作者不詳不詳

Patristica — 教父文献 日本語対訳 › Patrologia Latina › Vol. 17 › De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus

Caput VI 第VI章

Anonymous · De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus · PL 17, 560A · 17 sectiones

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.1

1

Denique pro captu, pro viribus, pro fide nostra intueamur Deus quid sit, et videamus an ei aliquid possit comparari.

PL 17, 560A

実に、我々の理解力に応じ、力に応じ、信仰に応じて、神とは何であるかを見定め、何かそれになぞらえうるものがあるかを見よう。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.2

2

Certe hic est, de quo et cum dicitur, non potest dici: cum aestimatur, non potest aestimari: cum comparatur, non potest comparari: cum definitur, ipsa sua definitione crescit. Qui coelum manu sua operit, pugno omnem ambitum mundi claudit.

PL 17, 560A

確かに、これは、語られても語りえず、見積もられても見積もりえず、なぞらえられても比べえず、定義されればその定義そのものによってかえって大きくなる者である。手で天を覆い、拳で世界の全周を閉じる者である。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.3

3

Quem totum omnia nesciunt, et metuendo sciunt. Cujus nomini et virtuti famulatur hic orbis, et ipsa elementorum sibi succedentium momentanea vicissitudo testatur.

PL 17, 560A

万物はその全体を知らないが、畏れることによって知る。この世界はその名と力に仕え、順に入れ替わる諸元素のつかの間の移り変わりもそれを証している。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.4

4

Vide ergo si potest aliquid esse, cui possit Pater comparari et Filius; quia talis est Filius, qualis et Pater; non enim ipse se unum cum Patre diceret, nisi talem se, qualis est Pater, sciret.

PL 17, 560A

見よ、父と子がなぞらえられうる何かがありうるかを。子は父と同じような者だからである。父と一つであると言う者は、自分が父と同じような者だと知っていなければ、そう言わなかっただろう。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.5

5

Ratio quaedam est, quae apud Graecos λόγος nuncupatur, quae inter Patrem et Filium personas vel vocabula distinguit; quia et ipse Filius ratio dicitur.

PL 17, 560B

ギリシア人のもとでロゴス〔ギリシア語〕と呼ばれるある理があり、それが父と子のあいだのペルソナあるいは名を区別する。子自身も理と呼ばれるからである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.6

6

Quae tamen ratio multis nominibus appellatur: modo verbum, modo virtus, modo sapientia, modo dextera, modo brachium, modo margarita, modo thesaurus, modo retia, modo aratrum, modo fons, modo petra, modo lapis angularis, modo agnus, modo homo, modo vitulus, modo aquila, modo leo, modo via, modo veritas, modo vita.

PL 17, 560B

この理は、しかし多くの名で呼ばれる。ときに言葉、ときに力、ときに知恵、ときに右の手、ときに腕、ときに真珠、ときに宝、ときに網、ときに鋤、ときに泉、ときに岩、ときに隅の親石、ときに子羊、ときに人、ときに子牛、ときにワシ、ときに獅子、ときに道、ときに真理、ときに命。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.7

7

Et ita cum sit Deus omnia in omnibus, ut per haec vocabula divinarum dispositionum mysteria cognoscantur, non ut ipsa majestas Filii Dei proprie definita monstretur. Quid est enim Filius de eo quod Pater est? Alius idem.

PL 17, 560B

こうして神は万物の内にあってすべてであるが〔この文は主節を欠いて終わる。そのまま訳した〕、それは、これらの名によって神の経綸の奥義が知られるためであって、神の子の威光そのものが固有に定義されて示されるためではない。実に、父であるそのものから出た子とは何か。別の者でありながら同じ者である。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.8

8

Nam et ob hoc Verbum nuncupatur, quia ex proprio divino ore processit, et nihil Pater sine eo aut jussit, aut fecit. Virtus dicitur, quia vere de Deo et semper cum Deo est, et omnis potestas Patris in ipso consistit.

PL 17, 560C

実に、言葉と呼ばれるのも、このゆえである。子は固有の神的な口から出たのであり、父は子なしには何も命じず、何も作らなかったからである。力と言われるのは、子が真に神から出て、常に神とともにあり、父のすべての権能が子の内に成り立っているからである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.9

9

Sapientia appellatur, quia de corde Patris adveniens, arcana coelestia credentibus reseravit. Dextera nuncupatur, quia per eum omnia opera divina perfecta sunt. Brachium dicitur, quia ab ipso omnia continentur.

PL 17, 560C

知恵と呼ばれるのは、父の心から来て、天の秘められたことを信じる者たちに開いたからである。右の手と呼ばれるのは、子によって神のすべての業が完成されたからである。腕と言われるのは、子によってすべてが保たれているからである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.10

10

Margarita appellatur, ut nihil illo pretiosius habeatur. Thesaurus dicitur, ut in ipso omnes opes et divitiae regnorum coelestium conditae agnoscantur.

PL 17, 560C

真珠と呼ばれるのは、これより尊いものは何一つないと見なされるためである。宝と言われるのは、その内に天の国々の富と財のすべてが蓄えられていると認められるためである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.11

11

Retia dicitur, quia per ipsum, et in ipso de mari saeculi diversa gentium multitudo sicut piscium per aquam baptismatis in Ecclesia congregatur, ubi bonorum malorumque discrimen agnoscitur.

PL 17, 560C

網と言われるのは、子によって、子の内で、世の海から、魚のように、諸国民の多様な群衆が洗礼の水を通って教会に集められ、そこで善い者と悪い者の区別が認められるからである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.12

12

Aratrum nuncupatur, quia signo crucis suae dura pectora subjiciuntur, ut necessario semini ipsa praeparentur. Fons aquae vivae appellatur, quia ex eo sitientia corda coelestis aquae gratia irrigentur.

PL 17, 560D

鋤と呼ばれるのは、その十字架の印によって硬い胸が従わされ、必要な種のために整えられるからである。生ける水の泉と呼ばれるのは、これによって渇いた心が天の水の恩寵で潤されるからである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.13

13

Petra dicitur, quia credentibus fortitudinem, incredulis duritiam praestat. Lapis angularis dicitur, quia utrosque parietes novi et veteris Testamenti unus et mediator in semetipso continens copulavit. Agnus dicitur, ut innocentia Christi et passio demonstretur.

PL 17, 560D

岩と言われるのは、信じる者たちには勇気を、信じない者たちには頑なさを与えるからである。隅の親石と言われるのは、一人の仲介者として、新約と旧約の両方の壁を自らの内に含んで結び合わせたからである。子羊と言われるのは、キリストの無垢と受難が示されるためである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.14

14

Homo dicitur, quia secundum carnem propter nos homines nasci dignatus est. Vitulus dicitur, quia propter nostram salutem pati sustinuit.

PL 17, 561A

人と言われるのは、肉に従って、我々人間のために生まれることを良しとしたからである。子牛と言われるのは、我々の救いのために苦しみを耐え忍んだからである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.15

15

Aquila dicitur, quia post venerabilem resurrectionem, ut rex alitum ad Patris pervolat sedem, Leo dictus est, quia ipse est rex regum, qui mortem ac zabulum virtutis suae potestate comminuit. Via est, quia per ipsum ascensus est. Veritas, quia mendacium nescit.

PL 17, 561A

ワシと言われるのは、尊い復活ののち、鳥たちの王のように父の座へ飛び去ったからである〔ミーニュは sedem のあとを句点で刷る。翻刻はコンマとするが、ここで文を切るミーニュに従って訳した〕。獅子と言われるのは、王たちの王であり、その力の権能によって死と悪魔を砕いたからである。道であるのは、子によって登ることがなされるからである。真理であるのは、偽りを知らないからである。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.16

16

Vita est, quia ipse universa vivificat. Vides ergo per haec vocabula significationes et dispositionum et operum divinorum praeostensas; non tamen ipsum Deum proprie definitum? Est ergo Pater Deus immensus, aeternus, incomprehensibilis, inaestimabilis.

PL 17, 561A

命であるのは、子自身がすべてを生かすからである。汝は見ているだろう。これらの名によって、神の経綸と業の意味が前もって示されているのであり、神自身が固有に定義されているのではないことを。それゆえ父は、限りなく大きな、永遠の、捕らええず、測りえない神である。

De fide orthodoxa contra Arianos, alias De Filii divinitate et consubstantialitate tractatus 6.17

17

Est et Filius ejus Deus et Dominus noster, tantus, quantus est et Pater: sed non aliunde quam de Patre: quia ego, inquit, de Patre exivi (Joan. XVI, 28) , hoc est, lumen de lumine.

PL 17, 561B

その子もまた我々の神であり主であって、父と同じだけ大いなる者である。しかし父以外のところから出たのではない。「私は父から出た」(ヨハネ16:28)と言うからであり、すなわち光からの光である。