De Corona 11.1
Etenim, ut ipsam caussam coronae militaris aggrediar, puto prius conquirendum an in totum Christianis militia conveniat. Quale est alioquin de accidentibus retractare, cum a praecedentibus culpa sit?
PL 2, 91Bそこで、兵士の冠という論件そのものに取りかかるにあたり、私はまず、そもそも軍務がキリスト教徒にふさわしいものかどうかを問うべきだと思う。そうでなければ、咎がすでに先立つ事柄にあるのに、付随的な事柄について論じ返すとは、いったいどのようなことであろうか。
De Corona 11.2
Credimusne humanum sacramentum divino superduci licere, et in alium dominum respondere post Christum? et ejerare patrem ac matrem, et omnem proximum, quos et lex honorari et post Deum diligi (Exod. XX; Levit. XIX) praecipit, quos et Evangelium (Matth. XXVI, 11) solo Christo pluris non faciens, sic quoque honoravit (I Cor. VI; Matth. V; I Cor. VIII)?
PL 2, 91B我々は、人間の誓約を神への誓約の上に重ねて着ることが許される、と信じるのか。キリストのあとに、別の主に対して誓約に応じることが許される、と。父母を、そしてすべての隣人を、誓って捨てることが許される、と——律法は彼らを敬い、神に次いで愛するよう命じているのに(出エジプト記20章、レビ記19章)、福音書もまた、キリストひとりを何にもまさって重んじながら、それでもなお彼らを敬っているのに(マタイ26:11、一コリント6章、マタイ5章、一コリント8章)。
De Corona 11.3
Licebit in gladio conversari, Domino pronuntiante, gladio periturum qui gladio fuerit usus? Et praelio operabitur filius pacis, cui nec litigare conveniet? Et vincula et carcerem et tormenta et supplicia administrabit, nec suarum ultor injuriarum?
PL 2, 92A剣とともに生きることが許されるだろうか、主が「剣を用いる者は剣によって滅びる」と宣告しておられるのに。平和の子が戦の場で働くだろうか、争うことすらふさわしくない者であるのに。彼が鎖や牢獄や拷問や処刑を執り行うだろうか、自らの受けた不正の復讐者でさえないというのに。
De Corona 11.4
Jam stationes, aut alii magis faciet quam Christo? aut et Dominico die, quando nec Christo? et excubabit pro templis, quibus renuntiavit? et coenabit illic ubi apostolo non placet? et quos interdiu exorcismis fugavit, noctibus defensabit, incumbens et requiescens super pilum quo perfossum est latus Christi (Joann. XIX, 34)? vexillum quoque portabit aemulum Christi? et signum postulabit a principe, qui jam a Deo accepit? mortuus etiam tuba inquietabitur aeneatoris, qui excitari a tuba angeli exspectat? et cremabitur ex disciplina castrensi Christianus, cui cremare non licuit, cui Christus merita ignis indulsit?
PL 2, 92Aそもそも立ち番はどうか——キリストのためよりも、他の者のためにこそ立つというのか。主の日にさえ、キリストのためにすら立たぬその日に、立つというのか。彼が見捨てたはずの神殿のために夜警に立つというのか。使徒の意に適わぬ場所で会食するというのか。昼のあいだ悪霊祓いによって追い払った者どもを、夜には守るというのか——キリストの脇腹を貫いたあの投げ槍にもたれ、身を休めながら。キリストと張り合う軍旗をも担ぐというのか。すでに神から合言葉を受けている者が、皇帝にまた合言葉を求めるというのか。死してなお、天使のラッパによって呼び起こされることを待ち望む者が、喇叭手のラッパによって騒がされるというのか。火で焼くことを許されなかったキリスト教徒が、陣営の規律に従って火に焼かれるというのか——キリストがその値する火を免じてくださったその者が。
De Corona 11.5
Quanta alia in delictis circumspici possunt castrensium munium, transgression interpretanda? Ipsum de castris lucis in castra tenebrarum nomen deferre, transgressio est.
PL 2, 92B陣営の任務が犯す罪のうちには、背反と解すべきものが、ほかにどれほど見出されうることであろうか。光の陣営から闇の陣営へと名を移すことそれ自体が、すでに背反なのである。
De Corona 11.6
Plane, si quos militia praeventos fides posterior invenit, alia conditio est, ut illorum quos Joannes admittebat ad lavacrum (Luc III, 3), ut centurionum fidelissimorum, quem Christus probat (Matth. VIII), et quem Petrus catechizat (Act. X): dum tamen, suscepta fide atque signata, aut deserendum statim sit, ut a multis actum, aut omnibus modis cavillandum, ne quid adversus Deum committatur, quae nec ex militia permittuntur; aut novissime perpetiendum pro Deo, quod aeque fides pagana condixit.
PL 2, 92B確かに、すでに軍務に就いていた者を、のちになって信仰が見出したという場合には、事情は異なる。ヨハネが洗いの場に受け入れていた者たち(ルカ3:3)や、きわめて忠実な百人隊長たち——キリストが是認したその一人(マタイ8章)と、ペトロが教理を授けたもう一人(使徒言行録10章)——のように。ただし、信仰を受け入れて証印を押されたのちには、多くの者がそうしてきたように、ただちに軍務を退くか、あるいは軍務からも許されていない、神に反する何事も犯さぬよう、あらゆる仕方で言い抜けるか、それとも最後には神のために苦しみを耐え忍ぶかしなければならない——それは俗人の信仰もまた等しく取り決めていることなのである。
De Corona 11.7
Nec enim delictorum impunitatem, aut martyriorum immunitatem militia promittet. Nusquam Christianus aliud est.
PL 2, 93A軍務は、罪の免責も、殉教の免除も約束してはくれない。キリスト教徒は、どこにあっても、それ以外の何ものでもない。
De Corona 11.8
Unum Evangelium, et idem Jesus, negaturus omnem negatorem, et confessurus omnem confessorem Dei, et salvam facturus animam pro nomine ejus amissam, perditurus autem de contrario adversus nomen ejus lucri habitam (Matth. X, 39).
PL 2, 93A福音はただ一つであり、イエスも同じ一人である。神を否む者すべてを否み、告白する者すべてを告白し、その名のために失われた魂を救い、逆にその名に敵対して得られた利得の魂を滅ぼす方である(マタイ10:39)。
De Corona 11.9
Apud hunc tam miles est paganus fidelis, quam paganus est miles infidelis. Non admittit status fidei necessitates. Nulla est necessitas delinquendi, quibus una est necessitas non delinquendi.
PL 2, 93Aこの方にあっては、信仰ある俗人も同じだけ兵士であり、不信仰な兵士も同じだけ俗人にすぎない。信仰の身分は必然性を認めない。罪を犯す必然性は存在せず、彼らにあるのはただ、罪を犯さぬという一つの必然性のみである。
De Corona 11.10
Nam et ad sacrificandum et directo negandum necessitate quis premitur tormentorum sive poenarum: tamen nec illi necessitati disciplina connivet, quia potior est necessitas timendae negationis et obeundi martyrii, quam evadendae passionis et implendi officii.
PL 2, 93A確かに、拷問や刑罰の必然性によって、犠牲を捧げることへと、あるいは端的な否認へと追い詰められる者もいる。しかし規律は、その必然性に対しても目をつむらない。なぜなら、苦しみを逃れて務めを果たすことよりも、否認を恐れ殉教を全うすることの必然性のほうが、はるかに優っているからである。
De Corona 11.11
Caeterum subvertit totam substantiam sacramenti causatio ejusmodi, ut etiam voluntariis delictis fibulam laxet. Nam et voluntas poterit necessitas contendi, habens scilicet unde cogatur.
PL 2, 93Bしかし、この種の言い訳は、誓約の実体全体を覆すものであり、自ら望んで犯す罪に対してさえその締め金を緩めてしまう。というのも、意志による行為さえも必然性であると強弁されうるのであって、強いる根拠を持ってさえいればよいからである。
De Corona 11.12
Vel ipsam praestruxerim et ad caeteras officialium coronarum caussas, quibus familiarissima est advocatio necessitatis: cum idcirco aut officia fugienda sint, ne in delictis incidamus; aut et martyria toleranda sint, ut officia rumpamus.
PL 2, 93Bあるいは、私はこの議論そのものを、公務にまつわる冠のほかの論件のためにも、あらかじめ備えておいたことになろう。それらの論件には必然性という弁護がきわめてよくなじむものだからである——それゆえ、罪に陥らぬよう公務を避けねばならないか、あるいは公務を断ち切るために殉教を耐え忍ばねばならないか、そのいずれかなのである。
De Corona 11.13
De prima specie quaestionis etiam militiae ipsius illicitae, plura non faciam, ut secunda reddatur, ne si omni ope expulero militiam, frustra jam de corona militari provocarim.
PL 2, 93B軍務そのものが不法であるという問いの第一の面については、これ以上は論じまい。第二の面のために譲るためである。もし全力を挙げて軍務そのものを斥けてしまうなら、もはや兵士の冠について論じ挑むこと自体が無駄になってしまうであろうから。