テルトゥリアヌスc. 155–c. 220

Patristica — 教父文献 日本語対訳Patrologia LatinaVol. 2De Virginibus Velandis

Caput VIII 第VIII章

Tertullian · De Virginibus Velandis · PL 2, 900A · 12 sectiones

De Virginibus Velandis 8.1

1

Horum certe omnium contraria efficiunt, ne vir caput velet: scilicet quia non sit naturaliter consecutus ambitionem capillorum, quia radi sive tonderi non sit turpe illi, quia non propter illum angeli exorbitarint, quia gloria et imago Dei sit, quia caput ejus Christus (I Cor. XI, 2, 7).

PL 2, 900A

これらすべての反対の事柄が、男は頭を覆わないという結論をもたらす。すなわち、男は本性上、髪が頭を取り巻くほどの豊かさを与えられてはいないから、剃られることも切られることも彼にとって恥ではないから、彼のゆえに天使たちが道を踏み外したのではないから、彼は神の栄光であり像であるから、そして彼の頭はキリストであるから、である(一コリント11:2、7)。

De Virginibus Velandis 8.2

2

Itaque cum de viro et muliere Apostolus tractet, cur illam oporteat velari, illum vero non, apparet cur et virginis silentium fecerit: eadem ratione scilicet virginem in muliere intelligendam sinens, qua et puerum ut in viro deputandum non nominavit, totum ordinem utriusque sexus propriis vocabulis complexus, mulieris et viri.

PL 2, 900A

かくして、使徒が男と女について、なぜ女は覆われるべきで男はそうでないのかを論じるとき、彼が処女について沈黙した理由も明らかになる。すなわち、少年が男のうちに数えられるべきものとして名指されなかったのと同じ理由によって、彼は処女を女のうちに理解されるものとして残しておいたのであり、両方の性の秩序全体を「女」と「男」というそれぞれ固有の語で包括したのである。

De Virginibus Velandis 8.3

3

Sic Adam, etiam adhuc integer, vir in Genesi est cognominatus: Vocabitur, inquit, mulier, quia de viro suo sumpta est (Gen. II, 23). Sic vir Adam ante nuptiarum congressum, quemadmodum et Eva mulier.

PL 2, 900B

このように、アダムはなお無傷であったときでさえ、創世記において「男」と名付けられている。「彼女は女と呼ばれるであろう、彼女は自分の男から取られたのだから」(創世記2:23)と言われている。このように、アダムは婚姻の交わりの前から「男」であり、エバも同様に「女」であった。

De Virginibus Velandis 8.4

4

De utraque parte satis ad universam speciem cujusque sexus Apostolus pronuntiavit, et breviter et plene, tam instructa definitione. Omnis, inquit, mulier (I Cor. XI, 5).

PL 2, 900B

使徒はいずれの側についても、それぞれの性の全体の種に対して十分に、簡潔かつ完全に、これほど整った定義によって語った。「すべての女は」と彼は言う(一コリント11:5)。

De Virginibus Velandis 8.5

5

Quid est omnis, nisi omnis generis, omnis ordinis? omnis conditionis, omnis dignitatis, omnis aetatis. Siquidem omne totum est, et integrum, et nulla sui parte defectum. Pars autem mulieris et virgo est. Aeque et de viro non velando: Omnis, inquit (I Cor. XI, 4).

PL 2, 900B

「すべて」とは何か。あらゆる種類の、あらゆる階級の、あらゆる境遇の、あらゆる身分の、あらゆる年齢の、という意味でなくて何であろうか。なぜなら「すべて」とは全体であり、完全であって、その一部たりとも欠けることのないものだからである。しかるに処女は女の一部である。男が覆わなくてよいことについても等しく、「すべて」と彼は言う(一コリント11:4)。

De Virginibus Velandis 8.6

6

Ecce duo diversa nomina, vir et mulier, omnis uterque. Duae leges obnoxiae invicem, hinc velandi, inde nudandi.

PL 2, 900B

見よ、「男」と「女」という二つの異なる名があり、そのいずれもが「すべて」なのである。互いに対応し合う二つの法があり、一方は覆うことの法、他方はあらわにすることの法である。

De Virginibus Velandis 8.7

7

Igitur si eo quod dictum sit omnis vir, commune est nomen viri, etiam nondum viri, masculi investis: commune autem cum sit nomen secundum naturam, communis est et lex non velandi ejus, qui inter viros virgo est secundum disciplinam: cur non praejudicatum sit proinde et mulierem virginem omnem muliere nominata contineri consortio nominis, ut contineatur et communione legis?

PL 2, 900C

したがって、もし「すべての男」と言われたことによって、「男」という名がまだ男でない者、すなわちひげも生えぬ男子にも共通するのであれば——そしてこの名が本性にしたがって共通であるがゆえに、規律の上で男たちの中の処女である者に対しても、覆わないという法が共通であるのなら——なぜ同様に、処女なる女もまた「すべての女」と名指されることによって名の分かち合いのうちに含まれ、それによって法の分かち合いのうちにも含まれると、あらかじめ判じられていないのか。

De Virginibus Velandis 8.8

8

Si viro mulier non est, nec vir investis est. Si non operitur virgo, quia mulier non sit, operiatur investis, quia vir non sit. Ejusdem virginitatis aequa sit venia. Sicut virgines non coguntur velari, ita pueri non jubeantur revelari.

PL 2, 901A

もし女が男にかかわってはじめて女であるというのなら、ひげも生えぬ者もまた男ではない。もし処女が女でないという理由で覆われないのなら、ひげも生えぬ者は男でないという理由で覆われるべきである。同じ処女性には等しい猶予が与えられるべきである。処女たちが覆われることを強いられないのと同様に、少年たちもあらわにされることを命じられてはならない。

De Virginibus Velandis 8.9

9

Cur ex parte definitionem Apostoli agnoscimus absolutam circa omnem virum, nec retractamus quare non et puerum nominarit: ex parte autem praevaricamur, aeque absoluta ea circa omnem mulierem?

PL 2, 901A

なぜ我々は、使徒の定義が「すべての男」について絶対的であることを一方では認め、なぜ彼が少年をも名指さなかったのかを問い直さないのに、他方では、それが「すべての女」について等しく絶対的であるにもかかわらず、それに背くのか。

De Virginibus Velandis 8.10

10

Si quis, inquit, contentiosus est, nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei (I Cor. VI, 16).

PL 2, 901A

「もし誰かが好んで争おうとするなら、我々にはそのような慣習はない、神の教会にもない」と彼は言う(一コリント6:16)。

De Virginibus Velandis 8.11

11

Ostendit contentionem aliquam de ista specie fuisse, ad quam exstinguendam toto compendio usus est: neque virginem nominans, ut ostenderet dubitandum de velanda non esse, et omnem nominans mulierem, cum nominasset virginem. Sic et ipsi Corinthii intellexerunt.

PL 2, 901A

これは、この種のことについて何らかの論争があったことを示しており、彼はそれを消し去るために、この上なく簡潔なやり方を用いたのである。すなわち、処女を名指さなかったのは、覆われるべきかどうかに疑いの余地がないことを示すためであり、「すべての女」と名指したのは、そう名指すことによってすでに処女をも名指していたからである。コリント人たち自身もそのように理解した。

De Virginibus Velandis 8.12

12

Hodie denique virgines suas Corinthii velant; quid docuerint Apostoli, qui didicerunt, approbantes.

PL 2, 901B

結局、今日でもコリント人たちは自分たちの処女を覆っている。使徒たちから学んだ者たちが、使徒たちが何を教えたかを是認しているのである。