作者不詳fl. c. 203

Passio SS. Perpetuae et Felicitatis › 全文

Passio SS. Perpetuae et Felicitatis 全文

Anonymous · PL 3, 13C–58A

Prooemium

冒頭 (Prooemium)PL 3, 13C
1

Si vetera fidei exempla, et Dei gratiam testificantia et aedificationem hominis operantia, propterea in litteris sunt digesta, ut lectione eorum, quasi repensitatione rerum, et Deus honoretur et homo confortetur; cur non et nova documenta aeque utrique causae convenientia et digerantur? vel quia et haec vetera futura quandoque sunt et necessaria posteris, si in praesenti suo tempore minori deputantur auctoritati propter praesumptam venerationem antiquitatis.

PL 3, 13C

信仰の古い実例が、神の恩寵を証しし、人を築き上げる働きをなすものとして文書にまとめられたのは、その朗読によって、いわば事の繰り返しとして、神が誉れを受け、人が力づけられるためであるとするなら、なぜ新しい証言もまた、同じ二つの目的にひとしくかなうものとして、同様に書き記されないのか。あるいはまた、これらの新しいものも、いつかは古いものとなり、後代の者にとって必要となるからである〔vel quia 以下は構文が取りにくい。新しい記録もいずれ古くなるという理由と解した〕——たとえ、それらが現にある今の時にあっては、古代への思い込みからくる崇敬のゆえに、より小さな権威しか認められないとしても。

2

Sed viderint qui unam virtutem Spiritus unius sancti, pro aetatibus judicent temporum, quum majora reputanda sint novitiora quaeque ut novissimiora, secundum exuberationem gratiae in ultima saeculi spatia decreta.

PL 3, 15A

しかし、唯一の聖なる霊のただ一つの力を、時代の古さに応じて判断しようとする者たちには、それは任せておこう。世の終わりの期間に定められた恩寵の豊かさに従うなら、より新しいものはそれぞれ、より新しいがゆえにこそ、より大いなるものと見なされねばならないのだから。

3

In novissimis enim diebus, dicit Dominus, effundam de Spiritu meo super omnem carnem; et prophetabunt filii filiaeque eorum.

PL 3, 15A

主は言われる。「終わりの日に、私は私の霊をすべての肉なる者の上に注ぐ。彼らの息子と娘は預言するであろう。」

4

Et super servos et ancillas meas de meo Spiritu effundam: et juvenes visiones videbunt, et senes somnia somniabunt (Joel, II, 18, 19; Act., II, 17, 18) Itaque et nos qui sicut prophetias, ita et visiones novas pariter repromissas et agnoscimus et honoramus, ceterasque virtutes Spiritus sancti ad instrumentum Ecclesiae deputamus, cui et missus est idem omnia donativa administrans in omnibus, prout unicuique distribuit Dominus, necessario et digerimus, et ad gloriam Dei lectione celebramus; ut ne qua aut imbecillitas aut desperatio fidei apud veteres tantum aestimet gratiam divinitatis conversatam, sive martyrum, sive in revelationum dignatione: cum semper Deus operetur quae repromisit, non credentibus in testimonium, credentibus in beneficium.

PL 3, 15A

「そして私の下僕やはしための上にも、私の霊を注ぐ。若者たちは幻を見、老人たちは夢を見るであろう」(ヨエル2:18-19;使徒2:17-18)。かくして我々もまた、預言と同様に、等しく約束された新しい幻を認め、かつ尊び、聖なる霊のそのほかの働きも教会に備わるものとして数え入れる。この同じ霊は、主が各人に分け与えるところに従って、あらゆる賜物をことごとく執り行う者として、その教会に遣わされているのだから、我々は必然的にこれを書き記し、神の栄光のために朗読をもって讃える。それは、信仰のいかなる弱さも絶望も、神性の恩寵が——殉教者たちにおいてであれ、啓示の恵みにおいてであれ——ただ古人のもとにのみ働いたと見なすことのないようにするためである。神はつねに、約束したことを行われるのだから。信じない者には証しとして、信じる者には恩恵として。

5

Et nos itaque, quod audivimus et contrectavimus annuntiamus et vobis, fratres et filioli, ut et vos qui interfuistis, rememoremini gloriae Domini, et, qui nunc cognoscitis per auditum, communionem habeatis cum sanctis martyribus, et per illos cum Domino Jesu Christo, cui est claritas et honor in saecula saeculorum. Amen.

PL 3, 16A

かくして我々もまた、聞き、かつ触れたところのことを、兄弟たちよ、幼子たちよ、諸君に告げ知らせる。それは、居合わせた諸君が主の栄光を思い起こし、また今、伝え聞くことによって知る諸君が、聖なる殉教者たちと交わりを持ち、彼らを通して、主イエス・キリストと交わりを持つためである。この方には、世々限りなく光輝と誉れがある。アーメン。

Caput I

第I章PL 3, 16A
1

I. Apprehensi sunt adolescentes catechumini, Revocatus et Felicitas conserva ejus, Saturninus et Secundulus.

PL 3, 16A

洗礼志願者の若者たちが捕らえられた。レウォカトゥス、彼の奴隷仲間であったフェリキタス、サトゥルニヌス、セクンドゥルスである。

2

Inter quos et Vivia Perpetua, honeste nata, liberaliter instituta, matronaliter nupta, habens patrem et matrem et fratres duos, alterum aeque catechuminum, et filium infantem ad ubera. Erat autem ipsa annorum circiter viginti duorum.

PL 3, 17A

彼らの中には、ウィウィア・ペルペトゥアもいた。良家に生まれ、自由人にふさわしい教育を受け、良家の妻として嫁いだ女性であり、父と母、そして二人の兄弟——そのうち一人は同じく洗礼志願者であった——を持ち、乳飲み子の息子があった。彼女は当時、二十二歳ほどであった。

3

Haec ordinem totum martyrii sui jam hinc ipsa narrabit, sicut conscriptum manu sua et suo sensu reliquit.

PL 3, 17A

彼女は、自らの殉教の一部始終を、ここからは自分自身で語るであろう。彼女自身の手で、自分の考えのままに書き残したとおりに。

4

II. « Cum adhuc, inquit, cum persecutoribus essemus, et me pater avertere et dejicere pro sua affectione perseveraret: Pater, inquio, vides, verbi gratia, vas hoc jacens, urceolum, sive aliud? » Et « dixit: Video. » Et ego dixi ei: « Numquid alio nomine vocari potest quam quod est? » Et ait: « Non. » « Sic et ego aliud me dicere non possum, nisi quod sum Christiana. » Tunc pater motus in hoc verbo, misit « se in me ut oculos mihi erueret: sed vexavit tantum, et profectus est victus cum argumentis diaboli, Tunc paucis diebus quod caruissem patre, Domino gratias egi, et refrigeravit absentia illius.

PL 3, 17A

II. 「まだ我々が迫害者たちのもとにあり、父が愛情のあまり、私の心を翻させて打ちのめそうと、なおも努めていた頃、父上、たとえば、そこに転がっているこの器は——壺か、ほかの何かは——あなたにはお見えになりますか、と私は言った」。そして「見える、と(父は)言った」。そして私は父に言った、「それは、それであるもの以外の名で呼ばれることがありましょうか」。すると父は言った、「いや」。「そのように、私も、自分がキリスト教徒であること以外には言いようがないのです」。すると父はこの言葉に激して、「私に飛びかかり、私の目をえぐり出そうとした。だが、ただ苦しめただけで、悪魔の論法もろとも打ち負かされて立ち去った。それから、父を欠いて数日の間、私は主に感謝を捧げ、彼の不在は私にとって涼みとなった。

5

In ipso spatio paucorum dierum baptizati sumus; mihi autem Spiritus dictavit nihil aliud petendum in aqua, nisi sufferentiam carnis. Post paucos dies recipimur in carcerem, et expavi, quia numquam experta eram tales tenebras.

PL 3, 19A

ちょうどその数日の間に、我々は洗礼を受けた。霊は私に、水において肉の忍耐のほかは何も求めるなと命じた。数日の後、我々は牢獄に入れられた。私はおびえた。これほどの暗闇を経験したことがなかったからである。

6

O diem asperum! aestus validos turbarum beneficio concussurae militum: novissime macerabar sollicitudine infantis.

PL 3, 21A

ああ、過酷な日であったことか。群衆のおかげで凄まじい暑さ、兵士たちの恐喝〔この句は構文が取りにくい。concussura は兵士による恐喝と取った〕。そして最後には、乳飲み子への気がかりが私を苦しめた。

7

Ibi tunc Tertius et Pomponius, benedicti diacones, qui nobis ministrabant, constituerunt praemio ut, paucis horis emissi, in meliorem locum carceris refrigeraremus. Tunc exeuntes de carcere universi sibi vacabant. Ego infantem lactabam jam inedia defectum.

PL 3, 22A

そのとき、我々に仕えてくれていた祝福された助祭たち、テルティウスとポンポニウスは、金を払って計らい、我々が数時間だけ外に出され、牢獄のより良い場所で涼むことができるようにした。そこで、牢獄から出た者たちは皆、思い思いに過ごした。私は、すでに飢えで衰弱していた乳飲み子に乳を与えていた。

8

Sollicita pro eo adloquebar matrem, et confortabam fratrem, commendabam filium. Tabescebam ideo quod illos tabescere videram mei beneficio.

PL 3, 23A

その子を案じて、私は母に語りかけ、兄弟を励まし、息子を託した。私は、彼らが私のために衰えていくのを見て、そのために衰えていった。

9

Tales sollicitudines multis diebus passa sum, et usurpavi ut mecum infans in carcere maneret; et statim convalui, et relevata sum a labore et sollicitudine infantis: et factus est mihi carcer subito quasi praetorium, ut ibi mallem esse quam alibi. « III.

PL 3, 23A

このような気がかりを、私は多くの日々のあいだ耐え忍んだ。そして私は、乳飲み子が牢獄で私とともにいられるよう取り計らった。すると私はたちまち元気を取り戻し、乳飲み子のための労苦と気がかりから解き放たれた。そして牢獄は突然、私にとって、まるで総督官邸のようなものとなり、私はほかのどこよりもそこにいることを望むほどであった。」「III.

10

Tunc dixit mihi frater meus: Domina soror, jam in magna dignitate es; et tanta ut postules visionem, et ostendatur tibi an passio sit, an commeatus.

PL 3, 24A

そのとき、私の兄弟が私に言った。貴婦人である姉上よ、あなたは今や大いなる誉れのうちにある。それゆえ、幻を求め、それが受難であるか、放免であるかを示していただくことさえできるであろう、と。

11

Et ego, quae me sciebam fabulari cum Domino, cujus beneficia tanta experta eram, fidenter repromisi ei dicens: « Crastina die tibi renuntiabo. » Et postulavi, et ostensum est mihi hoc: Video scalam auream mirae magnitudinis pertingentem usque ad coelum et angustam, per quam non nisi singuli ascendere possent: et in lateribus scalae omne genus ferramentorum infixum.

PL 3, 24A

私は、主と語らっていることを自覚しており、それまでにも大いなる恩恵を経験していたので、確信をもって兄弟に約束して言った。『明日、お前に知らせよう。』そして私は願い、これが私に示された。すなわち、驚くべき大きさの黄金の梯子が天にまで届いているのが見えた。それは狭く、一人ずつしか上ることができなかった。梯子の両脇には、あらゆる種類の鉄の道具が打ち込まれていた。

12

Erant ibi gladii, lanceae, hami, machaerae; ut si quis negligenter, aut non sursum adtendens ascenderet, laniaretur et carnes ejus inhaererent ferramentis.

PL 3, 25A

そこには剣、槍、鉤、短剣があった。もし誰かが不注意に、あるいは上を見ずに上ろうとすれば、切り裂かれ、その肉が鉄の道具に貼りついてしまうほどであった。

13

Et erat sub ipsa scala draco cubans mirae magnitudinis, qui ascendentibus insidias parabat, et exterrebat ne ascenderent.

PL 3, 26A

そして梯子の下には、驚くべき大きさの竜が伏しており、上ろうとする者たちに罠を仕掛け、彼らが上るのを恐れさせていた。

14

Ascendit autem Saturus prior, qui postea se propter nos ultro tradiderat, et tunc cum adducti sumus, praesens non fuerat: et pervenit in caput scalae, et convertit se ad me, et dixit mihi: « Perpetua, sustineo te.

PL 3, 26A

まず先にサトゥルスが上った。彼はのちに、我々のために自ら進んで身を差し出した者であり、我々が連れて来られたとき、その場にいなかった。彼は梯子の頂に達すると、私の方を振り返り、私に言った。『ペルペトゥア、私はお前を待っている。

15

Sed vide ne te mordeat draco ille. » Et dixi ego: « Non me nocebit in nomine Domini Jesu Christi. » Et de sub ipsa scala quasi timens me, lente elevavit caput: et cum primum gradum calcassem, calcavi illius caput.

PL 3, 26A

だが、あの竜がお前を噛まぬよう気をつけよ。』そして私は言った。『主イエス・キリストの名によって、それは私に害を与えないであろう。』すると竜は、梯子の下から、まるで私を恐れるかのように、ゆっくりと頭をもたげた。そして私が最初の段に足をかけたとき、私はその頭を踏みつけた。

16

Et ascendi et vidi spatium horti immensum, et in medio horti sedentem hominem canum, in habitu pastoris, grandem, oves mulgentem; et circumstantes candidati millia multa.

PL 3, 27A

そして私は上っていき、広大な庭の空間を見た。庭の中央には、白髪の人が、牧者の姿をして座っており、大柄で、羊の乳を搾っていた。そして、その周りには白い衣をまとった者たちが幾千も立っていた。

17

Et levavit caput et adspexit me, et dixit mihi: « Bene venisti, tecnon. » Et clamavit me, et de caseo quod mulgebat dedit mihi quasi buccellam, et ego accepi junctis manibus, et manducavi: et universi circumstantes dixerunt, Amen.

PL 3, 28A

彼は頭を上げて私を見つめ、私に言った。『よく来た、子よ。』そして彼は私を呼び、搾っていたそのチーズから〔底本は de caseo quod mulgebat。チーズを搾るとは奇妙だが、本文どおりに訳した〕、ひとくちほどのものを私に与えた。私は両手を合わせてそれを受け取り、食べた。すると、周りにいた者たちは皆、アーメンと言った。

18

Et ad sonum vocis experrecta sum, commanducans adhuc dulcis nescio quid. Et retuli statim fratri meo, et intelleximus passionem esse futuram: et coepimus nullam jam spem in saeculo habere.

PL 3, 29A

そしてその声の響きで、私は目を覚ました。まだ何か甘いものを噛んでいた。私はすぐにこのことを兄弟に伝えた。そして我々は、これが来るべき受難を意味すると悟った。こうして我々は、もはやこの世に何の望みも抱かなくなった。」

Caput II

第II章PL 3, 29A
1

« I. Post paucos dies rumor cucurrit ut audiremur. Supervenit autem et de civitate pater meus, consumptus taedio, ascendit ad me ut me dejiceret, dicens: « Miserere, filia, canis meis; miserere patri, si dignus sum a te pater vocari.

PL 3, 29A

「I. 数日後、我々が尋問されるという噂が広まった。そこへ都市から私の父もやって来た。心労にやつれ、私を翻意させようと私のもとへ上ってきて、こう言った。『娘よ、私の白髪を憐れんでくれ。父を憐れんでくれ、もしお前から父上と呼ばれるに値するのであれば。

2

Si his te manibus ad hunc florem aetatis provexi; si te praeposui omnibus fratribus tuis, ne me dederis in dedecus hominum. Aspice ad fratres tuos, aspice ad matrem tuam et materteram, aspice ad filium tuum qui post te vivere non poterit.

PL 3, 30A

もし私がこの両手でお前をこの若さの盛りにまで育て上げたのなら、もしお前をお前の兄弟たち皆にもまして大切にしてきたのなら、私を人々の恥辱に渡さないでくれ。お前の兄弟たちを見よ、お前の母と伯母を見よ、お前なしでは生きられないお前の息子を見よ。

3

Depone animos, ne universos nos extermines. Nemo enim nostrum libere loquetur, si tu aliquid fueris passa. » Haec dicebat pater pro sua pietate basians mihi manus; et se ad pedes meos jactans, et lacrymis non filiam sed dominam me vocabat.

PL 3, 30A

気概を捨ててくれ。我々皆を滅ぼさぬように。お前の身に何か起これば、我々のうち誰一人自由に物を言えなくなるのだから。』父はその情愛のままにこう言い、私の手に口づけし、我が足もとに身を投げ出し、涙ながらに、私を娘としてではなくお嬢さんとして呼んだ。

4

Et ego dolebam canos patris mei, quod solus de passione mea gavisurus non esset de toto genere meo; et confortavi eum, dicens: « Hoc fiet in illa catasta quod Deus voluerit.

PL 3, 30A

私は父の白髪のことを思って胸を痛めた。一族のうち父だけが、私の受難を喜べないのだろうと。そして私は父を力づけてこう言った。『あの高壇の上で起こることは、神が望まれることである。

5

Scito enim nos non in nostra potestate esse constitutos, sed in Dei. » Et recessit a me contristatus. « II. Alio die cum pranderemus, subito rapti sumus ut audiremur: et pervenimus ad forum.

PL 3, 30A

知っておいていただきたい。我々は、自分自身の力の下にあるのではなく、神の力の下に置かれているのだ。』父は悲しみに沈んで私のもとを去っていった。II. 別の日、我々が食事をしていると、突然我々は引っ立てられ、尋問を受けることになった。そして我々は広場に着いた。

6

Rumor statim per vicinas fori partes cucurrit, et factus est populus immensus. Ascendimus in catasta. Interrogati caeteri confessi sunt.

PL 3, 31A

噂はたちまち広場の周辺一帯に広まり、おびただしい民衆が集まった。我々は高壇に上った。他の者たちは尋問されると告白した。

7

Ventum est et ad me, et apparuit pater illico cum filio meo, et extraxit me de gradu, et dixit supplicans: « Miserere infanti. » Et Hilarianus procurator, qui tunc, loco proconsulis Minucii Timiniani defuncti, jus gladii acceperat: « Parce, inquit, canis patris tui: parce infantiae pueri.

PL 3, 31A

私の番も回ってきた。するとすぐに父が私の息子を連れて現れ、私を壇から引きずり下ろすと、懇願してこう言った。『幼子を憐れんでやってくれ。』そのとき、亡くなった総督ミヌキウス・ティミニアヌスに代わって生殺与奪の権を得ていた財務長官ヒラリアヌスは、こう言った。『お前の父の白髪を顧みよ。幼子の幼さを顧みよ。

8

Fac sacrum pro salute imperatorum. » Et ego respondi: « Non facio. » Hilarianus, « Christiana es? » « inquit. Et ego respondi: « Christiani sum. » Et cum staret pater ad me dejiciendam, jussus est ab Hilariano dejici, et virga percussus est.

PL 3, 32A

皇帝たちの安泰のために生贄を捧げよ。』私はこう答えた。『行わない。』ヒラリアヌスは『お前はキリスト教徒か。』と言った。私はこう答えた。『私はキリスト教徒である〔底本は Christiani sum。Christiana sum と読む〕。』父はなおも私を翻意させようとその場に立っていたが、ヒラリアヌスの命令で引き倒され、杖で打たれた。

9

Et doluit mihi casus patris mei, quasi ego fuissem percussa: sic dolui pro senecta ejus misera. Tunc nos universos pronuntiat, et damnat ad bestias: et hilares descendimus ad carcerem.

PL 3, 32A

父が引き倒されたことは、まるで自分が打たれたかのように私の心を痛めた。私はその哀れな老いを思って、そのように心を痛めた。そしてヒラリアヌスは我々全員に判決を下し、猛獣刑に処した。我々は晴れやかな面持ちで牢獄へと降りていった。

10

Tunc, quia consueverat a me infans mammas accipere et mecum in carcere manere, statim mitto ad patrem Pomponium diaconum, postulans infantem: sed pater dare noluit: et quomodo Deus voluit, neque ille amplius mammas desideravit; neque mihi fervorem fecerunt, ne sollicitudine infantis et dolore mammarum macerarer. « III.

PL 3, 32A

そのとき、幼子は私から乳を受け、牢獄で私と共にいることに慣れていたので、私はただちに助祭ポンポニウスを父のもとへ遣わし、幼子を求めた。しかし父は渡すことを拒んだ。すると神が望まれたとおり、幼子はもはや乳を欲しがらなくなり、乳もまた私に熱を生じさせることもなかった。幼子への気がかりと乳の痛みとで私が衰弱することのないようにするためであった。 III.

11

Post dies paucos, dum universi oramus, subito media oratione profecta est mihi vox, et nominavi Dinocratem: et obstupui quod numquam mihi in mentem venisset nisi tunc, et dolui commemorata casus ejus. Et cognovi me statim dignam esse, et pro eo petere debere.

PL 3, 33A

数日後、我々一同が祈っていると、突然、祈りの半ばで、私の口からある言葉が出て、私はディノクラテスの名を口にした。それまで一度も思い出したことがなかったのに、と我ながら驚き、彼の身の上を思い出して心を痛めた。そして私は、自分がただちにその資格を得たこと、彼のために祈るべきであることを悟った。

12

Et coepi pro ipso orationem facere multum, et ingemiscere ad Dominum. Continuo ipsa nocte ostensum est mihi hoc in oromate: video Dinocratem exeuntem de loco tenebroso, ubi et complures erant, aestuantem et sitientem valde, sordido vultu et colore pallido, et vulnus in facie ejus quod cum moreretur habuit.

PL 3, 34A

そして私は彼のために多くの祈りを捧げはじめ、主に向かってうめいた。するとその夜のうちに、次のことが幻の中で私に示された。私はディノクラテスが暗い場所から出てくるのを見た。そこには他にも大勢の者たちがいた。彼はひどく熱に苦しみ、渇いており、顔は汚れ、顔色は青ざめ、死んだときに負っていた傷が顔にあった。

13

Hic Dinocrates fuerat frater meus carnalis, annorum septem, qui per infirmitatem, facie cancerata, male obiit, ita ut mors ejus odio fuerit omnibus hominibus.

PL 3, 34A

このディノクラテスは私の血を分けた弟で、七歳であった。病のため顔が腫れただれ、無残な死に方をしたので、その死はすべての人々に忌み嫌われるものとなっていた。

14

Pro hoc ego orationem feceram: et inter me et illum grande erat diadema, ita ut uterque ad invicem accedere non possemus.

PL 3, 34A

私は彼のために祈りを捧げていた。そして私と彼との間には大きな隔たり〔底本は diadema(冠)。文脈に合わないので、隔たりを言う語の崩れと見て訳した〕があり、互いに近づくことができなかった。

15

Erat deinde in ipso loco ubi Dinocrates erat, piscina plena aqua, altiorem marginem habens quam erat statura pueri, et extendebat se Dinocrates quasi bibiturus.

PL 3, 35A

さらに、ディノクラテスがいたその場所には水で満ちた池があり、その縁は少年の背丈よりも高かった。ディノクラテスは、今にも水を飲もうとするかのように身を伸ばしていた。

16

Ego dolebam quod et piscina illa aquam habebat, et tamen propter altitudinem marginis bibiturus non esset. Et experrecta sum, et cognovi fratrem meum laborare.

PL 3, 35A

私は、あの池には水があるのに、縁の高さのために彼が飲むことができないでいるのを思って、心を痛めた。そして私は目を覚まし、弟が苦しんでいるのだと悟った。

17

Sed confidebam profuturam orationem meam labori ejus, et orabam pro eo omnibus diebus quousque transivimus in carcerem castrensem; munere enim castrensi eramus pugnaturi.

PL 3, 36A

しかし私は、自分の祈りが彼の苦しみの助けとなると信じていた。そして我々が兵営の牢獄に移されるまで、来る日も来る日も彼のために祈った。というのも、我々は兵営の見世物で戦うことになっていたからである。

18

Natale tunc Getae Caesaris: et feci pro illo orationem die et nocte gemens et lacrymans ut mihi donaretur. « IV.

PL 3, 36A

そのとき、ちょうど皇帝ゲタの誕生祭であった。私は彼のために、昼も夜もうめき泣きながら祈り、彼が私に与えられるようにと願った。 IV.

19

Die autem quo in nervo mansimus, ostensum est mihi hoc: Video locum illum quem retro videram tenebrosum, esse lucidum; et Dinocratem mundo corpore, bene vestitum, refrigerantem.

PL 3, 37A

我々が足枷につながれていた日、次のことが私に示された。私は、以前暗いと見ていたあの場所が明るくなっているのを見た。そしてディノクラテスは、体を清められ、身なりよく整えられて、涼みを得ていた。

20

Et ubi erat vulnus, video cicatricem; et piscinam illam quam retro videram, summisso margine usque ad umbilicum pueri; et aquam de ea trahebat sine cessatione, et super margine phiala erat, plena aqua; et accessit Dinocrates, et de ea bibere coepit, quae phiala non deficiebat.

PL 3, 37A

そして傷があった場所には傷跡が見えた。そして以前見たあの池は、縁が少年のへそのあたりまで低くなっていた。彼は絶え間なくそこから水を汲んでおり、縁の上には水で満ちた鉢があった。ディノクラテスは近づいてそこから飲みはじめたが、その鉢は尽きることがなかった。

21

Et satiatus abscessit de aqua ludere more infantium gaudens: et experrecta sum. Tunc intellexi translatum eum esse de poena.

PL 3, 37A

そして満ち足りると、彼は水を離れ、子供らしく喜んで遊びに去っていった。そして私は目を覚ました。そのとき私は、彼がその刑罰から解き放たれたのだと悟った。

Caput III

第III章PL 3, 38A
1

« I. Deinde post dies paucos Pudens, miles optio, praepositus carceris, qui nos magni facere coepit intelligens magnam virtutem Dei esse in nobis, multos fratres ad nos admittebat, ut et nos et illi invicem refrigeraremus.

PL 3, 38A

「I. それから数日の後、プデンス――副官の位にある兵士で、獄吏であった者――は、我々のうちに神の大いなる力があることを悟って我々を重んじるようになり、多くの兄弟を我々のもとに入れるようになった。それは我々も彼らも互いに涼みを得るためであった。

2

Ut autem proximavit dies muneris, intravit ad me pater meus consumptus taedio, et coepit barbam suam evellere, et se in terram mittere et prosternere se in faciem, et improperare annis suis, et dicere tanta verba quae moverent universam creaturam.

PL 3, 38A

見世物の日が近づくと、苦悩に打ちひしがれた私の父が私のもとへやって来て、自分のひげを引き抜き始め、地に身を投げて顔を伏せ、自分の年齢を責め、あらゆる被造物を揺り動かすほどの言葉を数々口にした。

3

Ego dolebam pro infelici senecta ejus. « II. Pridie quam pugnaremus, video in oramate huc venisse Pomponium diaconum ad ostium carceris, et pulsare vehementer. Exivi ad eum, et aperui ei: qui erat vestitus distinctam candidam, habens multiplices calliculas.

PL 3, 39A

私は父の不幸な老いのゆえに心を痛めた。『II. 我々が闘う前日、私は幻のうちに、助祭ポンポニウスがここ牢獄の戸口までやって来て、激しく叩くのを見た。私は彼のもとへ出て行き、戸を開けた。彼は飾りのある白い衣をまとい、幾重にも重なる小さな靴を履いていた。

4

Et dixit mihi: Perpetua, te exspectamus, veni. » Et tenuit mihi manum, et coepimus ire per aspera loca et flexuosa.

PL 3, 39A

彼は私に、ペルペトゥアよ、我々はお前を待っている、来るがよい、と言った。』そして彼は私の手を取り、我々は険しく曲がりくねった道を進み始めた。

5

Vix tandem pervenimus anhelantes ad amphitheatrum, et induxit me in media arena, et dixit mihi: Noli pavere, heic sum tecum, et collaboro tecum, et abiit. Et adspicio populum ingentem attonitum.

PL 3, 39A

ようやく息を切らして闘技場にたどり着くと、彼は私をその中央へ導き入れ、私に、恐れるな、私はここでお前と共にあり、お前と共に力を尽くす、と言って立ち去った。そして私は、驚き呆然とする夥しい民衆を目にした。

6

Et, quia sciebam me ad bestias datam esse, mirabar quod non mitterentur mihi bestiae. Et exivit quidam contra me Aegyptius, foedus specie, cum adjutoribus suis pugnaturus mecum.

PL 3, 40A

私は自分が猛獣の刑に引き渡されたことを知っていたので、猛獣が私に放たれないのを不思議に思った。すると、姿の醜いエジプト人が、自分の助手たちを連れて、私と戦うために私に向かって出て来た。

7

Veniunt et ad me adolescentes decori adjutores et favitores mei, et exspoliata sum, et facta sum masculus. Et coeperunt me favitores mei oleo defrigere, quomodo solent in agonem, et illum contra Aegyptium video in afa voluntatem.

PL 3, 40A

美しい若者たちが、私の助手また後援者として、私のもとにやって来た。私は衣を剥がれ、男と成った。そして私の後援者たちは、闘技のときに常にするように、私に油を塗り始めた。そして私は、あのエジプト人に立ち向かう彼を、アファの意志のうちに見た。

8

Et exivit vir quidam mirae magnitudinis, ut etiam excederet fastigium amphitheatri, discinctam habens tunicam et purpuram inter duos clavos per medium pectus, habens et calliculas multiformes ex auro et argento factas, et ferens virgam quasi lanista, et ramum viridem in quo erant mala aurea.

PL 3, 40A

すると、闘技場の頂をも超えるほどの驚くべき大きさの男が一人出て来た。彼は帯を締めていない上衣を身にまとい、その胸の真ん中には二本の筋の間に紫色を通し、金と銀とで作られた様々な形の小さな靴を履き、剣闘士の師範のように杖を手にし、金の林檎の実った緑の枝を携えていた。

9

Et petiit silentium, et dixit: Hic Aegyptius si hanc vicerit, occidet illam gladio; et si hunc vicerit, accipiet ramum istum. Et recessit. Et accessimus ad invicem, et coepimus mittere pugnos.

PL 3, 41A

彼は静けさを求めて言った。このエジプト人がこの女に勝てば、剣で彼女を殺すだろう。彼女がこの者に勝てば、あの枝を受け取るだろう、と。そして彼は退いた。我々は互いに歩み寄り、拳を打ち合い始めた。

10

Ille mihi pedes apprehendere quaerebat: ego autem ille calcibus faciem caedebam, et sublata sum in aere, et coepi eum sic caedere quasi terram conculcans. At ubi vidi moram fieri, junxi manus, ita ut digitos in digitos mitterem.

PL 3, 41A

彼は私の足をつかまえようとしていたが、私は彼の顔をかかとで打った。そして私は宙に持ち上げられ、まるで地を踏みつけるかのように彼を打ち始めた。だが、事が長引くのを見て、私は両手を組み合わせ、指と指を差し交わした。

11

Et apprehendi illi caput, et cecidit in faciem; et calcavi illi caput. Et coepit populus clamare, et favitores mei psallere. Et accessi ad lanistam, et accepi ramum. Et osculatus est me, et dixit mihi: Filia, pax tecum.

PL 3, 41A

そして私は彼の頭をつかみ、彼はうつ伏せに倒れた。私は彼の頭を踏みつけた。民衆は叫び始め、私の後援者たちは詩篇を歌い始めた。私は剣闘士の師範のもとに近づき、あの枝を受け取った。彼は私に口づけし、娘よ、お前に平安あれ、と言った。

12

Et coepi ire cum gloria ad portam Sanavivariam. Et experrecta sum: et intellexi me non ad bestias, sed contra diabolum esse pugnaturam; sed sciebam mihi victoriam imminere. Hoc usque in pridie muneris egi: ipsius autem muneris actum, si quis voluerit, scribat. »

PL 3, 41A

私は栄光と共にサナウィウァリア門へと歩み始めた。そして私は目覚めた。そして私は、自分が猛獣とではなく、悪魔と戦おうとしているのだと悟った。だが私は、勝利が自分に迫っていることを知っていた。私がこのことを行ったのは見世物の前日までのことである。見世物そのものの次第については、望む者があれば、その者が書くがよい。」

Caput IV

第IV章PL 3, 41B
1

I. Sed et Saturus benedictus hanc visionem suam edidit, quam ipse conscripsit. « Passi, inquit, eramus, et exivimus de carne, et coepimus ferri a quatuor Angelis in orientem, quorum manus nos non tangebant.

PL 3, 41B

I. しかし祝福されたサトゥルスもまた、自ら書き記したこの幻を世に送り出した。「我々は苦しみを受けた、と彼は言う。そして肉より出て、四人の天使によって東方へと運ばれ始めた。彼らの手は我々に触れていなかった。

2

Ibamus autem non supini sursum versi, sed quasi mollem clivum ascendentes. Et liberati primam jam vidimus lucem immensam; et dixi: Perpetua (erat enim haec in latere meo), hoc est quod nobis Dominus promittebat: percepimus promissionem.

PL 3, 41B

我々は仰向けに上を向いて運ばれるのではなく、あたかも緩やかな坂を登るように進んだ。そして解き放たれた我々は、初めて量り知れないほど大きな光を見た。私は言った、ペルペトゥアよ(彼女は私の傍らにいたので)、これこそ主が我々に約束しておられたことである、我々は約束を受け取った、と。

3

Et dum gestamur ab ipsis quatuor Angelis, factum est nobis spatium grande, quod tale fuit quasi viridarium arbores habens rosae, et omne genus floris. Altitudo autem arborum erat in modum cypressi, quarum folia cadebant sine cessatione.

PL 3, 42B

その同じ四人の天使に運ばれている間に、我々の前に広大な空間が現れた。それは薔薇の木々とあらゆる種類の花を持つ庭園のようであった。木々の高さは糸杉ほどもあり、その葉は絶え間なく落ちていた。

4

Ibi autem in viridario, alii quatuor Angeli fuerunt clariores caeteris, qui ubi viderunt nos, honorem nobis dederunt, et dixerunt caeteris Angelis: Ecce sunt, ecce sunt; cum admiratione.

PL 3, 43A

その庭園には、他の四人の天使がいて、彼らは他の者たちよりも光り輝いていた。彼らは我々を見ると、我々に敬意を示し、他の天使たちに、見よ、彼らがいる、見よ、彼らがいる、と驚嘆しながら言った。

5

Et expavescentes quatuor illi Angeli qui gestabant nos, deposuerunt nos: et pedibus nostris transivimus stadium via lata.

PL 3, 43A

我々を運んでいたその四人の天使たちは驚き怖れて我々を下ろした。そして我々は自分の足で、広い道を通って一スタディオンの道のりを進んだ。

6

Ibi invenimus Jocundum et Saturninum et Artaxium qui, eamdem persecutionem passi, vivi arserunt; et Quintum, qui et ipse martyr in carcere exierat; et quaerebamus ab illis ubi essent caeteri. Dixerunt autem nobis Angeli: Venite prius, introite, et salutate Dominum.

PL 3, 43A

そこで我々は、同じ迫害を受けて生きたまま焼かれたヨクンドゥスとサトゥルニヌスとアルタクシウスに出会った。また、自らも殉教者として牢獄で世を去ったクィントゥスにも出会った。我々は彼らに、他の者たちはどこにいるのかと尋ねた。すると天使たちは我々に、まず来い、入れ、そして主に挨拶せよ、と言った。

7

II. Et venimus prope locum, cujus loci parietes tales erant quasi de luce aedificati; et ante ostium loci illius quatuor Angeli stabant, qui introeuntes vestierunt stolas candidas.

PL 3, 43A

II. 我々はある場所の近くまで来た。その場所の壁は、まるで光でできているかのようであった。そしてその場所の戸口の前には四人の天使が立っており、中に入る者たちに白い衣を着せた。

8

Et nos vestiti introivimus, et vidimus lucem immensam, et audivimus vocem unitam dicentium: Agios, agios, agios; sine cessatione. Et vidimus in medio loci illius sedentem quasi hominem canum, niveos habentem capillos et vultu juvenili, cujus pedes non vidimus.

PL 3, 43B

我々は衣を着せられて中に入り、量り知れないほど大きな光を見た。そして我々は、絶え間なくアギオス、アギオス、アギオスととなえる、一つに合わさった声を聞いた。そして我々は、その場所の真ん中に、白髪の老いた男のような姿で、雪のように白い髪と若々しい顔とを持つ者が座っているのを見た。その足は見えなかった。

9

Et in dextra et in sinistra seniores viginti quatuor, et post illos caeteri complures stabant. Introivimus cum magna admiratione, et stetimus ante thronum; et quatuor Angeli sublevaverunt nos, et osculati sumus illum, et de manu sua trajecit nobis in facie.

PL 3, 44A

右と左には二十四人の長老たちがおり、彼らの後ろには他の多くの者たちが立っていた。我々は大いなる驚きをもって中に入り、御座の前に立った。そして四人の天使が我々を持ち上げ、我々はこの方に口づけし、この方は自らの手で我々の顔に触れた。

10

Et caeteri seniores dixerunt nobis: Stemus. Et stetimus, et pacem fecimus. Et dixerunt nobis seniores: Ite, et ludite. Et dixi: Perpetua, habes quod vis. Et dixit mihi: Deo gratias, ut, quomodo in carne hilaris fui, hilarior sum et heic modo. III.

PL 3, 44A

他の長老たちは我々に、立とう、と言った。我々は立ち、そして平和をなした。長老たちは我々に、行け、そして遊べ、と言った。私は言った、ペルペトゥアよ、お前は望むものを得た、と。彼女は私に、神に感謝あれ、私は肉にあったときに喜びに満ちていたが、今ここでもなお一層喜びに満ちている、と言った。III.

11

Et exivimus, et vidimus ante fores Optatum episcopum ad dexteram, et Aspasium presbyterum doctorem ad sinistram, separatos et tristes, et miserunt se ad pedes nobis, et dixerunt nobis: Componite inter nos quia existis, et sic nos reliquistis.

PL 3, 44A

我々は外へ出て、戸口の前、右手に司教オプタトゥスを、左手に教師たる長老アスパシウスを見た。二人は互いに離れて悲しんでおり、我々の足もとに身を投げて、我々に言った。「我々の間を執り成してください。あなた方は世を去り、そのように我々を置き去りにしたのですから」。

12

Et diximus illis: Non tu es papa noster, et tu presbyter, ut vos ad pedes nostros mittatis? et misimus nos, et complexi illos sumus. Et coepit Perpetua cum illis loqui, et segregavimus eos in viridario sub arbore rosae.

PL 3, 44B

我々は彼らに言った。「あなたは我々の父ではありませんか。そしてあなたは長老ではありませんか。それなのに、あなた方が我々の足もとに身を投げるとは」。そして我々も身を投げ出し、彼らを抱擁した。ペルペトゥアは彼らと語り始め、我々は彼らを庭園の中、薔薇の木の下へと連れ出した。

13

Et dum loquimur cum eis, dixerunt illis Angeli: Sinite illos, refrigerent; et si quas habetis inter vos dissensiones, dimittite vobis invicem; et conturbaverunt eos.

PL 3, 44B

我々が彼らと語っている間に、天使たちは彼らに言った。「彼らを放っておいて涼ませよ。そして、もしお前たちの間に何らかの不和があるならば、互いに赦し合え」。そして天使たちは彼らを動揺させた。

14

Et dixerunt Optato: Corrige plebem tuam; quia sic ad te conveniunt quasi de circo redeuntes, et de factionibus certantes. Et sic nobis visum est, quasi vellent claudere portas. Et coepimus illic multos fratres cognoscere, sed et martyres. Universi odore inenarrabili alebamur, qui nos satiabat. Tunc gaudens experrectus sum. »

PL 3, 45A

そして天使たちはオプタトゥスに言った。お前の民を正せ。彼らは、あたかも競馬場から帰って来て党派を争うかのようにして、お前のもとに集まって来るのだから、と。そして我々には、彼らが門を閉ざそうとしているかのように見えた。我々はそこで、多くの兄弟たち、また殉教者たちとも知り合いになり始めた。我々はみな、言葉に尽くせぬ香りによって養われ、その香りが我々を満ち足らせた。そのとき私は、喜びながら目覚めた。」

Caput V

第V章PL 3, 45A
1

I. Hae visiones insigniores ipsorum martyrum beatissimorum Saturi et Perpetuae, quas ipsi conscripserunt. Secundulum vero Deus maturiore exitu de saeculo, adhuc in carcere evocavit, non sine gratia, ut bestias lucraretur.

PL 3, 45A

I. これらは、いと祝福された殉教者サトゥルスとペルペトゥア自身の、殊に著しい幻であって、彼ら自身がこれを書き記した。しかしセクンドゥルスについては、神が、なお獄中にあるうちに、より早い最期によってこの世から召し出した。恩寵なしにではなく、猛獣どもを免れさせるためであった。

2

Gaudium tamen etsi non anima, certe caro ejus agnovit. II. Circa Felicitatem vero (nam et illi gratia Domini ejusmodi contigit), cum octo jam mensium suum ventrem haberet (nam praegnans fuerat apprehensa), instante spectaculi die, in magno erat luctu, ne propter ventrem differretur, quia non licet praegnantes poenae repraesentari: et ne inter aliquos postea sceleratos, sanctum et innocentem sanguinem funderet.

PL 3, 45A

しかし、魂はそうでなくとも、彼の肉は確かにその喜びを知った。II. フェリキタスについては(彼女にもまた、主の恩寵はこのような形で及んだのだが)、すでに八か月の身重であったので(捕らえられたとき、彼女は妊娠していたのである)、見世物の日が迫るなか、大いなる嘆きの中にあった。腹のゆえに処刑を延ばされるのではないか、というのは、妊婦を刑に処すことは許されていないからであり、また後になって、何らかの罪人たちに交じって、聖なる罪なき血を流すことになるのではないか、というのであった。

3

Sed et commartyres ejus graviter contristabantur, ne tam bonam sociam, quasi comitem, solam in via ejusdem spei relinquerent. Conjuncto itaque unito gemitu, ad Dominum orationem fuderunt ante tertium diem muneris. Statim post orationem dolores eam invaserunt.

PL 3, 47A

しかし、彼女と共に殉教する仲間たちもまた、深く悲しんでいた。これほど善き仲間を、いわば道連れを、同じ希望の道に独り残していくことになるのではないかと。そこで彼らは声を合わせ一つの嘆きとなし、見世物の三日前に、主に祈りを注いだ。祈りの直後、産みの苦しみが彼女を襲った。

4

Et cum, pro naturali difficultate octavi mensis, in partu laborans doleret, ait illi quidam ex ministris Cataractariorum: Quae sic modo doles, quid facies objecta bestiis, quas contempsisti cum sacrificare noluisti?

PL 3, 47A

そして、八か月目という自然の困難のために、産みの苦しみに苦しんでいたとき、カタラクタリイ〔Cataractarii は他に例を見ない語で、職掌は定かでない。獄の看守の一種か〕の下役の一人が彼女にこう言った。「今このように苦しんでいるお前が、猛獣どもの前に投げ出されたとき、何をするというのか。犠牲を捧げることを拒んだとき、お前が侮ったあの猛獣どもだ。」

5

Et illa respondit: « Modo ego patior quod patior, illic autem alius erit in me qui patietur pro me, quia et ego pro illo passura sum. » Ita enixa est puellam, quam sibi quaedam soror in filiam educavit. III.

PL 3, 47A

すると彼女はこう答えた。「今私が苦しんでいるのは私自身が苦しんでいるのだが、あの場では、私の内なる別の方が私に代わって苦しむであろう。私もまたあの方のために苦しむことになるのだから。」こうして彼女は女の子を産み、ある姉妹がこれを引き取って自分の娘として育てた。III.

6

Quoniam ergo permisit, et permittendo voluit Spiritus sanctus ordinem ipsius muneris conscribi, etsi indigni ad supplementum tantae gloriae describendum; tamen, quasi mandatum sanctissimae Perpetuae, immo fidei commissum ejus exsequimur, unum adjicientes documentum de ipsius constantia et animi sublimitate.

PL 3, 47A

聖なる霊は、それゆえこれを許し、許すことによってこの見世物の次第が書き記されることを望んだのであるから、たとえこれほど大いなる栄光に書き加えるにふさわしからぬ者であっても、我々は、いと聖なるペルペトゥアの委任であるかのように——いや、むしろ彼女の信託として——これを果たし、彼女自身の不動の心と魂の高邁とについて、なお一つの証しを付け加える。

7

Cum a tribuno castigatius eo tractarentur, quia ex admonitionibus hominum vanissimorum verebatur ne subtraherentur de carcere incantationibus aliquibus magicis; in faciem respondit Perpetua, et dixit: « Quid utique non permittis refrigerare noxiis nobilissimi Caesaris scilicet, et natali ejusdem pugnaturis?

PL 3, 48A

トリブヌス(軍の士官)によって彼らがいっそう厳しく扱われていたとき——それは、きわめて浅はかな人々の忠告から、彼が、彼らが何らかの魔法の呪文によって獄から連れ去られるのではないかと恐れていたからである——ペルペトゥアは面と向かって答え、こう言った。「あなたはどうして、ほかならぬいと高貴なるカエサルの罪ある者たちであり、そのカエサルの生誕祭に戦うことになる者たちが涼むことを、許さないのですか。

8

Aut non tua gloria est, si pinguiores illo producamur? » Horruit et erubuit tribunus; et ita jussit illos humanius haberi, ut fratribus ejus et caeteris facultas fieret introeundi et refrigerandi cum eis; jam et ipso optione carceris credente. IV.

PL 3, 48A

それとも、我々がより肥えた姿でそこへ引き出されることは、あなたの誉れとはならないのですか。」トリブヌスはぞっとして、顔を赤らめた。そして彼らをより人道的に扱うよう命じ、彼女の兄弟たちや他の者たちが中へ入り、彼らと共に涼むことができるようにさせた。この頃には獄の下役人(オプティオ)自身もすでに信じるようになっていた。IV.

9

Pridie quoque, cum illa coena ultima quam liberam vocant, quantum in ipsis erat, non coenam liberam, sed agapen coenarent; eadem constantia ad populum verba ista jactabant, comminantes judicium Domini, contestantes passioni suae felicitatem, irridentes concurrentium curiositatem, dicente Saturo: « Crastinus dies satis vobis non est, quod libenter videtis, quod odistis.

PL 3, 49A

また前日にも、いわゆる自由の晩餐と呼ばれるあの最後の食事を、彼ら自身にとっては、自由の晩餐としてではなくアガペーの食事として摂っていたとき、彼らは同じ不動の心をもって、こう民衆に向かって言葉を投げかけた。主の裁きを警告し、自らの受難の幸いを証言し、群がる者たちの好奇心を嘲りながら。サトゥルスはこう言った。「明日という日だけでは、諸君には足りないというのか。なぜ諸君は、憎んでいるものを好んで見るのか〔この文は構文が崩れており、二つの quod 節の指すものが定まらない。いずれも殉教者たちを指すと解した〕。

10

Hodie amici, cras inimici. Notate tamen nobis facies nostras diligenter, ut recognoscatis nos in die illo judicii. » Ita omnes inde attoniti discedebant: ex quibus multi crediderunt.

PL 3, 49A

今日は友、明日は敵。それでも、我々の顔をしかと見覚えておくがよい。あの審判の日に、諸君が我々を見分けられるように。」こうして皆はそこから驚き呆れて立ち去った。彼らのうち多くの者が信じるようになった。

Caput VI

第VI章PL 3, 49A
1

I. Illuxit dies victoriae illorum, et processerunt de carcere in amphitheatrum, quasi in coelum, hilares, vultu decori; si forte, gaudio paventes, non timore.

PL 3, 49A

I. 彼らの勝利の日が明け、彼らは牢獄から円形闘技場へ、あたかも天へ入るかのように、晴れやかに、麗しい顔つきで進み出た。身震いしていたとしても、それは恐れではなく喜びのゆえであった。

2

Sequebatur Perpetua placido vultu et pedum incessu, ut matrona Christi Dei dilecta: vigorem oculorum suorum dejiciens ab omnium conspectu.

PL 3, 49A

ペルペトゥアは、キリストなる神に愛された既婚婦人であるかのように、穏やかな顔つきと足取りで続いた。自分の目の力を皆の視線から伏せながら。

3

Item Felicitas salvam se peperisse gaudens, ut ad bestias pugnaret, a sanguine, ab obstetrice ad retiarium, lotura post partum baptismo secundo.

PL 3, 49A

同様にフェリキタスも、猛獣と闘うために無事に出産できたことを喜びつつ、血にまみれたまま、産婆のもとから網闘士のもとへと進み、出産ののち第二の洗礼で洗われようとしていた。

4

Et cum delati essent in portam, et cogerentur habitum induere viri quidem sacerdotum Saturni, feminae vero sacratarum Cereri: generosa illa in finem usque constantia repugnavit. Dicebat enim: « Ideo ad hoc sponte pervenimus; ne libertas nostra obduceretur.

PL 3, 49A

そして彼らが門まで運ばれて来て、衣装を身に着けるよう強いられたとき、男たちにはサトゥルヌスの祭司の衣装が、女たちにはケレスに捧げられた女たちの衣装が宛てがわれたが、あの気高い不動の心が最後まで抗った。彼女はこう言った。「我々が自ら進んでここに至ったのは、まさにそのためです。我々の自由が覆い隠されることのないように。」

5

Ideo animas nostras addiximus, ne tale aliquid faceremus: hoc vobiscum pacti sumus. » Agnovit injustitia justitiam: concessit tribunus, ut quomodo erant, simpliciter inducerentur. Perpetua psallebat, caput jam Aegyptii calcans.

PL 3, 51A

「我々はそのために自分たちの命を懸けました。そのようなことをしないためです。これがあなた方と結んだ約束です。」不義は正義を認めた。士官は、彼らがそのままの姿で、飾らずに連れて行かれることを許した。ペルペトゥアは詩篇を歌いながら、すでにエジプト人の頭を踏みつけていた。

6

Revocatus, et Saturninus, et Saturus populo spectanti comminabantur de hoc. Ut sub conspectu Hilariani pervenerunt, gestu et nutu coeperunt Hilariano dicere: « Tu nos, inquiunt, te autem Deus judicabit. » Ad hoc populus exasperatus, flagellis eos vexari pro ordine venatorum postulavit.

PL 3, 51A

レウォカトゥスとサトゥルニヌスとサトゥルスは、見物する民衆に向かってこのことについて脅すように語った。ヒラリアヌスの面前まで来ると、彼らは身振りと頷きでヒラリアヌスにこう言い始めた。「あなたは我々を裁く。しかし神があなたを裁くであろう」と彼らは言った。これに民衆は激高し、猛獣使いの列の慣例にならって彼らが鞭で打たれることを求めた。

7

Et utique illi gratulati sunt, quod aliquid et de Dominicis passionibus essent consecuti. II. Sed qui dixerat: Petite et accipietis (Joan. XVI, 24) , petentibus dedit eum exitum quem quisque desideraverat.

PL 3, 52A

そして彼らは、主の受難の一端に何かあずかることができたことを、当然にも喜んだ。II. しかし「求めよ、そうすれば与えられるであろう」(ヨハネ16:24)と言われた方は、求める者たちに、おのおのが望んだとおりの最期を与えた。

8

Nam, si quando inter se de martyrii sui voto sermocinabantur, Saturninus quidem omnibus bestiis velle se objici profitebatur, ut scilicet gloriosiorem gestaret coronam.

PL 3, 52A

というのも、彼らが互いに、自分たちが望む殉教のかたちについて語り合うことがあると、サトゥルニヌスは、あらゆる猛獣にみずから投げ与えられることを望むと公言していた。それは、より輝かしい冠を得るためであった。

9

Itaque in commissione spectaculi, ipse et Revocatus leopardum experti, etiam super pulpitum ab urso vexati sunt. Saturus autem nihil magis quam ursum abominabatur: sed uno morsu leopardi confici se jam praesumebat.

PL 3, 52A

こうして見世物の開幕にあたり、彼とレウォカトゥスは豹と対決し、さらに壇の上で熊にも痛めつけられた。しかしサトゥルスは、熊を何よりも忌み嫌っていた。だが彼は、豹の一咬みで自分はすでに息絶えるものと思い込んでいた。

10

Itaque, cum aper subministraretur, venator potius qui illum aprum subministraverat, subfossus ab eadem bestia, post dies muneris obiit. Saturus solummodo tractus est. Et cum ad ursum substrictus esset in ponte, ursus de cavea prodire noluit.

PL 3, 53A

こうして猪があてがわれたとき、その猪をあてがった猛獣使いのほうがかえって同じ獣に刺し貫かれ、見世物の日々の後に死んだ。サトゥルスはただ引きずられただけであった。そして彼が橋の上で〔pons は闘技場内の設備を指すが、その構造は定かでない〕熊に繋ぎ止められたときも、熊は檻から出て来ようとしなかった。

11

Itaque secundo Saturus illaesus revocatur. III. Puellis autem ferocissimam vaccam, ideoque praeter consuetudinem comparatam, diabolus praeparavit: sexui earum etiam de bestia aemulatus. Itaque despoliatae et reticulis indutae producebantur.

PL 3, 53A

こうしてサトゥルスは二度目も無傷のまま呼び戻された。III. 一方、娘たちのためには、慣例に反して特別に調達された、きわめて獰猛な雌牛を、悪魔が用意していた。彼女たちの性に対してさえ、獣をもって張り合おうとしたのである。こうして彼女たちは衣を剥がれ、網目の衣を着せられて連れ出された。

12

Horruit populus, alteram respiciens puellam delicatam, alteram a partu recenti stillantibus mammis. Ita revocatae discinguntur.

PL 3, 53A

民衆は身震いした。一方は華奢な娘であるのを、他方は出産したばかりで乳房から乳が滴っているのを見たからである。こうして彼女たちは呼び戻され、衣を解かれた。

13

Inducitur prior Perpetua; jactata est, et concidit in lumbos: et ut conspexit tunicam a latere discissam, ad velamentum femorum adduxit, pudoris potius memor, quam doloris.

PL 3, 54A

まずペルペトゥアが連れ入れられた。彼女は投げ飛ばされ、腰から崩れ落ちた。そして脇から裂けた衣に気づくと、それを引き寄せて腿を覆った。苦痛よりも、むしろ恥じらいを思ってのことであった。

14

Dehinc requisita, et dispersos capillos infibulavit: non enim decebat martyrem dispersis capillis pati, ne in sua gloria plangere videretur. Ita surrexit; et elisam Felicitatem cum vidisset, accessit, et manum ei tradidit, et sublevavit illam.

PL 3, 54A

それから彼女は〔留め針を〕求め、乱れた髪をとめた。殉教者が髪を乱したまま苦しみを受けるのはふさわしくなかった。自分の栄光のうちにあって嘆いているように見えないためである。こうして彼女は立ち上がった。そして打ちのめされたフェリキタスを見ると、近づいて手を差し伸べ、彼女を助け起こした。

15

Et ambae pariter steterunt, et, populi duritia devicta, revocatae sunt in portam Sanavivariam.

PL 3, 54A

そして二人はともに立った。そして民衆の頑なさが打ち負かされ、彼女たちはサナウィウァリア門へと呼び戻された。

16

Illic Perpetua a quodam tunc catechumino, Rustico nomine, qui ei adhaerebat, suscepta, et quasi a somno expergita, adeo in spiritu et in ecstasi fuerat, circumspicere coepit, et stupentibus omnibus ait: « Quando, inquit, producimur ad vaccam illam nescio. » Et cum audisset quod jam evenerat, non prius credidit, nisi quasdam notas vexationis in corpore et habitu suo recognovisset, et illum catechuminum.

PL 3, 54A

そこでペルペトゥアは、当時ルスティクスという名の、彼女に付き添っていた洗礼志願者に抱き止められた。彼女はまるで眠りから覚めたかのようであった。それほどまでに霊のうちに、恍惚のうちにあったのである。彼女は辺りを見回し始め、みなが驚いている中でこう言った。「我々がいつあの雌牛のもとへ引き出されるのか、私には分かりません」と。そして、それがすでに起こったのだと聞いても、自分の体と身なりに残る痛めつけの痕、そしてあの洗礼志願者とを見て確かめるまでは、すぐには信じなかった。

17

Exinde accersitum fratrem suum, et illum catechuminum allocuta est eos, dicens: « In fide state, et invicem omnes diligites; et passionibus nostris ne scandalizemini. » IV.

PL 3, 55A

それから、呼び寄せた自分の兄弟と、あの洗礼志願者とに、彼女は語りかけてこう言った。「信仰にとどまりなさい。そして互いにみな愛し合いなさい。我々の受難のゆえに、つまずくことのないように。」IV.

18

Idem Saturus in alia porta militem Pudentem exhortabatur dicens: « Adsum certe, sicut promisi et praedixi; nullam usque adhuc bestiam sensi. Et nunc de toto corde credas.

PL 3, 55A

同じくサトゥルスは、別の門で兵士プデンスを励ましてこう言った。「私は確かにここにいる。約束し、予告したとおりに。私はこれまでのところ、いかなる猛獣も感じていない。そして今、あなたは心の底から信じるがよい。

19

Ecce prodeo illo, et ab uno morsu leopardi consumar. » Et statim in fine spectaculi, leopardo objectus, de uno morsu ejus tanto perfusus est sanguine, ut populus revertenti illi secundi baptismatis testimonium reclamaverit: « Salvum lotum, salvum lotum. » Plane utique salvus erat, qui hoc spectaculo claruerat.

PL 3, 55A

見よ、私はそこへ進み出る。そして豹の一咬みで食い尽くされるだろう。」そしてすぐさま、見世物の終わりに、豹に投げ与えられ、その一咬みによってあまりに多くの血にまみれたので、民衆は戻ってきた彼に向かって第二の洗礼の証言を叫び返した。「救われて洗われた、救われて洗われた」と。彼は明らかに、当然にも救われていたのである。この見世物によって輝きを得た者は。

20

Tunc Pudenti militi: « Vale, inquit, et memor esto fidei meae; et haec te non conturbent, sed confirment. » Simulque ansulam de digito ejus petiit, et vulneri suo mersam reddidit ei, haereditatem pignoris relinquens illi, et memoriam sanguinis.

PL 3, 56A

そのとき兵士プデンスにこう言った。「さようなら。そして私の信仰を覚えていてください。これらのことが、あなたを動揺させることなく、むしろ確信させますように。」そして同時に彼の指から指輪を求め、自分の傷に浸してそれを彼に返した。彼のもとに形見の遺産として、また血の記念として残しながら。

21

Exinde jam exanimis prosternitur cum caeteris ad jugulationem solito loco. Et cum populus illos in medium postularet, ut, gladio penetrante in eorum corpore, oculos suos comites homicidii adjungeret, ultro surrexerunt et se quo volebat populus transtulerunt: ante jam osculati invicem, ut martyrium per solemnia pacis consummarent.

PL 3, 56A

それから彼は、すでに息絶えかけたまま、いつもの場所で他の者たちとともに、喉を切られるために横たえられた。民衆が彼らを中央へ呼び出すよう求めたのは、剣が彼らの体を貫くとき、自分たちの目を殺人の同伴者として加えるためであった。彼らはみずから進んで立ち上がり、民衆の望む場所へ自分たちの身を移した。すでに互いに口づけを交わしたうえで、平和の儀式によって殉教を全うするためであった。

22

Caeteri quidem immobiles et cum silentio ferrum receperunt: multo magis Saturus, qui et prior scalam ascenderat, prior reddidit spiritum; nam et Perpetuam sustinebat.

PL 3, 56A

他の者たちは、身じろぎもせず、沈黙のうちに剣を受けた。とりわけサトゥルスがそうであった。彼は先に梯子を登った者でもあったが、真っ先に霊を返した。それは彼がペルペトゥアをも支えていた〔sustinebat は「待っていた」とも読める〕からである。

23

Perpetua autem, ut aliquid doloris gustaret, inter costas puncta exululavit; et errantem dexteram tirunculi gladiatoris ipsa in jugulum suum posuit. Fortasse tanta femina aliter non potuisset occidi, quia ab immundo spiritu timebatur, nisi ipsa voluisset.

PL 3, 56B

しかしペルペトゥアは、いくらかの苦痛を味わうために、肋骨の間を刺されると叫び声をあげた。そして、狙いを外した若い剣闘士見習いの右手を、彼女自身が自分の喉へと導いた。おそらくこれほどの女は、彼女自身がそう望まない限り、他の仕方では殺されえなかったであろう。汚れた霊から恐れられていたからである。

24

O fortissimi ac beatissimi martyres! o vere vocati et electi in gloriam Domini nostri Jesu Christi! quam qui magnificat et honorificat et adorat, utique et haec non minus veteribus exempla in aedificationem Ecclesiae legere debet, ut novae quoque virtutes, unum et eumdem semper Spiritum sanctum usque adhuc operari testificentur, et omnipotentem Deum Patrem, et Filium ejus Jesum Christum Dominum nostrum, cui est claritas et immensa potestas in saecula saeculorum. Amen.

PL 3, 57A

おお、いとも勇敢でいとも幸いなる殉教者たちよ。おお、我々の主イエス・キリストの栄光へとまことに召され、選ばれた者たちよ。この栄光を大いにたたえ、誉れを帰し、礼拝する者は、当然、これらの実例をも、古い実例に劣らず教会の徳を建てるために読むべきである。新しい徳もまた、唯一にして常に同じ聖なる霊が今なお働いておられることを証しし、また全能なる神なる父と、その子であり我々の主であるイエス・キリストとを証しするためである。この方に、世々限りなく光輝と量り知れない権力とがあらんことを。アーメン。