テルトゥリアヌスc. 155–c. 220

Patristica — 教父文献 日本語対訳Patrologia LatinaVol. 2De Jejuniis adversus Psychicos

Caput III 第III章

Tertullian · De Jejuniis adversus Psychicos · PL 2, 957C · 6 sectiones

De Jejuniis adversus Psychicos 3.1

1

Itaque nos hoc prius affirmare debemus, quod occulte subrui periclitatur, quantum valeat apud Deum inanitas ista, et ante omnia unde ratio ipsa processerit hoc modo promerendi Deum; tunc enim agnoscetur observationis necessitas, cum eluxerit rationis auctoritas a primordio recensendae.

PL 2, 957C

それゆえ我々は、まず次のことを確言しておかねばならない。それは、ひそかに掘り崩される危険にさらされている点、すなわち、かの空腹が神のもとでどれほどの値打ちを持つか、そして何よりもまず、この仕方によって神の御心に適おうとする、その理そのものがどこから生じたのかということである。というのも、この守り行うことの必然性が認められるのは、根源にまで遡って吟味されるべき、その理の権威が明るみに出たときだからである。

De Jejuniis adversus Psychicos 3.2

2

Acceperat Adam a Deo legem non gustandi de arbore agnitionis boni et mali, moriturus si gustasset.

PL 2, 957C

アダムは神から、善悪を知る木から味わってはならないという法を受けていた。もし味わえば死ぬはずであった。

De Jejuniis adversus Psychicos 3.3

3

Verum et ipse tunc in psychicum reversus post ecstasin spiritalem, in qua magnum illud sacramentum in Christum et Ecclesiam prophetaverat, nec jam capiens quae erant spiritus, facilius ventri quam Deo cessit, pabulo potiusquam praecepto annuit; salutem gula vendidit.

PL 2, 958A

しかし、まさにその彼が、その時、霊的な恍惚の後に魂的な者へと逆戻りしたのである。その恍惚のうちで彼は、キリストと教会とにかかわる、かの大いなる秘義を預言していたのであった。もはや霊に属することを解さなくなった彼は、神にでなく腹にこそたやすく屈し、命令にでなく餌にこそ頷いた。大食と引き換えに救いを売り渡したのである。

De Jejuniis adversus Psychicos 3.4

4

Manducavit denique, et periit: salvus alioquin, si uni arbusculae jejunare maluisset; ut jam hinc animalis fides semen suum recognoscat, exinde deducens carnalium appetitionem, et spiritualium recusationem.

PL 2, 958A

実に彼は食べ、そして滅んだ。もしただ一本の小さな木に対してだけでも断食することを選んでいたなら、救われていたはずである。ここからすでに、魂的な信仰は自らの種を認めるがよい――そこから、肉的なものへの欲求と霊的なものへの拒絶とが導かれるのだということを。

De Jejuniis adversus Psychicos 3.5

5

Teneo igitur a primordio homicidam gulam, tormentis atque suppliciis in die puniendam, etiamsi Deus nulla jejunia praecepisset; ostendens tamen unde sit occisus Adam, mihi reliquerat intelligenda remedia offensae, qui offensam demonstrarat: ultro cibum quibus modis, quibusque temporibus potuissem, pro veneno deputarem, et antidotum famem sumerem, per quam purgarem mortis a primordio caussam in me quoque cum ipso genere transductam, certus hoc Deum velle, cujus contrarium noluit, satisque confidens placituram illi continentiae curam, a quo damnatam comperissem incontinentiae culpam.

PL 2, 958A

それゆえ私は、たとえ神が何ら断食を命じられなかったとしても、大食は根源より人殺しであって、かの日には拷問と刑罰とをもって罰せられるべきものだと確信する。とはいえ神は、アダムがどこから殺されたのかを示すことによって、私に違犯の療法を理解すべきものとして残しておかれた。違犯そのものを示しておられたのだから。すなわち、私はみずから進んで、できる限りのあらゆる仕方、あらゆる時において、食物を毒とみなし、飢えを解毒剤として受け取り、それによって、根源から私にも同じ人類とともに伝えられた死の原因を清めるべきなのである。神がこれを望んでおられることは確かであって、その反対のことを神は望まれなかったのだから。また、節制への配慮が神に喜ばれるであろうことも、十分に確信している。というのも、その反対の不節制という過ちが神によって断罪されたのを、私は見出したのだから。

De Jejuniis adversus Psychicos 3.6

6

Porro, cum et ipse jejunium mandet, et animam conquassatam proprie utique cibi angustiis sacrificium appellet (Ps. L, 18), quis jam dubitabit omnium erga victum macerationum hanc fuisse rationem, qua rursus interdicto cibo, et observato praecepto, primordiale jam delictum expiaretur, ut homo per eamdem materiam caussae satis Deo faciat, per quam offenderat, id est, per cibi interdictionem; atque ita salutem aemulo modo redaccenderet inedia, sicut exstinxerat sagina, pro unico illicito plura licita contemnens.

PL 2, 958B

しかも、神ご自身が断食を命じ、打ち砕かれた魂を、本来は当然、食の欠乏によって打ち砕かれたものとして、生贄と呼んでおられるのだから(詩篇50:18)、食にかかわるあらゆる苦行のこの理由が、次のようなものであったことをいったい誰が疑うだろうか――すなわち、食物を再び禁じ、命令を守ることによって、根源の罪があらためて贖われ、人が、かつて罪を犯したのと同じ材料によって、すなわち食物の禁止によって、神に十分な償いをなし、そのようにして、肥やしによって消してしまった救いを、飢えによって対抗する仕方で再び灯し、ただ一つの許されなかったものの代わりに、多くの許されたものを退けるためであった、と。