vernaculus meus mihi haeres erit (Ibid., 3) .

PL 14, 427D

「私は子なくして去ろうとしている」(創世記15:2)。さらに続けて、「汝は私に子孫を与えなかったので、私の家で生まれた者が私の相続人となる」(創世記15:3)。

De Abraham libri duo 1.3.35

35

Discant ergo homines conjugia non spernere, nec sibi sociare impares; ne hujusmodi suscipiant liberos, quos haeredes habere non possint; ut vel transfundendae haereditatis contemplatione, si nullo contuitu pudoris moventur, digno studeant matrimonio.

PL 14, 427D

それゆえ人々は、結婚を軽んじず、釣り合わぬ者と結ばれないことを学ぶがよい。さもないと、相続人にできない子らを受けることになる。少なくとも財産を伝える見込みによって、貞操への顧慮に何も動かされないにせよ、ふさわしい結婚を求めるように。

De Abraham libri duo 1.3.36

36

20. Sed si Abrahae sententia ad corrigendum minus proficit, accipe oraculum Dei hujusmodi condemnantis haereditatem: Non erit, inquit, haeres tuus hic: sed alter qui exierit de te, ille haeres tuus erit (Ibid., 4) . Quem dicit alterum?

PL 14, 428A

20. しかし、アブラハムの意見が矯正にあまり役立たないなら、このような相続を断罪する神の託宣を受け取れ。「この者は汝の相続人とならない」と彼は言う。「汝から出る別の者、その者が汝の相続人となる」(創世記15:4)。彼は誰を別の者と言うのか。

De Abraham libri duo 1.3.37

37

Peperit enim et Agar filium Ismael, sed non ipsum dicit, sed dicit sanctum Isaac. Et ideo addidit: Qui exierit de te. Ille enim vere exivit ex Abraham, qui legitimo conjugio procreatus est.

PL 14, 428A

ハガルもまた息子イシュマエルを産んだが、神が言うのはイシュマエルではなく、聖なるイサクである。それゆえ「汝から出る者」と付け加えた。実際、アブラハムから真に出たのは、正当な婚姻によって生まれた者だからである。

De Abraham libri duo 1.3.38

38

Sed per Isaac legitimum filium, illum verum legitimum possumus intelligere Dominum Jesum Christum, quem in principio Evangelii secundum Matthaeum Abrahae filium legimus (Matth. I, 1) , qui verum se Abrahae gessit haeredem, auctoris illuminans successionem, per quem Abraham respexit in coelum, et splendorem posteritatis suae agnovit non minus illustrem, quam stellarum coelestium fulget claritas.

PL 14, 428A

しかし、正当な子イサクを通して、我々は、あの真に正当な者、主イエス・キリストを理解できる。彼を我々は、マタイによる福音書の冒頭でアブラハムの子と読む(マタイ1:1)。彼は自らをアブラハムの真の相続人として示し、創始者〔アブラハム〕の継承を照らし出した。彼によってアブラハムは天を仰ぎ、自分の子孫の輝きが、天の星の輝きに劣らず光り輝くものであることを知った。

De Abraham libri duo 1.3.39

39

Sicut enim stella differt a stella in claritate, ita et resurrectio mortuorum (I Cor. XV, 41) . Apostolus dicit. Eo quod resurrectionis suae donans consortia, homines quos mors solebat terris abscondere, regni coelestis fecit esse participes.

PL 14, 428B

実際、「星と星とは輝きにおいて異なる。死者の復活もそうである」(一コリント15:41)と使徒は言う。それは、自らの復活の交わりを与えて、死が地に隠すのを常としていた人々を、天の国にあずかる者としたからである。

De Abraham libri duo 1.3.40

40

21. Quomodo autem Abrahae propago diffusa est, nisi per haereditatem fidei, per quam coelo comparamur, conferimur angelis, aequamur stellis? Ideo ait: Sic erit semen tuum. Et credidit, inquit, Abraham Deo (Gen. XV, 6) . Quid credidit?

PL 14, 428B

21. しかし、アブラハムの子孫は、どのようにして広がったのか。信仰による相続によってでなければ何によってか。その信仰によって我々は天に比せられ、天使たちに並べられ、星々に等しくされる。それゆえ神は言った。「汝の子孫はこのようになる」。そして「アブラハムは神を信じた」と〔聖書は〕言う(創世記15:6)。何を信じたのか。

De Abraham libri duo 1.3.41

41

Christum sibi per susceptionem corporis haeredem futurum. Ut scias quia hoc credidit, Dominus ait: Abraham diem meum vidit, et gavisus est (Joan. VII, 56) . Ideo reputatum est illi ad justitiam, quia rationem non quaesivit, sed promptissima fide credidit.

PL 14, 428B

キリストが、体を受けることによって自分の相続人となることを〔信じたのである〕。彼がこれを信じたことをあなたが知るために、主は言う。「アブラハムは私の日を見、喜んだ」(ヨハネ7:56)〔底本は 7:56。8:56 の誤りか〕。理由を求めず、きわめて速やかな信仰をもって信じたから、それが彼に義と認められた〔ad justitiam。この聖句に限り「義と認められた」と訳す〕のである。

De Abraham libri duo 1.3.42

42

Bonum est ut rationem praeveniat fides; ne tamquam ab homine, ita a Domino Deo nostro rationem videamur exigere. Etenim quam indignum ut humanis testimoniis de alio credamus, Dei oraculis de se non credamus!

PL 14, 428C

信仰が理由に先立つのは善いことである。人に対してするように、我々の主なる神に対して理由を要求していると見えないためである。実際、他人については人間の証言によって信じながら、神自身については神託を信じないとは、なんとふさわしからぬことか。

De Abraham libri duo 1.3.43

43

Imitemur ergo Abraham, ut haeredes simus terrae per justitiam fidei, per quam ille mundi haeres factus est.

PL 14, 428C

それゆえ、アブラハムにならおう。我々が、信仰の正義によって地の相続人となるために。彼はその信仰によって世界の相続人となったのである。