De explanatione fidei catholicae, Prooemium
公同の信仰の説明(七つの形の霊) 冒頭PL 19, 787BDictum est, prius agendum de Spiritu septiformi, qui in Christo requiescit, Spiritus sapientiae: Christus Dei virtus, et Dei sapientia (I Cor. I, 24) . Spiritus intellectus: Intellectum tibi dabo, et instruam te in via hac, qua gradieris (Psal. XXXI, 8) .
PL 19, 787Bまず七つの形の霊について論じなければならないと言われた。この霊はキリストのうちに憩う。知恵の霊。「キリストは神の力、神の知恵である」(一コリント1:24)。理解の霊。「私は汝に理解を与え、汝が歩むこの道で汝を教えよう」(詩篇31:8)。〔この会議の文書は PL 13 のダマスス『書簡と教令』第X・XI項(Damas. Ep. 10.0・11.0)にも刷られ、訳がある〕
Spiritus consilii: Et vocabitur magni consilii angelus (Isai. IX, 6) . Spiritus virtutis, ut supra dictum est: Christus Dei virtus, et Dei sapientia. Spiritus scientiae propter eminentiam scientiae Jesu Christi, ut ait Apostolus.
PL 19, 789A助言の霊。「そして彼は大いなる助言の天使と呼ばれる」(イザヤ9:6)。力の霊、上に述べたとおり、キリストは神の力、神の知恵である。知識の霊、イエス・キリストの知識の卓越のゆえに、使徒の言うとおりである。
Spiritus veritatis: Et ego vita, et veritas (Joan. XIV, 6) . Spiritus timoris: Initium sapientiae timor Domini (Psal. 110, 6) .
PL 19, 789A真理の霊。「また私は命であり、真理である」(ヨハネ14:6)。畏れの霊。「知恵の初めは主への畏れ」(詩篇110:6)〔引かれた句は詩篇110:10〕。
Multiformis nominum Christi dispensatio, Prooemium
キリストの名の多様な配分 冒頭PL 19, 789ADominus, quia Christus. Verbum, quia Filius Dei, quia unigenitus a Patre. Caro, quia natus ex Virgine. Pastor, quia custos ovium. Mons, quia fortis. Via, quia rectus per ipsum ingressus ad vitam. Agnus, quia passus. Lapis angularis, quia constructio.
PL 19, 789A主――キリストであるがゆえに。言葉――神の子であり、父からの独り子であるがゆえに。肉――おとめから生まれたがゆえに。牧者――羊の守り手であるがゆえに。山――強いがゆえに。道――彼を通って命への正しい歩み入りがあるがゆえに。子羊――苦しんだがゆえに。隅の石――建造であるがゆえに。
Magister, quia ostensor vitae. Sol, quia illuminator. Verus, quia a Patre. Vita, quia rector. Panis, quia caro. Samaritanus, quia custos, et misericors. Christus, quia unctus. Jesus, quia salvator. Deus, quia ex Deo est. Angelus, quia nuntius.
PL 19, 790A師――命を示す者であるがゆえに。太陽――照らす者であるがゆえに。真の者――父から出たがゆえに。命――統べる者であるがゆえに。パン――肉であるがゆえに。サマリア人――守り手であり、慈しみ深いがゆえに。キリスト――油注がれた者であるがゆえに。イエス――救い主であるがゆえに。神――神から出るがゆえに。天使――使者であるがゆえに。
Sponsus, quia mediator. Vitis, quia sanguine ipsius redempti sumus. Leo, quia rex. Petra, quia firmamentum. Fundamentum, quia firmamentum. Flos, quia electus. Propheta, quia futura revelat.
PL 19, 790A花婿――仲介者であるがゆえに。ブドウの木――彼の血によって我々は贖われたがゆえに。獅子――王であるがゆえに。岩――堅固な支えであるがゆえに。土台――堅固な支えであるがゆえに。花――選ばれたがゆえに。預言者――来たるべきことを明らかにするがゆえに。
Spiritus enim sanctus non est Patris tantummodo Spiritus, sed Patris, et Filii. Scriptum est enim: Si quis dilexerit mundum, non est Spiritus Patris in illo. Item scriptum est: Qui autem Spiritum Christi non habet, hic non est ejus.
PL 19, 790A実に、聖なる霊は、父だけの霊ではなく、父と子の霊である。実に、書かれている。「もし誰かが世を愛するなら、父の霊はその者のうちにない」。また書かれている。「だがキリストの霊を持たない者は、その者〔キリスト〕のものではない」。
Nominato itaque Patre, et Filio, intelligitur Spiritus, de quo ipse Filius in Evangelio dicit: Spiritus, qui a Patre procedit: et ille de meo accipiet, et annuntiabit vobis.
PL 19, 790Aそこで、父と子が名指されるとき、霊が了解される。子自らが福音書でこの霊について言う。「父から発出する霊。その霊は私のものから受けて、汝らに告げ知らせるだろう」。
Item dictum est: Nunc vero de Scripturis divinis agendum est, quid universalis catholica Ecclesia teneat, et quid vitari debeat.
PL 19, 790Bまた言われた。今や、神の聖典について、普遍の公同の教会が何を保持し、何を避けるべきかを論じなければならない。
Ordo Veteris Testamenti, Prooemium
旧約の順序 冒頭PL 19, 791A. . Genesis liber unus. Exodus liber unus. Leviticus liber unus. Numeri liber unus. Deuteronomium liber unus. Jesu Nave liber unus. Judicum liber unus. Ruth liber unus. Regum libri quatuor. Paralipomenon libri duo. Psalterium liber unus. Salomonis libri tres.
PL 19, 791A. . 創世記一巻。出エジプト記一巻。レビ記一巻。民数記一巻。申命記一巻。ヌンの子ヨシュア〔ヨシュア記〕一巻。士師記一巻。ルツ記一巻。列王記四巻〔Regum libri quatuor。ウルガタの四巻の列王記(サムエル記上・下と列王記三・四)〕。歴代誌二巻。詩篇一巻。ソロモンの書三巻。
Proverbiorum liber unus. Ecclesiastes liber unus. Cantica canticorum liber unus. Item Sapientiae liber unus. Ecclesiasticus liber unus.
PL 19, 791D箴言一巻。コヘレトの言葉一巻。雅歌一巻。また知恵の書一巻。集会の書一巻。
Ordo prophetarum, Prooemium
預言者の順序 冒頭PL 19, 791DEsaiae liber unus. Hieremiae liber unus cum uno Baruch; item cum Lamentationibus suis. Ezechielis liber unus. Danielis liber unus. Joel liber unus. Abdiae liber unus. Oseae liber unus. Amos liber unus. Michaeas liber unus. Jonae liber unus. Nahum liber unus.
PL 19, 791Dイザヤ一巻。エレミヤ一巻、バルク一巻とともに、また哀歌とともに。エゼキエル一巻。ダニエル一巻。ヨエル一巻。オバデヤ一巻。ホセア一巻。アモス一巻。ミカ一巻。ヨナ一巻。ナホム一巻。
Abbacuc liber unus. Sophoniae liber unus. Aggaei liber unus. Zachariae liber unus. Malachiae liber unus.
PL 19, 791Dハバクク一巻。ゼファニヤ一巻。ハガイ一巻。ゼカリヤ一巻。マラキ一巻。
Ordo historiarum, Prooemium
歴史書の順序 冒頭PL 19, 792AJob liber unus. Tobiae liber unus. Judith liber unus. Hester liber unus. Esdrae liber unus. Machabaeorum libri duo.
PL 19, 792Aヨブ記一巻。トビト記一巻。ユディト記一巻。エステル記一巻。エズラ記一巻。マカバイ記二巻〔ミーニュの脚注は、ディーセンの写本ではトビト記のあとにエズラ記二巻、エステル記、ユディト記、マカバイ記二巻の順とする〕。
Ordo Scripturarum Novi Testamenti, Prooemium
新約の聖書の順序 冒頭PL 19, 792AEvangelium secundum Matthaeum liber unus. Secundum Marcum liber unus. Secundum Lucam liber unus. Secundum Joannem liber unus.
PL 19, 792Aマタイによる福音書一巻。マルコによる福音書一巻。ルカによる福音書一巻。ヨハネによる福音書一巻。
Epistolae Pauli et canonicae; de sedibus, Prooemium
パウロの書簡と公同書簡、座の順位 冒頭PL 19, 792BAd Romanos una. Ad Corinthios duae. Ad Ephesios una. Ad Thessalonicenses duae. Ad Galatas una. Ad Philippenses una. Ad Collossenses una. Ad Timotheum duae. Ad Titum una. Ad Philemonem una. Ad Hebraeos una. Item Apocalypsis Joannis Apostoli liber unus.
PL 19, 792Bローマ人へ一通。コリント人へ二通。エフェソ人へ一通。テサロニケ人へ二通。ガラテヤ人へ一通。フィリピ人へ一通。コロサイ人へ一通。テモテへ二通。テトスへ一通。フィレモンへ一通。ヘブライ人へ一通。また使徒ヨハネの黙示録一巻〔ミーニュの脚注は、ディーセンの写本には黙示録の記載が無く、使徒言行録はヨハネ福音書のあとに記されるとする〕。
Actus Apostolorum liber unus. Item Epistolae Canonicae numero septem. Petri Apostoli Epistolae duae. Jacobi Apostoli Epistola una. Joannis Apostoli Epist. una. Alterius Joannis presbyteri Epistolae duae. Judae Zelotes Epistola una.
PL 19, 792D使徒言行録一巻。また公同書簡が七通。使徒ペトロの書簡二通。使徒ヤコブの書簡一通。使徒ヨハネの書簡一通。もう一人のヨハネ、司祭の書簡二通〔ミーニュの脚注は、インノケンティウス一世の表などではこの三通をみな使徒ヨハネのものとするが、ダマススの表は一通を使徒ヨハネに、二通を司祭ヨハネに帰すとする〕。熱心党のユダの書簡一通。
Post has omnes propheticas, et evangelicas, atque apostolicas, quas superius deprompsimus, Scripturas, quibus Ecclesia catholica per terrarum orbem a Deo fundata est, etiam intimandum putavimus, quod quamvis universae per orbem catholicae diffusae Ecclesiae quasi unus Christi thalamus sit, sancta tamen Romana Ecclesia a nonnullis synodicis constitutionibus caeteris ecclesiis praelata est: sed et evangelica voce Domini Salvatoris nostri primatum obtinuit: Tu es, inquit, Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam, et portae inferi non praevalebunt adversus eam, et tibi dabo claves regni coelorum, et quodcumque ligaveris super terram, erit ligatum et in coelis: et quodcumque solveris super terram, erit solutum et in coelis.
PL 19, 793B上に取り出した、預言の、福音の、また使徒の、これらすべての聖書、これによって公同の教会が神によって地の全土に基礎づけられたその聖書のあとで、我々はさらに次のことも知らせるべきだと考えた。すなわち、世界に広がるすべての公同の教会は、いわばキリストのただ一つの婚礼の部屋であるが、それでも聖なるローマの教会は、いくつかの教会会議の定めによって他の諸教会に優先され、またさらに、我々の救い主である主の福音の声によって、首位を得た。「汝はペトロである」と彼は言う。「この岩の上に、私は私の教会を建てよう。冥界の門は、それに打ち勝たない。私は汝に天の国の鍵を与えよう。汝が地上で縛るものは何であれ、天でも縛られるだろう。汝が地上で解くものは何であれ、天でも解かれるだろう」。
Addita est etiam societas beatissimi Pauli apostoli, vasis electionis, qui non diverso, sicut haeretici garriunt, sed uno tempore, uno eodemque die, gloriosa morte cum Petro in urbe Roma sub Caesare Nerone agonizans, coronatus est: et pariter supradictam Romanam Ecclesiam Christo Domino consecrarunt, aliisque omnibus in universo mundo sua praesentia atque venerando triumpho praetulerunt.
PL 19, 793Bさらに、いとも福なる使徒パウロ、選びの器との結びつきも加えられた。彼は、異端者たちが囀るように別々の時にではなく、同じ一つの時、同じ一日に、ローマの都で皇帝ネロのもとで、ペトロとともに栄光ある死をもって闘い、冠を受けた。そして二人はともに、上に述べたローマの教会を主キリストに奉献し、自らの臨在と尊ぶべき凱旋によって、全世界の他のすべての教会に優越させた。
Est ergo prima Petri apostoli sedes Romana Ecclesia, non habens maculam, neque rugam, nec aliquid hujusmodi.
PL 19, 794Aしたがって、使徒ペトロの第一の座はローマの教会であり、しみもしわも、そのようなものも持たない。
Secunda autem sedes apud Alexandriam Petri a Marco nomine ejus discipulo atque evangelista consecrata est; ipseque in Aegyptum directus a Petro apostolo, verbum veritatis praedicavit, et gloriosum martyrium consummavit.
PL 19, 794A第二の座は、アレクサンドリアにあるペトロの座であり、その名のもとに、彼の弟子であり福音書記者であるマルコによって奉献された。彼自身、使徒ペトロによってエジプトへ遣わされ、真理の言葉を宣べ伝え、栄光ある殉教を成し遂げた。
Tertia vero sedes apud Antiochiam beatissimi apostoli Petri habetur honorabilis, et quod illam primitus quam Romam veniret, habitavit, et illic primum nomen Christianorum novellae gentis exortum est. Finis.
PL 19, 794A第三の座は、いとも福なる使徒ペトロの座として、アンティオキアにあって尊ばれている。彼がローマに来る前にまずそこに住み、そこで初めて、新しい民のキリスト教徒という名が起こったからである。終わり。