Epistolae 2.7.1
Tertia quoque, Alexandrum honoratura, Domini corona completur. Familiariter invenit aditum, qui ad Christi januas excubabat; quo custode velum templi tecta gentilium corda diruperant.
PL 13, 555B第三の、アレクサンデルに栄誉を与えるはずの主の冠も成就する。キリストの門で見張りをしていた彼は、親しげに入口を見いだした。この門番のもとで、異教徒の隠された心は、神殿の垂れ幕を引き裂いていた〔quo custode ... diruperant は文意が取りにくい。隠れていた異教徒の心が垂れ幕を引き裂くほど露わになった、の意に取った〕。
Epistolae 2.7.2
A multitudine studiose quaesitus, quia zelo fidei satis omnibus notus, captus, non tamen captivatur; timor, non timuit.
PL 13, 555B群衆に熱心に捜し求められた。信仰の熱意によって皆によく知られていたからである。捕えられたが、捕らわれの身にはされない。恐れそのものが、恐れなかった。
Epistolae 2.7.3
Illusus saepe est Christi discipulus, in hocque vivaciorem poenam fecit major in tormentis martyrialibus labor: ac sic compensaturus dignitatem excessu passionis, sorte promeruit, ut nihil in tribus esset inferius.
PL 13, 555Cキリストの弟子はしばしば嘲弄された。このことで、殉教の責め苦における、より大きな苦闘が、刑罰をいっそう生き生きとしたものにした。こうして、受難の度外れによって位〔守門という低い位〕を埋め合わせるために、その定めによって、三人のうちに何も劣るものがないという資格を得た〔dignitatem は守門の位の低さを言い、それを受難の大きさで補った、の意に取った〕。
Epistolae 2.7.4
Nam in caeteris furor tormenta non distulit; hunc lenta in Dominum poena servavit: sensit se scire quod sustinebat, spectator corporis sui: et quamvis supradictum ex diacono martyrem illata vulnera distulissent, hunc sibi exhibuerunt tormenta custodem.
PL 13, 555Cじっさい、ほかの者たちにおいては怒りは責め苦を延ばさなかったが、この者は主のために、緩慢な刑罰が取っておいた。彼は、自分が耐えているものを知っていると感じ、自らの体の見物人であった。前述の、元は助祭であった殉教者を、加えられた傷が先に延ばしたとはいえ、この者を責め苦は自らの番人として差し出した〔最後の文は意味が取りにくい。custodem は門番(守門)であった彼の職を踏まえた言葉遊びで、責め苦が彼を長く生かしておいたことを言うと取った〕。
Epistolae 2.7.5
Junctis namque ac nexis corporibus, ac per publicum tractis more canum, sed non ad vomitum reversuris, vivus inter illos Alexander innexis pedibus ducebatur, per scopulos partem membrorum palpitantium dimissurus, donec ad loci, vitae inquam, terminum duceretur.
PL 13, 555Cじっさい、〔二人の〕体は結び合わされ縛られて、犬のようにまちなかを引かれたが――ただし吐いたものに戻ることはない者たちであった〔「犬が自分の吐いたものに戻る」という聖書の言葉を踏まえる〕――、その間に、アレクサンデルは生きたまま、足を縛られて引かれていった。岩場で、震える四肢の一部を残していくことになりつつ、その場所の、いや命の、終わりに至るまで引かれた。
Epistolae 2.7.6
Itum est post haec in religiosa fastigia, hoc est, alta Dei templa; post corpora, strata solo culmina, sacratis facta pyra trabibus, in conspectu Saturni, idoli veteris tempestate longaeva.
PL 13, 555Dそののち人々は、聖なる高所、すなわち神の高い神殿へと赴いた。体のあとには、地に倒された屋根の頂があり、聖別された梁で薪の山が築かれた。サトゥルヌスの目の前で――それは古い偶像であり、長い年月を経たものである。
Epistolae 2.7.7
Praemissis in ignem geminis atque germanis ante corporibus, stetit saucius Alexander, iterum confessurus; cui praemium vitae propositum est, ut vita careret; flammam praesentem si velit evadere, dicat se eorum tenebris consensisse.
PL 13, 555D先に火へ送られていた兄弟の体〔geminis atque germanis は「双子の、兄弟の」の意〕のあとに、傷ついたアレクサンデルは立ち、再び告白しようとしていた。彼には命という報酬が示された。それは命を失わせるための報酬であった。目の前の炎を免れたいなら、彼らの闇に同意したと言えというのである。
Epistolae 2.7.8
Verum illi, transversa tuenti et impiorum munera reprobanti, contra lucem lux ante oculos fuit; poenam timor poenae prohibuit: calor fidei repulit flammam: gradus reverentiam ordo quoque tenuit passionis. Ultimus suscipitur: sed non inter fratres infimus coronatur.
PL 13, 555Dしかし、斜めに見据えて不信心な者たちの贈り物を退けた彼には、光に対する光が目の前にあった。刑罰への恐れが刑罰を遠ざけ、信仰の熱が炎を退けた。受難の順序もまた、位階への敬意を保った〔助祭・読師・守門の位の順に死を迎えたことを言うと取った〕。最後に迎えられたが、兄弟たちのなかで最も低い者として冠を受けるのではない。
Epistolae 2.7.9
Impletum est, fratres, in tribus ministris, nunc vero in coelestis laetitiae convivio, mysterium Trinitatis; cum et alii potuissent hostia viva pati, sorte consimili, nisi cuncta trino perfecta numero censerentur.
PL 13, 556A兄弟たちよ、三人の奉仕者において、いまや天の喜びの宴において、三位一体の奥義が満たされた〔三人一組を三位一体になぞらえている〕。ほかの者たちも、生ける犠牲として同様の運命を受けえたであろうが、すべては三という数で完成されると見なされたのでなければ。
Epistolae 2.7.10
Fuimus enim inter haec portio forte non minima: et horum causa sumus a gentibus increpati; nec dereliquimus socios: sed electionem habet gradus.
PL 13, 556Aじっさい我々は、このなかでおそらく最小でない一部であった。そしてこの者たちのゆえに、異教徒に叱責された。我々は仲間を見捨てなかった。ただ、位階には選びがある〔この節は意味が取りにくい〕。